Qýatymyz – birlikte

Keshe Astanadaǵy Táýelsizdik saraıynda «Nur Otan» HDP-nyń kezekten tys HIV sezi ótip, partııanyń saılaý aldyndaǵy tuǵyrnamasy men partııalyq tizimi anyqtaldy. Onyń jumysyna Elbasy, partııa Tóraǵasy Nursultan Nazarbaev qatysyp, sóz sóıledi. ­Sezge 850 myńǵa jýyq mú­shesi bar «Nur Otan» HDP-nyń barlyq óńirlerdegi fılıaldary men bólimshelerinen 600-den astam delegat qatysty. Olardyń kóbi elimizge tanymal, Táýelsiz Qa­zaqstannyń irgesiniń nyǵaıýy­na úles qosqan adamdar. Sezd jumysyn partııa Tór­aǵasynyń birinshi orynbasary Nurlan Nyǵmatýlın kirispe sózben ashty. Ol aldymen sez­diń resimdik máselelerin ortaǵa salyp, jumys tártibin delegat­tardyń daýys berýimen bekittirip aldy. Sonyń ishinde eki máseleden turatyn kún tár­tibi bekitildi. Birinshi másele – «Nur Otan» HDP-nyń: «Qazaq­stan. 2017 jylǵy kezeńge deıingi maqsattary. Ulttyq is-qımyl jospary» atty saılaýaldy tu­ǵyr­namasy týraly boldy. Ekinshi másele – Parlament Májilisi de­pýtattarynyń saılaýyna partııa atynan túsetin múshelerdiń tizimin bekitýge arnaldy. Depýtat­tar­dyń biraýyzdan qoldaýymen kún tártibi bekitildi. Birinshi másele boıynsha sóz Qazaqstan Respýblıkasynyń Pre­zıdenti, «Nur Otan» HDP Tór­aǵasy Nursultan Nazarbaevqa berildi (Prezıdent N.Nazar­baev­tyń sózi bólek berilip otyr). Elbasy, partııa Tóraǵasy N.Nazarbaev sózin aıaqtaǵan soń Nurlan Nyǵmatýlın «Nur Otan» kóshbasshysynyń partııa aldyna qoıyp otyrǵan naqty tapsyr­malary sózsiz oryndalatynyna delegattar atynan senim bildirdi. Jaryssózge alǵashqy bolyp Almaty qalasynyń ákimi, par­tııa­nyń qalalyq fılıalynyń tór­­aǵasy Ahmetjan Esimov shyq­ty. Táýelsizdigimizdiń altyn besigi – Almaty jurtshy­lyǵy­nyń ystyq sálemin ákelip tur­myn, dep bastady ol óziniń sózin. Búgingi Elbasy jarııalaǵan tu­ǵyr­nama barshamyzdyń kóńili­miz­den shyǵyp otyr. Eldi jańa je­ńisterge bastaıtyn bul tuǵyr­na­many biz tolyǵynan qoldaımyz. Ony júzege asyrýǵa bizdiń múm­kinshilikterimiz ábden jetedi. Mem­leketimiz nyq, ekonomıkamyz qýatty, elimizdi úlken asýlardan ótkizetin sara jolymyz, dana basshymyz bar. Odan ári «Nur Otan» partııa­synyń ótken parlamenttik saılaý­da belgilegen baǵdarlamasyn to­lyq júzege asyrǵanyn aıta kelip, osy jospar sheńberinde Al­ma­tyda júrgizilgen jumystarǵa toqtaldy. Sonyń ishinde údemeli ındýstrııalyq-ınnovasııalyq baǵdarlamany iske asyrý nátı­jesinde 90 myń jańa jumys oryndary ashylǵanyn, IJО́-niń jan basyna shaqqandaǵy kólemi 19 myń AQSh dollaryna jetkenin, 2009 jyly memlekettik bıýdjetke túsetin túsim 638 mlrd. teńge bolsa, byltyr ol 702 mlrd. teńge quraǵanyn, al bıyl 1 trln. teńgege jýyqtaıtynyn aıtty. Demek, sońǵy eki jyl ishinde sa­lyq túsimi de bir jarym esege ósken. Qala turǵyndarynyń ál-aýqaty jaqsaryp keledi, ortasha aılyq jalaqysy 125 myń teńgege jetti. Ekonomıkamyz órkendegen saıyn qoǵamdyq turaqtylyqtyń