2011 jylǵy 21 maýsym , Astana, Úkimet Úıi
Ishki sýda júzetin kemelerdi tehnıkalyq paıdalaný qaǵıdasyn bekitý týraly
«Ishki sý kóligi týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń 2004 jylǵy 6 shildedegi Zańynyń 8-babynyń 21) tarmaqshasyna sáıkes Qazaqstan Respýblıkasynyń Úkimeti qaýly etedi: 1. Qosa berilip otyrǵan Ishki sýda júzetin kemelerdi tehnıkalyq paıdalaný qaǵıdasy bekitilsin. 2. Osy qaýly alǵashqy resmı jarııalanǵan kúninen bastap kúntizbelik on kún ótken soń qoldanysqa engiziledi.Qazaqstan Respýblıkasynyń Premer-Mınıstri K.MÁSIMOV.
Qazaqstan Respýblıkasy Úkimetiniń 2011 jylǵy «21» maýsymdaǵy №680 qaýlysymen bekitilgen
Ishki sýda júzetin kemelerdi tehnıkalyq paıdalaný qaǵıdasy
1. Jalpy erejeler
1. Ishki sýda júzetin kemelerdi tehnıkalyq paıdalaný qaǵıdasy (budan ári – Qaǵıda) «Ishki sý kóligi týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń 2004 jylǵy 6 shildedegi Zańynyń 8-babynyń 21) tarmaqshasyna sáıkes ázirlengen jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń ishki sýda júzetin kemelerin tehnıkalyq paıdalaný tártibin belgileıdi. 2. Osy Qaǵıda ishki sýda júzetin kemelerdi tehnıkalyq paıdalanýdyń negizderin, jobalyq nemese berilgen (belgilengen) tehnıkalyq-ekonomıkalyq kórsetkishterge sáıkes kemelerdi avarııasyz jáne tıimdi paıdalaný úshin olardy jaramdy tehnıkalyq jaı-kúıde ustaýdy qamtamasyz etýge baǵyttalǵan uıymdastyrýshylyq-tehnıkalyq is-sharalar keshenin aıqyndaıdy. 3. Osy Qaǵıdanyń erejesi Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik týynyń aıasynda paıdalanylatyn, aralas «ózen-teńiz» sýlarynda júzetin kemelerdi qosa alǵanda, ishki sý kóligi kemelerine qoldanylady. 4. Osy Qaǵıdada mynadaı uǵymdar paıdalanylady: 1) kepildik merzimi – paıdalaný kezeńi, ol aıaqtalǵanǵa deıin jumysty oryndaýshy (jasaý, jóndeý, tehnıkalyq qyzmet kórsetý) kemeniń (keme tehnıkasynyń) tehnıka-paıdalaný sıpattamalary mánderiniń belgilengen talaptar deńgeıinde saqtalýyna osy Qaǵıdany saqtaǵan jaǵdaıda kepildik beredi. 2) kóliktik baqylaýdyń ýákiletti organy – Qazaqstan Respýblıkasy Kólik jáne kommýnıkasııa mınıstrliginiń Kóliktik baqylaý komıteti; 3) kóliktik baqylaýdyń ýákileti organynyń aýmaqtyq bólimshesi – Qazaqstan Respýblıkasy Kólik jáne kommýnıkasııa mınıstrligi Kóliktik baqylaý komıtetiniń aýmaqtyq organdary; 4) Keme qatynasy tirkelimi – ishki sýda júzetin jáne «ózen-teńiz» sýlarynda júzetin kemelerdi jikteıtin jáne olardyń tehnıkalyq qaýipsizdigin qamtamasyz etetin memlekettik kásiporyn; 5) kemeni (keme tehnıkasyn) synaý – kemeniń (keme tehnıkasynyń) tehnıkalyq-paıdalaný sıpattamalaryn tabıǵı aıqyndaý; 6) tehnıkalyq paıdalaný – barlyq paıdalaný merzimi ishinde kemelerdi jaramdy jaı-kúıde ustaý úshin oryndalatyn uıymdastyrýshylyq, tehnıkalyq sharalar kesheni; 7) tehnıkalyq jaı-kúıi – Keme qatynasy tirkeliminiń qaǵıdasymen reglamentteletin