29 Jeltoqsan, 2011

Brazılııa Anglııany ornynan yǵystyrdy

427 ret
kórsetildi
6 mın
oqý úshin
Qazirgi tańda Brazılııanyń ekonomıkalyq damý qar­qyny aıtarlyqtaı deýge bolady. Sońǵy máli­met­terge qaraǵanda, atalǵan eldiń ishki jalpy ónimi dúnıe júzi boıynsha altynshy orynǵa kóterildi. Sóıtip, Brazılııa osyǵan deıin sol orynda turǵan Anglııany jetinshi orynǵa yǵystyrdy. Qazir IJО́ boıynsha AQSh-tyń ózge memleketterden oq boıy ozyq turǵany belgili. Osydan shamaly ýaqyt bu­ryn ekinshi orynda turǵan Japonııany Qytaı basyp oz­ǵa­ny málim. Al tórtinshi jáne besinshi oryndarda tıisinshe Germanııa men Fransııa ornalasqan. Reseı – to­ǵy­zynshy, Ún­dis­tan onynshy orynda. Taıaý bolashaqta Reseı úshinshi, Úndistan besinshi orynǵa shyǵady degen boljam bar.

TALIBTERMEN BEIBIT KELISSО́ZGE KELISTI

Aýǵanstan prezıdenti Hamıd Karzaı talıbtarmen beıbit kelissóz júr­gizýge kelisimin berip, olarǵa Katarda ózderiniń ókildikterin ashýǵa ruhsat etti. Bul týraly ol keshe jasaǵan ún­deý­inde jarııalady. Karzaıdyń sózine qaraǵanda, eger AQSh áskerı toppen baılanys ornatýdy qajet dep tapsa, onda Kabýl bul qadamǵa da barady. Buǵan deıin Aýǵanstan talıbter Katarda óz eliniń atynan ókildik ashýdy josparlap otyrǵanyn bilgen soń, sol eldegi elshisin keri shaqyryp alǵan edi. Endi Kabýl beıbit kelissózge shet memleketter aralaspaıtyn bolsa, ókildik ashýǵa kedergi jasamaıtynyn qýattap otyr.

KIM ChEN IR ÁKESINIŃ JANYNA QOIYLDY

KHDR astanasy – Phenıan qalasynda 17 jel­toq­sanda kóz jumǵan el kósemi Kım Chen Irmen 3 saǵattyq qoshtasý rásimi aıaqtaldy. Rásim qalyń jaýǵan qarǵa baılanysty 4 saǵat keıin ótkizildi. Qoshtasýǵa kóz jastaryn kól etken júz myńdaǵan adam qatysty. Qaraly rásimde Kım Chen Irdiń «uly murageri» – kishi uly Kım Chen Yn men kúıeý balasy Chan Son Thektiń bolǵany aıtpasa da túsinikti. Sóz júzinde endi elge bılikti Kım Chen Yn júrgizedi delingenimen, is júzinde bılik Chan Son Thektiń tikeleı qatysýymen júzege asyrylatyn bolady. Al Kım Chen Irdiń balzamdalǵan máıiti mavzoleıde jatqan ákesi Kım Ir Senniń qasyna qoıyldy.

 EÝROKOMISSIIаNYŃ ESEBINE KÚMÁN BAR

Eýroparlament Eýrokomıssııaǵa Serbııany EO qu­ra­myna tezirek qabyldatý úshin elde buǵan deıin oryn alǵan sot quqyǵyna qatysty faktiler týraly únde­mestik tanytty degen kúdik bildirdi. Sóz oraıynda aıta ketsek, Eýrokomıssııa ústimizdegi jyldyń shildesinde Belgradqa Serbııadaǵy sot júıesine baǵa berý úshin sarapshylar tobyn jibergen edi. «Jasyldar» partııasynan eýrodepýtat Fransıska Brant­ner eýrokomıssarlardan Serbııadaǵy jaǵdaı týraly resmı esep sarapshylar derekterimen salystyrǵanda ne sebepti jumsartylǵanyn túsindirýdi talap etti. Eýro­depýtattyń sózine qaraǵanda, eseptiń shyndyqqa sáıkestigi Serbııany EO-ǵa qabyldaý týraly sheshim shyǵarýda ma­ńyz­dy ról atqaratyn bolady.