irgesi nyǵaıa túsýde. «Nur Otan» partııasy osyndaı ıgilikti ju­mystardyń kósh basynda tur, dedi ol. Áleýmettik zertteýler boıynsha, almatylyqtardyń par­tııaǵa degen senimi 89 paıyzdy quraıdy. Bul eń aldymen partııa basshysy N.Nazarbaevqa degen bıik senim kórinis. Odan ári sheshen Prezıdenttiń árbir qazaqstandyqtyń qalta­syn­da úsh kilt: jekemenshik páte­ri­niń, avtomáshınesiniń jáne ju­mys ornynyń kiltteri bolýy kerek degen sózin eske ala otyryp, osy talaptyń Almatyda qalaı oryndalyp jatqanyna toqtaldy. Aldymen páter máselesine toq­ta­laıyn, dedi ol. Sońǵy úsh jylda qalada 2,6 mln. sharshy metr turǵyn úı paıdalanýǵa berildi. Mundaı qurylys qarqyny qala tarıhynda buryn bolyp kór­me­gen. Qazir qalanyń árbir turǵy­nyna 20,3 sharshy metr turǵyn úıden keledi. Al avtomobılmen qamtamasyz etilýge keletin bol­saq, Almatynyń árbir eresek turǵynyna ol 1,6 danadan keledi. Endi úshinshi kilt, ıaǵnı tur­ǵyn­dardyń jumyspen qamta­ma­syz etilýine keletin bolsaq, 2009 jyldan beri qalada jańa­dan 90 myń jumys orny ashyl­dy. Qazir jumyssyzdyq 5,6 paı­yz­ǵa deıin tómendep, táýelsizdik jyldaryn­daǵy eń tómengi deń­geıge jetti. Mańǵystaý oblysy ardagerler keńesiniń tóraǵasy О́mirzaq Ozǵanbaev Táýelsizdiktiń 20 jyldyǵyn eń uly mereke retinde aýyzǵa aldy. Odan ári Táýel­siz­diktiń eleń-alańynda óziniń de memlekettik qyzmetterde bolyp, qyzyǵy da, qıyndyǵy da kóp 90-shy jyldardyń basynda Elba­sy­nyń komandasynda tize qosyp birge eńbek etkenin aıtyp ótti. Sol jyldardy óz ómirimniń eń tátti jáne eń baqytty jyldary dep sanaımyn, deı kelip, sheshen sol ýaqyttarda Elbasynyń kúni-túni tynym tappaı jumys iste­gendiginiń kýási bolǵanyn eske aldy. Ol elimizdiń barlyq aýmaq­tary ǵana emes, alys-jaqyn shet elderdiń bárine shyǵyp, táýelsiz Qazaq elin tanytyp, olardy eko­nomıkalyq yntymaqtastyqqa, saıa­sı áriptestikke shaqyryp, ty­nym tappaı júrdi. Sonyń ar­qa­synda ekonomıkamyzǵa mıl­lıard­taǵan dollar ınvestısııa quıy­lyp, ol joǵary qarqynmen da­my­dy, elimiz saıası jaǵynan bol­jamdy, turaqty el retinde álem­ge tanyldy. Endi búgingi kúni Qazaqstandy, onyń jas elordasy – Astanany bilmeıtin adam kemde-kem, dedi sheshen. Odan ári ol Táýelsizdiktiń 20 jylynda jetken jetistikterge qysqasha sholý jasaı kelip, olar­dyń buryn eshqashan da bolmaǵan ǵajaıyp ekendigin atap ótti. Sonyń ishinde álemdik saıasatqa aralasyp, barlyq álemdi moıyn­datqan bastamalar men usy­nys­tar jasaǵanyn, Eýropanyń asa bedeldi uıymy – EQYU-nyń tór­aǵasy bolǵanyn aıta kelip, bul ýaqyt Qazaqstan tarıhynyń «altyn ǵasyry» bolyp tany­la­tyny sózsiz ekenin atap kórsetti. Sóziniń sońynda sheshen «Nur Otan» HDP Tóraǵasynyń búgin belgilep otyrǵan tuǵyrnama­synyń da múltiksiz oryndala­ryna senim bildirdi. Kelesi sóz Qostanaı oblysy «Ivolga-holdıng» JShS Bas dı­rektory Vasılıı Rozınovqa berildi. Bizdiń elimiz únemi jaqsy­lyqqa