qasıetterdiń, kemeniń osy ýaqyt sátinde paıdalanýǵa jaramdylyǵynyń dárejesin jáne Keme qatynasy tirkeliminiń qaǵıdasyna sáıkestigin sıpattaıtyn elementteriniń jıyntyǵy; 8) kýálandyrý – kemeniń qoldanylýyn eskere otyryp, onyń júzý qaýipsizdigin qamtamasyz etýge baǵyttalǵan tehnıkalyq reglamentterde jáne Keme qatynasy tirkeliminiń qaǵıdalarynda belgilengen talaptarǵa sáıkes onyń tehnıkalyq jaı-kúıin aıqyndaý jáne synybyn rastaý maqsatynda kemeni qarap shyǵý; 9) tehnıkalyq paıdalaný sapasyn baǵalaý – kemeniń tehnıkalyq quraldarynyń, júıeleri men qurylǵylarynyń keme ıesi belgilegen kórsetkishter júıesi boıynsha jumys isteýiniń pasporttyq jáne naqty derekterin baǵalaý, sondaı-aq kemeni paıdalaný kezinde bolatyn zaqymdanýdy, isten shyǵý men jumystaǵy kidiristi taldaý; 10) kemeni jóndeý – tehnıkalyq paıdalanýdyń quramdas bóligi, kemeniń nemese onyń elementteriniń tehnıkalyq-paıdalaný sıpattamasyn belgili bir ýaqyt aralyǵynda qamtamasyz etý, qoldaý jáne qalpyna keltirý maqsatynda júrgiziledi 11) tehnıkalyq paıdalaný – kemeni, kemeniń tehnıkalyq quraldaryn, júıeleri men qurylǵylaryn keme ekıpajy oryndaıtyn olardyń tehnıkalyq-paıdalaný sıpattamasyna sáıkes paıdalaný; 12) tehnıkalyq basqarý – kemelerdi ártúrli basqarý deńgeılerinde tehnıkalyq paıdalanýyn uıymdastyrýdy kózdeıtin tehnıkalyq paıdalanýdy basqarý, tehnıkalyq qyzmet kórsetý júıesi býyndarynyń arasyndaǵy ózara is-qımyldy retteý; 13) paıdalanýǵa daıyndyq – bul rette keme tehnıkasy jumys isteıtin jaı-kúıde bolatyn, keme ekıpajben tolyqtyrylǵan jáne bortynda qajetti jaraqtandyrý men qajetti qujattary bar kemeniń jaı-kúıi; 14) toqtap turý – keme óz fýnksııalaryn oryndamaıtyn kezeń; 15) keme ekıpajy músheleriniń meńgerim boıynsha kestesi – keme ekıpajy múshelerine kemeniń tehnıkalyq quraldaryn bekitetin jáne ekıpaj múshelerine tehnıkalyq jaı-kúı men olardy ustaýǵa jaýapkershilikti bekitetin qujat.2. Negizgi talaptar
5. Paıdalanýǵa osy Qaǵıdanyń talaptaryn jáne ishki sý kóligi salasyndaǵy basqa da normatıvtik quqyqtyq aktilerdi qosa alǵanda, «Ishki sý kóligi týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń 2004 jylǵy 6 shildedegi Zańyna sáıkes belgilengen qoldanystaǵy keme qujattary bar kemeler jiberiledi. 6. Kemeniń tehnıkalyq, órtke qarsy jáne sanıtarlyq daıyndyǵy, onyń jabdyqtalýy, ekıpajben tolyqtyrylýy, ekıpaj músheleriniń biliktiligi men kásibı daıyndyǵy: 1) kemelerdiń júzý qaýipsizdigin; 2) ekıpajdyń eńbek jáne demalysynyń qaýipsizdigin jáne qajetti jaǵdaılaryn; 3) jolaýshylardyń kemede bolý qaýipsizdigin jáne qajetti jaǵdaılaryn; 4) tasymaldanatyn júkterdiń saqtalýyn; 5) keme jumysynyń berilgen tehnıkalyq-paıdalaný sıpattamalaryn; 6) óz kemesiniń saqtalýyna kúres quraldaryn jáne basqa kemeler men adamdarǵa kómek kórsetý quraldaryn tıimdi paıdalanýǵa turaqty daıyndyǵyn; 7) qorshaǵan ortanyń lastanýyn boldyrmaýdy; 8) kemelerdiń ýákiletti organdardyń talaptaryna, sondaı-aq halyqaralyq reısterdi júzege asyratyn aralas «ózen-teńiz» sýlarynda júzetin kemelerge arnalǵan halyqaralyq normatıvtik aktilerdiń talaptaryna sáıkestigin qamtamasyz etedi. 7. Kemelerdi tehnıkalyq paıdalanýdy uıymdastyrýdy keme ıesi nemese kemeni jalǵa alýshy júzege asyrady.3. Kemelerdi tehnıkalyq paıdalaný
