07 Jeltoqsan, 2011

Ánet babaǵa eskertkish ornatyldy

701 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin
Sońǵy birer aıdan beri Abaı elinde birshama jar­qyn ister júzege asyryldy. Onyń óz jalǵasyn taýyp otyrǵany jáne kóńil qýantady. Aıtalyq, el Táýel­siz­diginiń jıyrma jyldyq merekesi qarsańynda aýdanda birqatar ıgi sharalar júzege asyryldy. Eki myńnan astam turǵyny bar irgeli Sarjal aýylynda taza sý má­se­lesi uzaq jyldar boıy óz sheshimin tappaı kelgen edi. Endi, mine, «Aqbulaq» baǵdarlamasy aıasynda munda jal­py uzyndyǵy jıyrma shaqyrym sý qubyry paı­da­lanýǵa berildi. Sóıtip, osyndaǵy eki júzge jýyq úı taza sýmen qamtamasyz etildi. Keshegi Semeı atom po­lı­gonynyń naq irgesindegi aýyl úshin bul mereke al­dyn­daǵy erekshe syı boldy. Aýdanda birine biri jalǵasqan osyndaı aıtýly oqı­ǵa­larǵa oblys ákimi Berdibek Saparbaev arnaıy kelip qa­tys­ty. Ol Sarjal aýylyndaǵy kúnine bir myń lıtr qy­myz óndiretin sehta da boldy. Sarjaldyń sary qymyzy jaz aılarynda Astanaǵa deıin jiberilip jatady. Qymyz sehynda on adam jumyspen qamtamasyz etilgen. Sol kúni kelesi Medeý aýylynda kúrdeli jón­deý­den soń klýb úıi qatarǵa qosyldy. Júz oryndyq bul mádenıet ordasynda endi aýyl ónerpazdary óz óner­lerin odan ári shyńdaı túsýine barynsha jaǵdaı ja­sal­ǵan. Munda bes jumys orny ashyldy. Al aýdan ortalyǵy Qaraýylda hokkeı korty ashylyp, sport modýliniń irgetasy qalandy. Jalpy aýmaǵy bir myń sharshy metrge jýyq jalpy quny júz qyryq mıllıon teńgedeı bul sport modýliniń qurylysy keler jyl­dyń mamyr aıynda paıdalanýǵa tapsyrylmaq. Qaraýylda osydan bir aı buryn 16 páterli turǵyn úıge kúrdeli jóndeý jumysy júrgizile bastaǵan edi. Sol úı bir aı ishinde qatarǵa qosyldy. Mereke qar­sańynda jaıly páterge jaıǵasqan jandardyń qýa­ny­shynda shek bolmady. Sondaı-aq, munda «Týǵan jerge taǵzym» aksııasy aıasynda 12 oryndyq qonaqúı paıda­lanýǵa berildi. Osy oraıda bul sharanyń osy eldiń týmasy, L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ýnıver­sı­teti­niń rektory Erlan Sydyqovtyń demeýshiligimen júze­ge asyrylǵanyn aıta ketkenimiz jón bolar. Ulylar elindegi merekelik sharalar Qaraýylda Áz Táýkeniń keńesshisi bolǵan, Qazaq eliniń biregeı zańy «Jeti jarǵynyń» jazylýyna tikeleı atsalysqan, Tóle, Áıteke, Qazybek syndy úsh bıdiń ustazy Ánet baba eskertkishiniń ashylýymen qorytyndylandy. Ǵu­la­ma baba dep Shákárim qajy baǵasyn berip ketken bı eskertkishi halyqtan jınalǵan qarjy kúshimen tur­ǵy­zyldy. Al ol mundaı qurmetke ábden laıyq jan edi. Eskertkishtiń ashylý saltanatynda sóz sóılegen ob­lys ákimi Berdibek Saparbaev tarıhsyz bolashaq joq, el tu­tastyǵyna eńbek sińirgen babalarǵa bas ıip, qur­met kór­setý bizdiń boryshymyz deı kelip, osynyń bári el táýelsizdiginiń, Elbasymyzdyń dana saıasatynyń ar­qa­sy ekendigin tilge tıek etti. Budan keıin el aǵasy, shejireshi-etnograf Moldabek Janbolatulyna sóz berildi. Ol osy oqıǵaǵa oraı «Ánet baba» atty derekke baı kólemdi kitapty quras­tyryp shyǵaryp ákelgen eken. Kitaptyń alǵysózin bilikti zańger Sultan Sartaev jazsa, sondaı-aq munda ǵalymdar Salyq Zımanov, Manash Qozybaev, áde­bıet­shi ǵalym Jańǵara Dádebaev, belgili jazýshylar Muh­tar Maǵaýın men Sofy Smataevtardyń Ánet baba tý­ra­ly oı-paıymdary toptas­tyryl­ǵan. Elimiz táýel­siz­dikke qol jetkizgennen bergi jerde Ánet babanyń súıe­gi qasıetti Túrkistandaǵy Qoja Ahmet Iаsaýı mazarynda jerlengeni anyqtalyp, ondaǵy kóktasqa esimi jazyldy. Sol Túrkistan qalasy men Al­maty­daǵy bir-bir kóshege, Semeı qalasyndaǵy qos munara­ly meshitke aty berildi, dedi M.Janbolatuly. Ol solaı deı kelip, endi Astana, Semeı, О́skemen qalalarynda Ánet babaǵa kóshe aty berilip, eskertkishi ornatylsa, ádilet oqý oryndaryna da aty berilse, ondaǵy ozat stýdentterge baba atyndaǵy stıpendııa taǵaıyndalsa, ar ilimi, qu­qyq qorǵaý, ulttyq dúnıetanym, salt-dástúr úlgisin na­sı­hattaıtyn ortalyǵy ashylsa degen usynysyn jetkizdi. Endi bir shırek ǵasyrdan soń týǵanyna tórt júz tolatyn ǵulamaǵa qurmet osylaısha jalǵasyn tabýy kerek. Jıynnyń ashylý saltanatynda eskertkish avtory, bel­gili músinshi Áskerbek Sákijan men baba urpaǵy, pe­dagog-ǵalym Serǵazy Qalıev sóz sóıledi. Jıyn sońyn­da abyz bıdiń qurmetine as berilip, quran ba­ǵyshtaldy. Dáýlet SEISENULY. Semeı.
Sońǵy jańalyqtar