qaraı ózgerip, ekono­mı­ka­myz qaryshty qatty damyp, ál-aýqatymyz kúnnen-kúnge artyp keledi. Biz – qazaqstandyqtar tu­raqtylyq pen ózara syılastyqqa eshqashan qaıaý túsirmeı, atala­ry­myz salyp ketken sara joldy berik ustanyp kelemiz, dedi ol ózi­niń sózinde. Oǵan 20 jylǵy Táýel­­sizdik jyldarymyz kýá. Biz osy jyldarda Prezıdent N.Na­zar­baevtyń bastaýymen asyl qa­zynalarymyzdyń irgesin nyǵaıta tústik. Odan ári sheshen óziniń sha­rýashylyǵy men qol jetken tabystaryna toqtaldy. Búgingi kúni bizdiń ónimderimiz álemdik rynoktaǵy básekelestikke tótep bere alady. Eń bastysy – bizder, qazaqstandyqtar óz kúshterimizge senip, ózimizdiń qolymyzdan is keletinine kózimizdi jetkizdik, dedi ol. Bizdiń agrarlyq kásiporny­myz­da 10 myńdaı adam qyzmet etip, turaqty eńbekaqy alyp tu­ra­dy. Osynyń bárine Prezıdent Nursultan Nazarbaevtyń agrar­lyq salaǵa úlken kóńil bólip, qamqorlyq jasaǵandyǵynyń ar­qa­synda qol jetip otyr. Bul oraı­da óz ujymymnyń Prezıdentke degen degen shynaıy qur­metin jetkizgim keledi, degen sheshen odan ári, bıyl, sońǵy 50 jylda bolyp kórmegen rekordty astyqtyń Qazaqstan Táýelsizdi­gi­niń 20 jyldyǵyna tartý ekenin jáne onyń Elbasy N.Nazar­baev­qa arnalatynyn málimdedi. Só­zi­niń sońynda «Nur Otannyń» jańa mindetter júktep otyrǵa­nyn aıta kelip, biz burynǵy saılaýda bergen ýádemizdi tolyq or­yn­daǵandyqtan, saı­laý­shy­nyń be­tine uıalmaı, týra qaraı ala­myz. Jańa saılaý aldynda belgilep otyrǵan tu­ǵyrnamanyń da sózsiz oryn­da­la­tynyna olardyń kúmáni bol­masyn, dedi. Minbege kóterilgenderdiń biri «Atameken» ulttyq ekonomıka­lyq palatasynyń basqarma tór­aǵasy, saýda-ónerkásip palatasy­nyń prezıdenti Abylaı Myr­zah­metov óz sózinde Memleket bas­shysynyń udaıy qamqorlyq kórsetýiniń arqasynda elimizde qolaıly kásipkerlik ahýal qa­lyp­tasqanyn, sonyń arqasynda shaǵyn jáne orta bıznes ókilderi daǵdarysty eńserip qana qoımaı, ekonomıkamyzdyń órleýine tıimdi jumys istegenin jetkizdi. «Siz 1999 jyly «Nur Otannyń» birinshi sezinde otandyq kásip­ker­likti qoldaý baǵytynda naqty tapsyrmalar júktegen edińiz. Olar múltiksiz oryndalyp kele jatqanyn saltanatty túrde má­lim­deımin. Salyqtardyń azaıty­lýy, ákimshilik kedergilerdiń joıy­lýy, ruqsat lısen­zııalar­dyń qysqartylýy – kásipkerler múddesin oılaýdan týǵan sharalar. Odan bergi ýaqytta eldiń jal­py ishki óniminiń úzdiksiz ósýi­ne zor úles qosty. Ol búgingi tańda 30 paıyzdan astamyn qu­raıdy. Qazir 1,2 mıllıonnan astam shaǵyn jáne orta kásipkerlik sýbektileri jumys isteıdi». Palata basshysy partııanyń saılaýaldy Tuǵyrnamasynda bız­nes salasyn damytýdyń jańa te­tikteriniń usynylǵanyn, nyq maqsattarǵa umtyldyrýdyń naq­ty mindetteri qarastyrylǵanyn atady. Elde kúshti kásipkerlik klasty qalyptastyrý – basym ba­ǵyttardyń biri. Ekonomıka­myz­dyń qozǵaýshy kúshi retinde áleýetin kúsheıtý joldaryn belgileý ekonomıkalyq