8. Kemeni tehnıkalyq paıdalanýdy ekıpaj júzege asyrady jáne joba men normatıvtik qujattamada kózdelgen tehnıkalyq-paıdalaný kórsetkishteriniń maqsaty boıynsha kemeniń jáne kemeniń tehnıkalyq quraldarynyń jumysyn qamtamasyz etetin vahtalyq qyzmetti atqarý kezeńinde tehnıkalyq paıdalaný boıynsha is-sharalar men jumystar keshenin qamtıdy. 9. Kemeni tehnıkalyq paıdalaný vahtalyq jáne kezekshi basqarý posttarynan júzege asyrylady. Vahtalyq basqarý posttarynan – olarda vahta personalynyń turaqty qatysýymen jáne kezekshi posttarynan – olarda vahta personalynyń turaqty qatysýynsyz. 10. Kemelerdegi vahtalyq jáne kezekshi posttar belgilengen avtomattandyrý klasyn negizge ala otyryp, olardyń jobasynda anyqtalady. 11. Keme ekıpajy júzege asyratyn tehnıkalyq paıdalaný zaýyt nusqaýlyqtaryna sáıkes júrgiziledi jáne kemelerdiń tehnıkalyq quraldarynyń jumys rejımin is-qımylǵa daıyndyǵyn tekserý, is-qımylǵa engizý jáne shyǵarý, ózgerisin qamtamasyz etý jáne ustaý, berilgen jáne naqty sıpattamalaryn salystyrý, isten shyǵýdy baǵalaý jáne tirkeý, olardy baqylaý, esepke alý jáne tehnıkalyq jaı-kúıin ustaý bolyp tabylady. 12. Paıdalaný prosesinde anyqtalǵan jáne olardy is-qımylǵa shyǵarýǵa baılanysty kemeniń tehnıkalyq quraldarynyń aqaýlyǵy vahta bastyǵynyń ruqsatymen joıylady. Eger jaǵdaı olardy paıdalanýdan shyǵarýǵa jibermese, vahtadaǵylar adamdardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý men kemeniń jáne onyń mehanızmderiniń yqtımal qıraýlarynyń aldyn alý úshin barlyq sharalardy qabyldaıdy. 13. Kemeniń rezervtik tehnıkalyq quraldaryn jyl boıy shamamen birdeı ýaqytta jumys isteıtindeı etip kezekpen paıdalaný usynylady. 14. Keme mehanızmderi, qurylǵylary júıeleri jumysynyń jaı-kúıin jáne rejımin baqylaý shtattyq baqylaý-ólsheý aspaptary men avarııalyq-eskertý sıgnalızasııasy quraldarynyń kórsetkishteri boıynsha, sondaı-aq mehanızmder men júıelerdiń jalpy jaı-kúıin kózben sholýmen júrgiziledi. 15. Barlyq avarııalyq-eskertý sıgnalızasııasy jáne avarııalyq qorǵaý quraldary is-qımylda turaqty bolady jáne ázirleýshi zaýyt nusqaýlyqtaryna sáıkes kezeńdikpen tekseriledi. Baqylaý tekserýler nemese profılaktıkalyq jóndeý kezinde olardy ajyratý kapıtan men mehanıkke (aǵa mehanıkke) baıandaı otyryp, vahta bastyǵynyń ruqsatymen ǵana júrgiziledi, ol týraly keme jáne mashına jýrnalyna tıisti jazba jazylady. 16. Avarııalyq qorǵaý qurylǵylary retteledi jáne plombalanady. Paıdalaný kezeńinde plombalardyń kenetten alynýy mashına jýrnalynda tirkeledi. Plombalaý birinshi kirý portynda qalpyna keltiriledi. 