Forýmǵa QHR Memlekettik týrızm basqarmasy tóraǵasynyń orynbasary DÝ Szıan, Mádenıet jáne sport mınıstrliginiń Týrızm ındýstrııasy komıtetiniń tóraıymy M.Mýrzamadıeva, Ońtústik Qazaqstan oblysynyń ákimi J.Túımebaev, «Kazakh tourism» ulttyq kompanııasynyń tóraǵasy R.Kúzembaev, «Atameken» UKP ókilderi, halyqaralyq jáne qazaqstandyq týroperatorlar, ınvestısııalyq kompanııalar, týrıstik qaýymdastyqtar men sheteldik jáne qazaqstandyq BAQ ókilderi qatysty. Ashylý saltanatynda oblys ákimi Janseıit Túımebaev Ońtústik týrızmine qatysty jaıttardy baıandap berdi.
– Ońtústik Qazaqstan oblysy – Ortalyq Azııa, Taıaý Shyǵys pen Eýropa elderin baılanystyratyn joldardyń qıylysynda ornalasqan, – dedi oblys ákimi. – Sonyń nátıjesinde shekaralyq saýda-sattyq pen eksporttyq óndiris órkendep, oblysymyzdyń týrıstik tartymdylyǵy artyp, tamashalaýǵa kelýshi týrıster sany jyl saıyn ósip keledi. Máselen, ótken jylmen salystyrǵanda týrıstik nysandar sany oblysta 31 paıyzǵa ósip, 195-ke jetti. Olarda kórsetilgen qyzmetter kólemi 43 paıyzǵa kóbeıip, 1,7 mlrd teńgege ulǵaıdy. Osynyń nátıjesinde bıyl Ońtústik Qazaqstan oblysyna 128 myń týrıst kelse, bul ótken jylmen salystyrǵanda 55 paıyzǵa artqanyn kórsetedi.
Oblys basshysy Qytaı Halyq Respýblıkasymen týrızm salasynda baılanysty nyǵaıtýǵa múmkindikteri mol ekendigin jetkizdi.
– Eki el arasynda týrızmdi damytýǵa barlyq múmkindikter bar. Bizdiń óńirde týrızmniń barlyq salasy damyǵan. Qys mezgilinde taýǵa baryp shańǵy tebýge bolady. Kelgen meımandardy qarsy alatyn 50-den astam qonaq úı qyzmet kórsetedi. Sonymen qatar tarıhı týrızm de oń jolǵa qoıylǵan. 6 ǵasyr buryn soǵylǵan tarıhı nysandarymyz bar.
Sonymen qatar oblys ákimi Ońtústikke kelýshi týrısterge qolaıly jaǵdaı jasaý maqsatynda 1, 2 jáne 3 kúndik týrıstik marshrýttar ázirlenip, atalǵan marshrýtqa 84 tarıhı-mádenı nysan men tabıǵı oryndar engizilgenin aıtty. Máselen, «Uly Jibek joly eskertkishteri» atalymy boıynsha 8 eskertkish, ıaǵnı Saýran, Túrkistan, Sıdaq, Qaraspan, Jýantóbe, Kúltóbe, Otyrar, Bórjar eskertkishteri Ońtústik óńirinde ornalasqanyn jetkizdi.
Forým barsynda Beıjiń halyqaralyq týrıstik qyzmet kórsetý ortalyǵynyń bas menedjeri Iаn Iаn:
– Biz bul jerde qytaı týrısterine málimetter jınaqtaýǵa keldik. Bizdi birinshi kezekte Jibek joly boıynda ornalasqan nysandar qyzyqtyrady. Sonymen qatar Qazaq eliniń ejelden kele jatqan tarıhy, mádenıeti óte baı. Meni sizderdiń elderińizdiń qonaqjaılylyǵy tańdandyryp otyr. Eki el arasyndaǵy beıbit qarym-qatynas týrızmdi damytýǵa zor múmkindik beredi, – dedi.
Qazir álemde týrızmnen kúrep paıda taýyp otyrǵan memleketter kóp. Dúnıe júziniń ǵajaıyptaryn kórsem, bilsem, saıahat jasasam deıtin adamdar kóp. Týrısterdi qaı memleket bolsa da qushaq jaıyp qarsy alady. О́ıtkeni ol memlekettiń ekonomıkasyn kóteretin, adamdardyń ál-aýqatyn jaqsartatyn qyp-qyzyl aqsha. Qazaqstannyń kóp memleketterden ózgesheligi jyldyń tórt mezgili de bar. О́mirinde qolyna qar ýystap kórmegenderge basynda sire qary bir jibimeıtin asqaq Alataý, aryndy taý ózenderi burqyraǵan, tabıǵaty jumaqtyń ózindeı er túriktiń besigi – Altaı bar.
Forýmda sóılegen sózinde oblys ákimi J.Túımebaev:
– Elbasynyń «100 naqty qadam» Ult josparyna sáıkes «Qazaqstan Respýblıkasynyń týrıstik salasyn 2023 jylǵa deıin damytý tujyrymdamasy» bekitildi. Ońtústik Qazaqstan oblysy «Uly Jibek jolyn qaıta jańǵyrtý klasterine» engizilip, klaster «Uly Jibek jolynyń júregi» retinde sıpattalyp otyr. 1200-den astam tarıhı-arheologııalyq, mádenı-arhıtektýralyq eskertkishteri, Uly Jibek joly aýmaǵyndaǵy eń tanymal jáne tarıhı qundylyǵy joǵary, IýNESKO-nyń dúnıejúzilik mádenı muralar tizimine engen Qoja Ahmet Iаsaýı kesenesi ornalasqan Ońtústik Qazaqstan oblysy atalǵan mártebeni alýy – biz úshin úlken abyroı jáne jaýapkershilik, – dedi.
Iаǵnı álemdik týrızmge suranyp turǵan tarıhı-mádenı eskertkishter kóp. Onyń ústine Ońtústik Qazaqstan oblysy «Uly Jibek jolynyń» boıynda tur. Bul degenińiz Qazaqstannyń týrızmnen paıda kórerlik múmkindikteriniń moldyǵyn ańǵartady.
Forým aıasynda Ońtústik Qazaqstan oblysyndaǵy týrızm salasy ókilderi men Qytaı, О́zbekstan jáne Qazaqstannyń basqa qalalary arasynda 4 memorandýmǵa qol qoıyldy.
Onda ekijaqty áriptestikti nyǵaıtý maqsatynda «Ontustik Tourism Center» týrıstik aqparattyq ortalyǵy qytaıdyń «Salem China» kompanııasymen jáne «Sky Way» týrıstik kompanııasymen memorandým túzildi. Budan ózge, Ońtústik Qazaqstan oblystyq kásipkerlik, ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý jáne týrızm basqarmasy men Hataı provınsııasy arasynda memorandýmǵa qol qoıyldy. Sondaı-aq «Ontustik Tourism Center» týrıstik aqparattyq ortalyǵy men О́zbekstannyń týrıstik ónimin nasıhattaý ortalyǵy arasynda ekijaqty memorandým túzildi.
Baqtııar TAIJAN,
«Egemen Qazaqstan»
Ońtústik Qazaqstan oblysy