ósýdiń basty nátıjesi tabystyń artýyna yq­paldylyǵy arta túsetin bolady. «Bıznestiń jol karta­sy-2020» baǵdarlamasyn oryn­daý óńirlik kásipkerlikti damy­typ, teńgerimdi ósýine jáne jańa jumys oryndaryn qurýǵa áke­ledi. Aldaǵy jyldary 1,5 mıllıondaı adamdy jumyspen qam­týǵa múmkindik beredi. О́zin-ózi jumyspen qamtamasyz etkender­diń úlesi ekonomıkalyq belsendi halyqtyń jalpy sanynda 33,3 paıyzdan 26 paıyzǵa deıin azaı­tylady. Jańa parlamenttik merzimde atqarylatyn ister Prezı­denttiń 2020 jylǵa deıingi damý strategııalyq baǵdarlamasymen tyǵyz sabaqtas. A.Myrzahmetov oıyn túıindeı kelip, kásipkerler aldaǵy ýaqytta da bar kúsh-qaıratyn eldiń, halyqtyń ıgiligine arnaıtynyna senim bildirdi. «Qazfosfat» mıneraldy ty­ńaıtqyshtar JShS-niń aǵa aýysym sheberi Bolathan Kóptileýov Qa­zaqstannyń jetistikterin N.Na­zarbaevtyń esimimen tikeleı baı­lanystyratynyn, atqarylyp jat­qan ulan-ǵaıyr jumystarǵa halyqtyq partııanyń saılaýaldy mindettemeleri tikeleı yqpal jasaǵanyn tilge tıek etti. «Men qarapaıym jumysshymyn. Qur­metti Nursultan Ábishuly, men de Siz sııaqty eńbek jolymdy óndiristen bastadym. Minezimdi óndiris shyńdady dep edińiz birde. Bizge az sóıleý, kóp is tyn­dyrý tán. Siz Tóraǵalyq etetin «Nur Otan» partııasy da naqty is-qımyl uıymy ekenin san már­te dáleldep keledi. Kezinde ha­lyqtyq Tuǵyrnamanyń barlyq baptary ýaqytynan buryn oryn­daldy. Mıllıonnan astam otan­dastarymyz jumysqa ornalasty. Zaýyttar men fabrıkalar saly­nyp jatyr. Halyq tirshiligi birshama jaqsardy. Bir sózben aıt­qanda, aıtyldy ma – isteldi! Son­dyqtan da, biz árqashan, El­ba­sy partııasy «Nur Otandy» qoldaımyz! Jıyrma jylda jetken jetistikterimiz ulan-ǵaıyr. Partııamyzdyń naqty ári aıqyn is-áreket jospary, memleketi­miz­diń árbir azamatynyń múddesin qorǵaıtyn Tuǵyrnamasy – al­da­ǵy saılaýdaǵy shynaıy jeńisi­mizdiń, bolashaq jetistigimizdiń kepili», dep sózin «Elin súıgen Elbasymen birgemiz!» degen jyr joldarymen aıaqtady. Kókshetaý ýnıversıtetiniń ma­gıstranty Alena Gerasımova ózin nurotandyqtar sapynda bol­ǵanyn mártebe, qurmet sanaıty­nyn, 2007 jyly saılaýǵa alǵash qatysqannan beri «Jastar saıa­saty» baǵdarlamasyna, partııa­nyń saıası sharalaryna úzbeı atsalysyp kele jatqanyn aıtyp berdi. О́tken prezıdenttik saılaýda 85 myńǵa tarta jas kómek­shiler qatarynan tabylyp, ómi­rinde umytylmastaı saqtalyp qalypty. «Sizdiń bastaýyńyzben halqymyz talaı syndardan mú­dir­meı ótti. Qansha qıyndyq kezikse de muqalmady, moıymady. Tyǵyz birliktiń, asqan uıym­shyldyqtyń úlgi-ónegesin kór­set­ti. Qoǵamdaǵy tatýlyq alǵa je­telep, shynaıy jeńisterge bas­tady. Bárimiz «Qazaqstan – Ota­nym» degen bir ǵana asqaq uǵym­men ómir súremiz. Keń-baıtaq eli­mizdiń endigi tarıhyn biz – jas­tar jasaıtyn bolamyz. Sizdiń jarqyn bastamalaryńyz ben alǵa qoıǵan maqsattaryńyzdyń bar­lyǵy túptiń-túbinde jastar