17. Barlyq ólsheý jáne baqylaý quraldary jaramdy jaı-kúıinde ustalady jáne qoldanystaǵy kýálikteri nemese tekserý belgileri bolady. 18. Avarııalyq-eskertý sıgnalızasııasy men avarııalyq qorǵaý quraldary iske qosylǵan kezde vahta mehanıgi iske qosylǵan sebebin anyqtaıdy jáne bul jóninde mehanıkke (aǵa mehanıkke) habarlaı otyryp, mehanızmder buzylýyn boldyrmaý jáne anyqtalǵan aqaýlyqtardy joıý boıynsha qajetti sharalardy qabyldaıdy. Kórsetilgen quraldar júıeli túrde jalǵan iske qosylǵan kezde vahta mehanıgi olardy ajyratady jáne mehanızmderdiń jumys rejımin qalpyna keltiredi, bul jóninde kapıtannyń vahtalyq kómekshisin jáne mehanıkti (aǵa mehanıkti) habardar etedi. Keme jáne mashına jýrnaldaryna tıisti jazba jazylady. Vahta mehanıgi avarııalyq eskertý sıgnalızasııasy nemese avarııalyq qorǵaý ajyratylǵan mehanızmniń jumys parametrlerine baqylaýdy kúsheıtý boıynsha sharalar qabyldaıdy. 19. Kemeniń, tasymaldanatyn júktiń buzylý nemese adamdardyń qaza bolý qaýipi týyndaǵan kezde kapıtannyń vahtalyq kómekshisi avarııalyq-eskertý sıgnalızasııasy jáne avarııalyq qorǵaý quraldaryn ózi ajyratady nemese ajyratýǵa nusqaý beredi. Árbir naqty ajyratý jaǵdaıynda kapıtannyń vahtalyq kómekshisi dereý kapıtanǵa jáne mehanıkke (aǵa mehanıkke) habarlaıdy. Keme jáne mashına jýrnaldaryna tıisti jazbalar engiziledi. 20. Bas qozǵaltqysh kútpegen jaǵdaıda toqtap qalǵan kezde (amalsyzdan nemese ózdiginen paıda bolǵan) kapıtannyń vahtalyq kómekshisi (vahta mehanıgi) bolǵan oqıǵanyń sebebin anyqtaý jáne olardy joıý boıynsha dereý qajetti sharalar qabyldaıdy. Basqa da jaýapty tehnıkalyq quraldar kútpegen jaǵdaıda toqtap qalǵan kezde vahta personaly rezervtik tehnıkalyq quraldardy iske qosady (eger olar bolsa) jáne ol týraly keme kapıtanynyń vahtalyq kómekshisine jáne mehanıkke (aǵa mehanıkke) habarlaıdy. Osy jaǵdaılardyń barlyǵy keme jáne mashına jýrnaldarynda tirkeledi. 21. Barlyq mehanızmder men júıeler óziniń tikeleı maqsaty boıynsha paıdalanylady. Olardyń janynda olardy iske qosýǵa daıyndaý, qosý, jumys rejımin baqylaý, olardy isten shyǵarýdy toqtatý boıynsha qysqa nusqaýlyqtar ilinedi. Qurǵatý júıesi, aǵyndy jáne balshyqty sýlar júıesi syzbasynda qorshaǵan ortanyń lastanýyn boldyrmaıtyn ventılder men klınketterdi plombalaý oryndary kórsetiledi. Shetelge júzetin kemelerde órt sóndirý júıesi, rýldik mashına, avarııalyq dızel-generator, qutqarý qurylǵylary, qutqarý shlıýpkalarynyń qozǵaltqyshtary, avarııalyq órt sorǵysh, órtke qarsy jáne sý ótkizbeıtin jabýlar sııaqty mehanızmder men júıelerde nusqaýlyqtar men syzbalar halyqaralyq quqyq normalaryna sáıkes memlekettik, orys jáne aǵylshyn tilderinde ilinedi.22. Toqtatylǵan rejım kezinde turaq jaǵdaıy men qoldanystaǵy port qaǵıdalaryna baılanysty kapıtan kemeniń turaqty jáne belgili bir merzimge daıyndyq deńgeıin belgileıdi.
