25 Qarasha, 2011

Munaıly qalada – shyraıly keshen

560 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Elbasynyń jyl saıynǵy dástúrli Joldaýynda atqarylýǵa tıis basym baǵyttardyń biri retinde áleýmettik másele aıtylady. О́ıtkeni áleýmettiń hal-ahýaly, muń-muqtajy túzelmeı, qoǵam alǵa baspaıdy. Mańǵystaý túbindegi qazynaly ólke Jańaózen qalasynda jyl ótken saıyn áleýmettik jaǵdaı jaqsaryp keledi. Yrys pen ıgiliktiń, baılyq pen molshylyqtyń ortasyna aınalǵan munaıshylar qalasynyń búgini men erteńi negizinen  munaı jáne gaz óndirý, ony óńdeýmen tikeleı baılanysty.

Jańaózen qalasyndaǵy ekonomı­kalyq-áleýmettik problemalardy sheshý úshin Úkimet qabyldaǵan arnaıy baǵdarlama aıasynda biraz jumystar atqarylýda. Jergilikti bılik organ­da­ry atalǵan baǵdarlamany iske asyrý maqsatynda keshendi sharalar júr­gizý­di uıymdastyryp keledi. Osy rette aıta ketý kerek, «QazMunaıGaz» Barlaý О́ndirý» AQ-ta Jańaózen qala­sy­nyń damýyna qomaqty úles qosyp otyr. Resmı málimetterge nazar aýdar­saq, munaı kompanııasy kelisim-shart­tyq mindettemelerine saı Jańaózen qalasy men Qaraqııa aýdanynyń áleý­mettik ınfraqurylymyn damytý baǵ­darlamasy negizinde 2008 jyldan beri jyl saıyn 900 mln. teńge bólip keledi. Mańǵystaý oblysy ákimdigimen qol qoıǵan aımaqtyń áleýmettik jobala­ryn qosymsha qarjylandyrý týraly memorandýmǵa sáıkes, 2009 ben 2010 jyldary 970 mln. teńgeden astam qarjy bólingen. Árıne, munyń bári áleýmettiń ál-aýqatyn jaqsartýda jáne  halyqtyń turmys deńgeıin kóte­rýde zor kómek. Sondaı kómektiń biri – munaıshylar qalasynda áleý­met­tik mańyzy bar joba sanalatyn balalar lageri men medısınalyq saýyq­tyrý ortalyǵy paıdalanýǵa berildi.

Jańaózen qalasynan 64 shaqyrym jerdegi «Kendirli» demalys ornynda ashylǵan jańa medısınalyq ońaltý ortalyǵy «Qazmunaıgaz» Barlaý О́ndi­rý» AQ pen «Medıker» JShS-niń birlesken jobasy. Atalmysh eki áleý­mettik nysan Mańǵystaý oblysy Ja­ńa­ózen qalasynyń áleýmettik-ekono­mıka­lyq damý máselelerin keshendi túrde sheshý sharalary aıasynda salyn­dy. Medısınalyq saýyqtyrý ortaly­ǵynda endi munaıshylar men olardyń bala­l­a­ry emdeledi. Bul ortalyqta Pav­lodar oblysyndaǵy Moıyldy kóli­nen áke­lin­gen emdik batpaq, Katon­qaraǵaıdan jetkizilgen buǵy pantasy bar. Munda sýmen, súlikpen, parafınmen, ósimdik­ter­men (fıtoterapııa), ottegi terapııa­sy­men, dástúrli fızıoterapııamen emdeý úzdiksiz júrgiziledi. Munaıshylarǵa 36 kún eńbek dema­lysy berilse, sonyń on kúnin osynda ótkizip, densaýlyqtaryn teksertýge zor múmkindik jasalyp otyr. Maýsym saıyn ortalyqta 1600 adamnyń dema­lýyna jan-jaqty jaǵdaı qarasty­ryl­ǵan.  Medısınalyq saýyq­ty­rý orta­ly­ǵy janynan ashylǵan dıa­gnos­tıka­lyq ortalyqta osynda kelgen jan­dardyń qandaı aýrýmen aýyra­tyn­dyǵyn, qandaı em qoldaný qajettigin ýaqyt kúttirmeı anyqtap beredi. Aıta ketken jón, jańaózendik munaıshylar buǵan deıin jyl saıyn Jańaqorǵan, Saryaǵash shıpajaılaryna baryp emdeletin. Alla jazsa, endi “Kendirli” demalys aımaǵynda iske qosylǵan medısınalyq-saýyqtyrý ortalyǵy bul máseleni túpkilikti sheship, munaı­shylardyń alysqa barmaı-aq, jaqyn jerden em qabyldaýyna jaǵdaı jasa­maq. Áleýmettik baǵdarlamaǵa bıýdjet tarapynan  6 mlrd. teńge bólingen bol­sa, sonyń 3,5 mlrd. teńgesi osy saýyqtyrý ortalyǵyn ashýǵa jumsal­ǵan. Kendirli demalys kesheni aýmaǵy­nan salynǵan 250 oryndy balalarǵa arnalǵan saýyqtyrý lageri de zaman talabyna saı jabdyqtalǵan.

Joba boıynsha munda balalarǵa arnalǵan basseın, sport zaly, ashana, shaǵyn kınoteatr, jazǵy sahna salyn­ǵan.  Sonymen birge fýtbol, voleıbol, tennıs oınaýǵa arnalǵan alańdar bar. Lager aýmaǵy óte keń bolǵandyqtan balalardyń erkin oınap, jaqsy dema­lýyna barlyq jaǵdaı qarastyrylǵan. Lager aınalasyna túgeldeı beıne­baqylaý ornatý jospar boıynsha engizilgen. Mundaǵy maqsat – balalardyń demalystaǵy qaýipsizdigin saqtaý, qa­daǵalaý.  Lager aýmaǵy abattandy­ry­lyp, shaǵyn músindermen bezendirilgen.  Lagerde aı saıyn  300 bala demalyp turady.

Qysqasy,  «Kendirli» demalys aımaǵynyń ekinshi tynysyn ashqan atalmysh áleýmettik nysandarda  munaıshylar da, olardyń balalary da jaıly demalyp, keshendi emdelý sekildi ıgilikti isterdiń jemisin kóredi degen senimi mol.

Mereke TAŃATAROV.