Oryndy máseleler kóterildi

«Dinı qyzmet jáne dinı birlestikter týraly» zań jobasyn jáne osyǵan ilespe zań­dyq qujat jaqynda Má­ji­lis­te maquldanǵan-dy. Endi osy zań jobalary keshe Se­nat­­tyń Áleýmettik-mádenı damý ko­mı­tetinde talqyǵa tústi. Din ustanýshylar men dinı ǵıbadathanalardyń sany jyl sanap ósip keledi. «Qazaqstan Res­pýb­lıkasynyń dinı senim bos­tan­dyǵy jáne dinı birlestikter týraly» Zańy 1992 jyldyń 15 qańtarynda múldem basqa dinı ahýal jaǵdaıynda qabyldanǵan-dy. Bul zań dinı birlestikterdiń damýy kókjıekterine taldaý jasalmastan qabyldandy, dep má­lim­dedi óz sózinde  Din isteri agent­tiginiń tóraǵasy Qaırat Lama Shárip. Agenttik tóraǵasy­nyń málimetterine qaraǵanda, qazirgi tańda dinı birlestikter sany 4551-ge jetip otyr. Olar qyryqtan astam konfessııalar men demınasııalardy quraıdy. Al 1991 jyly olardyń sany bar-joǵy 671 bolǵany belgili. Zań jobalarynyń maqsaty dinı senim jáne ar-ojdan bos­tan­dyqtaryn qamtı otyryp, aza­mattardyń quqyn qorǵaý bolyp tabylady. Sondaı-aq, dinı bir­les­tikter qyzmetiniń zańnamalyq shet-sheńberin aıqyndaý men zań­syz qyzmet atqaryp otyrǵan dinı uı­ym­dar men mıssıonerlerge qatys­ty qatań talaptar engizýdi kóz­deı­di. Zań jobasyn ázirleý barysynda Reseı, Belorýssııa, Armenııa, Grýzııa, Lıtva, Ispanııa, Fransııa, Ger­manııa jáne ózge de elder tá­ji­rıbeleri jan-jaqty saraptalǵan. Qysqasha baıandamadan keıin Senat depýtattary zań jobalary boıynsha suraqtaryn qoıyp, óz oılaryn ortaǵa saldy. H.Valıev Quran aıattarynyń arab tilinde oqylatynyn, al ony túsinetinder biren-saran ekendigin tilge tıek ete kelip, endigi jerde ony qazaq tilinde júrgizý qajettigin jet­kizdi. Depýtat osy rette myń jyl buryn Reseıdiń Vatıkannan ruqsat alyp, dinı rásimderdi ót­kizýdi grekten orys tiline kóshir­gendigin mysal retinde keltirdi. Mundaı ýájben kelisken agenttik tóraǵasy Qurannyń álemniń qy­ryqtan astam tiline aýdarylǵa­nyn, alaıda qazaqsha aýdarma­lary­nyń sapasy syn kótermeı­tindigin atap kórsetti. Ústimizdegi jyldyń 29 qyrkúıeginde din­tanýshylardyń forýmy ótip, onda assosıasııa qurylyp baryp osy másele sheshimin tabýy tıis. Ǵ.Esim men T.Muhamedjanov  zań jobasynyń oryssha máti­nin­de «dýhovnoe» (rýhanı) sóziniń orynsyz ekenin alǵa tartty. Senatorlar paıymynsha, bul sózdiń uǵymy keń bolǵandyqtan, dinı uıymdar ony basqasha turǵydan paıdalanýy múmkin. Q.Lama Shárip óz jaýabynda «dýhovnoe ýp­ravlenıe» sóziniń ótken ǵasyr­dyń 30-jyldarynan Dzerjınskııden kelgenin alǵa tartty. J.Erǵalıevtiń suraǵyna oraı jaýabynda agenttik tóraǵasy janaza shyǵarý rásiminiń endigi jerde meshitterde oryndalýy oryndy ekendigin aıtty. Jalpy, Senat depýtattary óz sózderinde dinı mamandar daıarlaý, mıssıonerler jumysyn jiti baqylaý, hıdjab ornyna ulttyq kıimder kııý máselelerin kóter­di. Osylaısha jan-jaqty pysyq­taý­dan ótken zań jobalary pala­ta­nyń jalpy otyrysyna shyǵa­ry­latyn bolyp sheshildi. Asqar TURAPBAIULY.