4. Kemelerdi toqtap turýǵa shyǵarý
23. Kemelerdi paıdalanýdan toqtap turýǵa shyǵarý navıgasııa kezinde jáne navıgasııaaralyq kezeńde keme ıesiniń nemese kemeni jalǵa alýshynyń sheshimimen júzege asyrylady. 24. Keme navıgasııalyq kezeńde keme ıesiniń nemese kemeni jalǵa alýshynyń sheshimimen toqtap turýǵa shyǵarylady. Bul rette ol paıdalanýdan kemeniń tehnıkalyq quraldaryn jáne júıelerin sýyqta (jumys istemeıtin jaı-kúıde) ustaýmen nemese olardy jumys rejıminde qoldaýmen shyǵarylady. 25. Kemelerdi qysta turýǵa qoıý kezinde oryndalatyn uıymdastyrýshylyq is-sharalardy, sondaı-aq kemeniń jekelegen tehnıkalyq quraldaryn konservasııalap qystaıtyn jaı-kúıge keltirý boıynsha jumys quramyn jáne olardy oryndaý merzimderin keme ıesi nemese kemeni jalǵa alýshy belgileıdi. 26. Kemeniń tehnıkalyq quraldaryn qysqy toqtatý kezeńine konservasııalaý tıisti mehanızmdi tehnıkalyq paıdalaný jónindegi nusqaýlykqa sáıkes júrgiziledi. 27. Kemeniń tehnıkalyq quraldaryn konservasııalaý, kemeniń jáne keme múliginiń saqtalýyn, avarııalyq qutqarý jáne órtke qarsy qural-saımandy kemeni qystaıtyn jaı-kúıge keltirý prosesinde iske qosýǵa daıyndyǵy jónindegi jumystardy oryndaýdy keme kapıtanynyń basqarýymen júzege asyrylady. 28. Keme ıesi nemese kemeni jalǵa alýshy kemelerdi qystaıtyn jaı-kúıge keltirý úshin mynadaı jumystardy júzege asyrady: 1) tankilerden, forpıkterden, ahterpıkterden, sý sısternalarynan, túparalyq bólikterden, qudyqtar men tundyrǵyshtardan sýdy shyǵarý, mashına-qazandyq bólimderdi tazartý. О́rt qaýipsizdigi qaǵıdasyna sáıkes ot jumystary júrgiziletin bólimderge jalǵasqan quıý kemeleriniń otyn jáne maı sısternalaryn, tankiler men júk bólimderin tazartý; 2) qysta otynmen jáne maılaýmen qalatyn ventılder men qyltalardy, sısternalar men bólimderdi jabý jáne olardy plombalaý; 3) jolaýshylar, qyzmettik jáne sharýashylyq úı-jaılaryn jınaý; 4) kemede bólingen úı-jaılarda qural-saımandy, kaıýta múlikterin jáne jylytylmaıtyn ári ylǵaldy úı-jaılarda saqtaýǵa bolatyn kemeniń basqa da jaraqtaryn qoımaǵa qoıý. Keme ıesi men kásiporyn arasyndaǵy shart boıynsha (erkin nysanda) qoımaǵa tómen temperatýrada jáne ylǵaldy úı-jaılarda saqtaýǵa bolmaıtyn radıonavıgasııalyq jabdyqty, baǵaly zattardy, aspaptardy, órt sóndirgishterdi, órt jeńin, kóbik quraýyshty jáne ózge de jabdyqtardy tapsyrý júrgiziledi; 5) bolat arqandaryn súrtý jáne maılaý; 6) jeńil qospalardan jasalǵan, hromdalǵan jáne nıkeldengen bólshekterdi qurǵatyp súrtý jáne olarǵa tehnıkalyq vazelındi jaǵý; 7) elektr kambýzdar men sý qaınatqyshtardy keme jelisinen ajyratý; 8) barlyq janasatyn jáne syrlanbaǵan metall bólshekterin kirden