JEŃILSEK JER KО́TEREDI QAǴIDATYMEN

Reseıdiń Ortalyq saılaý komıs­sııasy keshe RLDP-nyń serkesi Vladımır Jırınovskıı men RFKP-nyń basshysy Gennadıı Zıýganovty Reseı prezıdenttiginen úmitkerler retinde tir­kedi. Sóıtip, Reseı basshysy bol­ǵy­sy keletinder sany ázirshe tórteýge jetip otyr. V.Jırınovskıı prezıdenttik dodaǵa besinshi márte túsip otyr. 1991 jáne 2008 jyldary ol saılaý nátıjeleri boıynsha úshinshi orynǵa turaqtasa, 1996 jáne 2000 jyldary besinshi oryndy qanaǵat tutqan edi. G.Zıýganov úsh márte baǵyn synap kórse (1996, 2000 jáne 2008 jyldar), árkez márege ekinshi kelip otyrypty. Al OSK qujattaryn qabyldaǵandar qatarynda «Iаbloka» serkesi G.Iаvlınskıı, bıznesmen M.Prohorov, t.b. bar.

QYZYL TURǴYNDARY MEKTEPTE TÚNEÝDE

Shyǵys Sibirde qýaty aıtarlyqtaı jer silkinisi tirkeldi. Máselen, alǵashqy dúmpýden keıin bılik Tyva astanasy – Qyzyl qalasynyń turǵyndaryna mektepter men balalar baqshasynda jáne sport kesheninde túnep shyǵý týraly aqyl-keńes bergen. Aldyn ala derekter boıynsha, qıraǵan nysandar men zardap shekken adamdar joq. Hakasııa men Kemerov obly­synyń kenshileri shahtalardan dereý shyǵarylypty. Reseı tótenshe jaǵdaılar mınıstri Sergeı Shoıgý tabıǵat apa­tyna oraı selektorlyq májilis ótkizgen. Jer silki­nisiniń magnıtýdasy (jer astyndaǵy qýaty) 6,7 balldy quraǵan kórinedi. Al jer asty dúmpýleriniń epısentri Qyzyldan shamamen 100 shaqyrym jerde bolǵan.

Qysqa qaıyryp aıtqanda:

 Argentına prezıdenti Krıstına Fernandes de Kırshner ha­nym­­nyń rak aýrýyna shaldyqqany belgili boldy. Syrqat medı­sınalyq tekserý kezinde anyqtalǵan. Endi oǵan isikti alyp tastaý boıynsha operasııa jasalatyn bolady.

Qyrǵyzstannyń Osh qalasynyń áýejaıynda Tý-134 usha­ǵy apatqa ushyrady. Naqtylanǵan derek boıynsha, 18 adam zardap shekse, 7-eýi aýrýhanaǵa jatqyzylǵan. Qalǵan­da­rymen, aralarynda ekıpaj músheleri de bar, dárigerler men psıhologtar jumys istep jatqan kórinedi.

NASA spýtnıgi Qyzyl teńizde jańa araldyń paıda bolý úde­risin sýretke túsirgen. Aral Iemenniń batys jaǵalaýlaryna ja­qyn jerde paıda bolypty. Jalpy, bul mańda výlkan týyndat­qan kóptegen shaǵyn araldar bar.

Túrkimenstan prezıdenti Gýrbangýly Berdymuhamedov eldegi orys tildi jalǵyz gazet – «Neıtralnyı Týrkmenıstan» basylymynyń bas redaktory Vladımır Gýbanovty ot­stav­kaǵa jiberdi. Otstavkanyń sebebi belgisiz.

Internet materıaldary negizinde ázirlendi.