29 Jeltoqsan, 2011

Satıra sarbazyna qurmet

491 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin
Belgili satırık jazýshy Ǵumar Ahmetchın 70 jasqa toldy. Tatar ultynyń ókili bolsa da, qazaq tili joqtaýshylarynyń birine aınal­ǵan Ǵumekeń oqyrmandaryna res­pýblıkalyq «Jalyn», «Elorda» baspalarynan shyqqan «Qoldy bolǵan qoraz», «Kózi synyq teben», «Kózildiriktiń kesiri», «Um­ytshaqtyq zobalańy» degen sa­­tı­ralyq kitaptarymen belgili. Ol bul shyǵarmalarynda qoǵamǵa kesel bolyp jabysqan qylyqtardy syn sadaǵynyń nysanasyna ala­dy. Qazaqtyń tili bosaǵadan qa­­rap qalǵan Qostanaı jerinde sonaý 60-jyldardan bastap Ǵumar aıtys óneriniń damýyna da atsa­lysty. Jas kezinde qolyna qazaq­tyń qara dombyrasyn alyp, ózi aıtysqa shyqty. Keıingi jyldary aıtysty uıymdastyrýshylardyń biri boldy, jas talapker aqyn­dar­dy osy aqberen ónerge tár­bıeledi. Qostanaıdaǵy M.Seralın, B.Maılın irgesin qalaǵan qazaq baspasóziniń damýyna da mańdaı terin sińirdi. Ǵumar Ahmetchınniń ákesi dindar Ǵarıf aqsaqal Reseıdiń Zlatoýst qalasynan 1946 jyly Qos­tanaı oblysynyń Áýlıekól aý­da­nyndaǵy Qoıandyaǵash degen jerge qonys aýdarǵan. Ǵumar osy jer­de ósedi, Áýlıekól aý­da­ny ortalyǵyndaǵy Sh.Ýálıhanov at­yndaǵy qazaq orta mektebin bitiredi. Jýrnalıstıkaǵa beıimi bar, satıralyq janrdaǵy shyǵar­ma­lary jergilikti, respýblıka­lyq gazetterde jaryq kóre bas­taǵan ol Qazaqtyń ulttyq ýnıversıtetine syrttaı oqýǵa túsedi. Osy bilim ordasynda qazaq jýr­na­lıs­teriniń ustazy, satırıkter sar­dary, professor Temirbek Qo­jakeevtiń «tepkisinen» ótedi. Us­tazy Ǵumar Ahmetchınniń shyǵar­malaryndaǵy ýyttylyqty, sheberlikti joǵary baǵalaıdy. Ol satıralyq shyǵarmalardy talda­ǵan syn maqalalarynyń birinde shákirti Ǵumar Ahmetchınniń áń­gi­melerindegi jańalyqty, obrazd­y­lyqty aıtyp, jaqsy baǵasyn beredi. Ishtartqanyn til-naıza­sy­nyń ushymen «sıpap» otyratyn Temirbek Qojakeev Ǵumardy «kúı­eý bala» dep ataıdy. Ǵumar aǵa muny áli kúnge deıin maqta­nyshpen aıtyp otyrady. Ǵumar Ahmetchın oblystyq «Qos­tanaı tańy» gazetinde qyz­met istegende talaı jas jýrnalısterdi qanatynyń astyna aldy. Solardyń arasynda respýb­lı­ka­nyń Mádenıet mınıstri Muhtar Qul-Muhammed te bar. Jazýshy­nyń mereıtoıyna mınıstr shákir­ti quttyqtaý jedelhatyn joldap­ty. «Siz búkil sanaly ǵumyry­ńyzdy ózińiz ósip-jetilgen osy ólkeniń mádenı-rýhanı salasyna arnadyńyz. Sonaý 1966 jyly oblystyq gazet redaksııasy ta­bal­dyryǵyn attaǵan siz jyl­dar­men jarysyp, bas redaktor dá­re­jesine deıin óttińiz. Oblys áki­miniń baspasóz hatshysy, Qazaq­stan Jazýshylar odaǵy oblystyq fılıalynyń tóraǵasy retinde de óńirdiń órkendeýine aıtýly úles qostyńyz. Ǵumar Ǵarıfuly! Men de kók qaýyrsyn, jas qanat kezimde siz­­diń tálim-tárbıeńizdi kórdim. Bul árqashan júregimniń tórinde saq­­talady. Mereıtoıyńyz taǵy da qutty bolsyn! О́zińizge zor den­saý­­lyq, uzaq ǵumyr, shyǵarma­shy­lyq tabys jáne otbasyńyzǵa bereke-birlik tileımin» depti mınıstr óziniń quttyqtaý jedelha­tynda. Satırıktiń keshinde oǵan Táý­elsizdiktiń 20 jyldyǵyna arnal­ǵan merekelik medal tapsyryl­dy. Oblys basshylarynyń qut­tyq­taýy jetkizilip, ıyǵyna shapan jabyldy. Qalamdastary S. Os­panov, Á.Berkenova, A.Shaıahmet taǵy basqalar quttyqtaý ól­eńderin oqydy. I.Omarov atynda­ǵy qazaq drama teatrynyń ár­tisteri satırıktiń shyǵarmalaryn mánerlep oqyp, jınalǵandardy kúlkige keneltti. Jazýshy oqyr­man­darynyń qoshemetine bólendi. Názıra JÁRIMBETOVA. QOSTANAI.