tazalaý jáne maılaý; 9) zákir shynjyryn beretin qurylǵyǵa erekshe nazar aýdara otyryp, zákir shynjyry men zákirlerdi qarap tekserý; 10) maılaý materıalyn baqylaý, maılaý maıyn tógý, qozǵaltqysh karterin jýý; 11) sýdy ketirý, jylý almastyrǵyshtyń syrtqy qabatynan tys keńistikterin shógindilerden tazartý; 12) qozǵaltqyshtyń sýytý júıesinen túsirmeli krandar arqyly qysylǵan aýany úrleýmen sýdy ketirý; 13) otyndy shyǵys sısternalarynan túsirý; 14) bilik symdy qozǵaltqyshpen tuıyqtaý; 15) bólshekterdiń jyltyr jáne syrlanbaǵan betterin tazartý jáne maılap ashý; 16) sýdy sý júıeleriniń qubyrjoldarynan shyǵarý, armatýranyń erýin boldyrmaý sharalaryn qabyldaý; 17) sýdy sorǵyshtardan, súzgishterden, tundyrǵyshtardan, baktardan jáne sısternalardan shyǵarý; 18) sýdy shyǵarý, qubyraralyq keńistikterdi sýmen jýý, kúıeden tazartý; 19) júıeler men armatýralardan sýdy keıingilerdi ishinara bólshektep shyǵarý; 20) ashyq metall betterin maılaý; 21) baqylaý-ólsheý aspaptaryn alý; 22) bas taratýshy qalqanshalardy jáne barlyq taratýshy qalqandardy ajyrata otyryp, kemeniń elektr jelisin qystaıtyn jaı-kúıge keltirý; 23) elektr mashınalaryn, taratýshy jáne iske qosýdy retteıtin qurylǵylardy tazartý, qurǵaq súrtý, germetıkalyq qalpaqtyń tyǵyzdaýysh qurylǵylaryn tekserý; 24) baqylaý-ólsheý aspaptaryn jáne qajetti jaǵdaılarda saqtaýǵa arnalǵan avtomatıka bloktaryn tazartý, bólshekteý; 25) qyshqyl akkýmýlıatorlardyń baqylaý-jattyǵý sıklin júrgizý; 26) baılanys, navıgasııa, basqarý, radıonavıgasııa (kompas, eholottar, radıostansııalar, gırokompastar, radıopelengatorlar, radıolokatorlar) apparatýrasyn alý jáne qoımaǵa ótkizý (keme ıesi men kásiporynnyń sharty boıynsha); 27) quıý kemelerdiń otyn jáne maı sısternalaryn, tankileri men júk bólimderin tolyq tazartý jáne gazsyzdandyrý; 28) júk trıýmderi men keme úı-jaılarynda balshyqty tas jáne bort qaptaýyn ashý. 29. Kemeni uzaq merzimge paıdalanýdan (navıgasııaaralyq kezeńnen astam) shyǵarǵan kezde keme tehnıkasy jáne kemeni tutastaı saqtalýyn qamtamasyz etý úshin paıdalanýdyń sol nemese ózge de mehanızmderin, qurylǵylaryn jáne júıelerin paıdalaný jónindegi nusqaýlyqtarǵa sáıkes arnaıy konservasııalaý júrgiziledi. Konservasııalaý boıynsha jumystardy júrgizgennen keıin kemeni qysqy toqtap turýǵa qabyldaý úshin keme ıesiniń ótinishi boıynsha kemeni ótinish túsken sátten bastap jeti jumys kúni ishinde kóliktik baqylaýdyń ýákiletti organy aýmaqtyq bólimshesiniń ókili qarap tekseredi. Kemeni tekserip qaraý nátıjeleri boıynsha nysanyn kóliktik baqylaýdyń ýákiletti organy bekitetin akt jasalady jáne keme ıesi úsh jumys kúni ishinde merzimdi kórsete otyryp, kemeni konservasııalaýǵa qoıý týraly buıryq shyǵarady. Qysqy toqtap turýdan keıin kemeni paıdalanýǵa alý úshin keme ıesiniń ótinishi boıynsha kemeni kóliktik baqylaýdyń ýákiletti organy aýmaqtyq bólimshesiniń ókili tekserip qaraıdy, onyń nátıjesi boıynsha Akt jasalady. 