ıgiligin kózdeıdi. Biz oǵan laıyqty istermen jaýap berýge árqashan daıynbyz. Partııanyń saılaýal­dy baǵdarlamasy ómirlik mańyz­dy máselelerdi alǵa tartýmen qundy», dedi. Ziltemir kóterýden Pekınde ótken HHIH jazǵy Olımpıada oıyndarynyń jáne álemniń úsh dúrkin chempıony Ilıa Ilın minberge kóterilgende, zal ishin dý shapalaq kómip ketti. Jı­nal­ǵandar jýyrda ótken álem chem­pıo­natynda Qazaqstannyń Ánu­ra­nyn oınatyp, kók baıraǵyn kók­ke jelbiretken batyr oǵlanyna rııasyz qurmetin osylaı bildirdi. Ol óz sózin kóterińki únmen bastady. Onyń joǵary emosııa­lyq kóńil-kúıin túsinýge bolady. Jany jabyrqap, qınalǵan shaq­tarda tikeleı Elbasydan qoldaý tapqanyn ózi de jasyrmady. «Men sporttyq jetistikterimmen emes, Nursultan Ábishulyndaı Prezıdenti bar Táýelsiz elimmen maqtanamyn. Osyndaı elde tur­ǵanymdy úlken baqyt sanaımyn. Parıj tórinde altynnan alqa taqqanda quttyqtaýyńyzdy alyp, tóbem kókke jetkendeı boldy. Sol jeńisimdi Prezıdentime, elime arnadym», degende zal taǵy da dúrkirete qol soqty. Dańqty sportshy shetelderge jıi shyǵatynyn, Otanyna degen mahabbat, qazaqstandyqtardyń qol­daýlary jigerine jiger qo­syp, únemi jeńisterge jeteleıtinin aıta kelip, kelesi jeńisimiz aldaǵy saılaý bolsyn, degen aq tilegin joldady. Sezde sóılegenderdiń eń sońǵysy Jastar syılyǵynyń laýreaty, akter Nurlan Álim­janov boldy. Ol óziniń kınoda Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń obrazyn somdaǵanyn aýyzǵa aldy. Onyń qanshalyqty sheberlikpen oryndalǵanyna baǵa berý, álbette, kórermenniń enshisinde. Alaıda sol kezderde boıymdy kernegen sezimder týraly aıtyp bereıin, deı kelip, sheshen ob­raz­dy ashý barysynda jas Nur­sultannyń ómiri men isterin zerttegenin jáne sol kezderde onyń jastaıynan isker, árqashanda ta­bandy ári batyl sheshimder qa­byl­daýǵa daıyn turǵanyna tánti bolǵanyn jetkizdi. Sizdiń Qa­zaq­stan sekildi alyp eldi basqaryp, ony kemel bolashaqqa jetkize­tinińiz sol kezde-aq belgili bol­ǵany anyq. Sondyqtan da biz sekildi jastar Sizdiń sońyńyzdan erip, bolashaǵyn Siz basqaryp otyrǵan partııamen baılanysty­ra­dy, dedi ol. Osydan keıin sezd jumysyn júrgizip otyrǵan N.Nyǵmatýlın jaryssóz toqtatylsyn degen usynys túskenin jarııa etti. Usy­nys daýysqa qoıylyp, biraýyzdan qabyldandy. Sóıtip, sezd ekinshi máseleni talqylaýǵa kóshti. Partııanyń Saıası keńesinde uzaq talqylanyp, daıyndalǵan Máji­lis saılaýyna usynylatyn kan­dı­dattardyń partııalyq tizimin Ortalyq apparat jetekshisiniń orynbasary Qumar Aqsaqalov oqyp berdi. 127 adamnan turatyn tizimde elge barynsha belgili qaıratkerler, tanymal tulǵalar kóp bolyp shyqty. Májilistiń burynǵy depýtattary da az emes. Delegattar tizimge tolyǵymen daýys berip, ony bekitti. Sóıtip, partııanyń kezekten tys sezi óz jumysyn aıaqtady.

-----------------------------------------

Sýretterdi túsirgender S.BONDARENKO, B.OTARBAEV.