Spektakl bastalmas buryn osynaý qoıylymǵa tikeleı qatysy bar mamandar arnaıy baspasóz máslıhatyn uıymdastyryp, jýrnalıstermen áńgime-dúken qurdy.
«Astana Opera» teatry bas dırektorynyń birinshi orynbasary Tóleýbek Álpıev áıgili Bıze shyǵarmashylyǵynyń shyńy sanalatyn bul mýzykalyq týyndynyń tusaýy kesilýi elimizdiń mádenı-rýhanı ómirindegi erekshe oqıǵalardyń biri ekenine aıryqsha nazar aýdardy. О́ıtkeni «Karmen» tuńǵysh ret 1875 jyly 3 naýryzda Parıjdegi «Opera Komık» teatrynda qoıylypty. Biraq birden sátsizdikke ushyraǵan. Bekzat kórermender kóp tirligi kúmándi, kóshe kezgen syǵan qyzynyń bas keıipkerge aınalǵanyn qabyldaı almaǵan kórinedi. Tárbıelik máni joq dúmbilez dúnıe retinde repertýarǵa kirgizbeýdi talap etken. Mundaı qorlyqqa shydamaǵan avtor aýrýǵa shaldyǵyp, úsh aıdan keıin ómirimen qoshtasady. Osy tusta orystyń uly kompozıtory Petr Ilıch Chaıkovskıı kóregendik tanytyp, túbinde «Karmenniń» aldyna túsetin opera bolmaıtynyn aıtypty. Aıtqany aıdaı keldi. Búginde kez kelgen ordaly óner ordasy ony sahnalaýdy ózine úlken abyroı sanaıdy.
Osylaısha oı tolǵaǵan Tókeń «Karmendi» kópshilik kádesine jaratqan shyǵarmashylyq toppen tanystyrdy. Aıtyp otyrsa, olardyń ataqtarynan at úrikkendeı. Qoıýshy-dırıjer – óreli ónerine Eýropany eliktirip júrgen ózimizdiń óren júırigimiz Alan Bóribaev, rejısser – buǵan deıin «Astana Operada» Dj.Pýchchınıdiń «Madam Batterflıaıyn» kórermenge usynyp, kóp-kórim bedel jınaǵan belgili ıtalııalyq ónerpaz Lorenso Amato. Ssenograf – dúnıe júziniń nebir dúldúl teatrlarynyń sahnasyn aıshyqty dekorasııalarymen árlendirgen sańlaq sýretshi Esıo Frıdjerıo (Italııa). Kostıýmder boıynsha sýretshi – shyǵarmashylyq jolyn ataqty La Skalada bastaǵan teńdessiz sheber, Amerıka kınoakademııasy taǵaıyndaıtyn «Oskar» syılyǵynyń laýreaty Franka Skýarchapıno. Basty partııalardy oryndaıtyn ártister de shetinen «sen tur, men aıtaıyn» eken. Karmen rólinde Dına Hamzına men Tatıana Vısınskaıa kezektesip oınaıdy. Don Hozeni beıneleýge belgili rýmynııalyq tenor, talaı teatrdyń dámin tatqan tarlanboz Marıýs Vlad shaqyrylypty. Aqparat quraldary ókilderiniń aldynda kósilip sóılegen kórnekti ánshi ózi somdaıtyn Hozeniń kezinde Prosper Merıme jazǵan «Karmen» novellasyndaǵy túpnusqa keıipkerge kóbirek kelińkireıtinin kese-kóldeneń tartty. Onyń oıynsha operadaǵy Hozeniń minezi «jumsaqtaý» kórinedi.
Al toreodor jigit Eskamılonyń rólinde qazaqtyń jaryq juldyzy, jaqynda úlken irikteýden ótip, Rım opera teatryna kelisimshartpen qabyldanǵaly jatqan Súndet Baıǵojın, talantty solıst Talǵat Musabaev, Armenııanyń halyq ártisi Barsen Týmanıan oınaıdy. Názik jandy sharýa áıeli Mıkaelanyń partııasyn Maıra Muhamedqyzy, Saltanat Ahmetova, Álfııa Kárimova sekildi naǵyz maıtalmandar naqyshyna keltire shyrqaıdy.
Dáýlesker dırıjerimiz Alan Bóribaevtyń aıtýynsha, ónboıy óner jaýharlarynyń jıyntyǵynan turatyn «Karmen» operasy astanalyqtardyń ataq-dańqyn alystarǵa jaıatyn sekildi. Mundaı kesek týyndyny tapjylmaı otyryp tamashalaýdyń ózi bir ǵanıbet. Sahnadaǵy keremet kórinisterge úzdige kóz tikken kórermen úsh saǵattyń qalaı tez óte shyqqanyn bilmeı qalady.
...Shynymen solaı eken. Shymyldyq ashylǵannan shyraıly kórinisterge arbalyp, tamasha mýzykaǵa qulaq quryshyn qandyrǵan qalyń kópshilik oıyn bitken soń da ádemi áserden aryla almaı, syrtqa qaraı kóterińki kóńilmen bettep bara jatty.
Talǵat BATYRHAN,
«Egemen Qazaqstan»