30. Navıgasııalaý kezeńinde toqtap turýǵa qoıylǵan kemeni kúzetýdi keme ekıpajy nemese toqtap turý pýnkti shart boıynsha qamtamasyz ete alady. 31. Navıgasııalaý jáne navıgasııaaralyq kezeńderde Aktige qol qoıylǵan sátten bastap keme ıesi men kásiporyn ákimshiligi arasynda jasalǵan shartqa sáıkes keme qaýipsizdigi men onyń barlyq elementteriniń saqtalýy úshin jaýapkershilik shartta belgilenedi.5. Kemeni paıdalanýǵa daıyndaý
32. Kemeni paıdalanýǵa engizý keme ıesi nemese kemeni jalǵa alýshy belgilegen tártipke sáıkes júrgiziledi. Kemeni paıdalanýǵa engizýdiń aldynda keme ıesi bekitken shtattyq keste boıynsha kemeler ekıpajdarynyń eń az quramy týraly talapqa sáıkes ekıpajben tolyqtyrylady. 33. Kemeni paıdalanýǵa engizýdi daıyndaý kapıtannyń jalpy basshylyǵymen júzege asyrylady. Kemeni paıdalanýǵa daıyndaýdy júrgizýdi tikeleı basqarý kapıtannyń aǵa kómekshisine jáne mehanıkke (aǵa mehanıkke) olardyń laýazymdyq mindetterine sáıkes júkteledi. 34. Paıdalanýǵa daıyndyq prosesinde kemedegi baılanys jáne radıonavıgasııa apparatýrasyn montajdaý, akkýmýlıatorlyq batareıalardy jáne basqa jabdyqtardy ornatýdy qosa alǵanda, keme tehnıkasy ony paıdalanýdyń tehnıkalyq sharttaryna sáıkes jumys isteıtin jaı-kúıge keltiriledi. Keme ekıpajy júrgizetin kemeniń tehnıkalyq quraldaryn paıdalanýǵa daıyndyǵy olardyń jaı-kúıin muqııat tekserip qaraý men tekserýdi jáne eger qajet bolsa, bólý elementterin, iske qosý jáne reversıvtik qurylǵylardy, basqarý, baqylaý, sıgnalızasııa jáne qorǵaý quraldaryn, al qajet bolǵan jaǵdaıda synamalyq iske qosý men mehanızmderdi aýystyrýdy qosa alǵanda, olardy retteýdi qamtıdy. Synamalyq iske qosý barlyq basqarý pýnktterinen júrgiziledi. 35. Kemeni paıdalanýǵa daıyndaý kezinde mynalardyń jaramdylyǵy men is-qımylǵa daıyndyǵyna erekshe nazar aýdarylady: 1) rýl qurylǵysy; 2) zákir qurylǵysy; 3) avarııalyq sıgnalızasııa; 4) elektr jabdyqtary men jaryqtandyrý; 5) qutqarý quraldary; 6) baılanys quraldary; 7) qashyqtyqtan basqarý; 8) qurǵatý júıeleri; 9) ekologııalyq japqyshtar; 10) sý ótkizbeıtin jáne órtke qarsy japqyshtar; 11) avarııalyq múlikter. 36. Keme daıyndyq kezinde qural-saımanmen, qosalqy bólshektermen, basqa kemelik jabdyqtalýmen tolyqtyrylady.6. Kemeni býnkerleý
37. Kemeniń energetıkalyq qondyrǵylarynda paıdalanylatyn otyn jáne maı dızelderiniń, qazan agregattary men mehanızmderdiń tehnıkalyq sharttarynda belgilengen syrtqy ortanyń ártúrli jaǵdaılarynda ońtaıly kórsetkishtermen olardyń tıimdi jáne senimdi jumysyn qamtamasyz etýi tıis. 38. Kemege otyn men maıdy qabyldaý jabyq tásilmen júrgiziledi. Býnkerleýdi kapıtan keme ıesi bekitetin nusqaýlyqqa sáıkes nemese onyń tapsyrmasy boıynsha otyn men maıǵa arnalǵan pasport nemese sertıfıkat bolǵan kezde júrgizedi. Ol qujattarda markasy jáne negizgi fızıka-hımııalyq sıpattamalary kórsetiledi. 39. Kemege qabyldanatyn otyn men maıdyń árbir toptamasynan synama (otyn men maıdyń temperatýrasy kórsetile otyryp, býnkerleýshi plombalaǵan) alynady, ol kemede osy toptamany barlyq paıdalaný merzimi ishinde saqtalady. 40. Qabyldaý nemese paıdalaný kezinde otyn nemese maı sapasynda kúdik týdyratyn belgiler bolsa mehanık (aǵa mehanık) iriktep alynǵan synamany taldaý úshin zerthanaǵa jiberedi, onyń nátıjeleri boıynsha olardy paıdalaný múmkindigi nemese jetkizýshige shaǵym berý týraly sheshim qabyldanady. 41. Kemede otyn men maıdy qabyldaý, saqtaý jáne onyń jumsalýyn baqylaýdy, tıisti qujattamany resimdeýdi mehanık (aǵa mehanık) júzege asyrady. Munaı ónimderin qabyldaý boıynsha operasııalar kapıtannyń vahtalyq kómekshisiniń sheshimimen júrgiziledi. 42. Otyn men maıdy qabyldaý kezinde tógilýdi boldyrmaý úshin keme men býnkerleýshi arasynda tikeleı baılanys ornatylady. 43. Kemeniń energetıkalyq qondyrǵylarynda qoldanylatyn otyn qondyrǵylardyń qalypty jumysyn buza alatyn sýdy jáne mehanıkalyq qosyndylaryn ketirý maqsatynda tıisti daıyndyqtan ótedi. 44. Maılaý materıaldaryn ýaqtyly aýystyrý jáne jumys isteıtin mehanızmder men júıelerde olardy únemdep jumsaý úshin kemelerde qoldanylatdy maıdyń, maılaý jáne arnaıy suıyqtyqtardyń jaı-kúıin baqylaý qamtamasyz etiledi. Jumysqa arnalǵan maılardyń sapasyn baqylaýdy mehanık (aǵa mehanık) júrgizedi. Maılardy aýystyrý aqaýlyq kórsetkishteri boıynsha júzege asyrylady. 45. Kemedegi otyn men maıdyń shyǵysyn esepteýdi mehanık (aǵa mehanık) júrgizedi. Maı men otyn shyǵysy boıynsha esep berý tártibin jáne nysanyn keme ıesi aıqyndaıdy. 46. Keme ydystaryna sý qabyldaý jaǵalaýdan, sý quıǵysh kemelerden nemese sanıtarlyq epıdemıologııalyq qyzmet (budan ári - SEQ) organdary usynǵan oryndarda, ishki sý joldarymen júzýdi júzege asyratyn, borttan tys ishetin sýdy daıyndaý quraldary bar kemelerde SEQ organdary ruqsat bergen qondyrǵylarda keme jaǵdaılarynda tazartý jáne zararsyzdandyrý jolymen júrgiziledi. 47. Sýdyń sapasyn baqylaýdy birinshi shtýrman (kapıtannyń aǵa kómekshisi) júzege asyrady. Sýmen jabdyqtaý sapasyn kezeńdik baqylaýdy SEQ organdary júzege asyrady._______________________
