Bıyl bas qalamyz – Astananyń 20 jyldyǵyn el bolyp atap ótýdemiz. Elbasynyń erik-jigeriniń, úzdiksiz qoldaýynyń arqasynda Astana el damýynyń qozǵaýshy kúshine aınaldy.
Osydan 10-15 jyl buryn, elimizdiń ishki aımaqtarynan kelgen turǵyndar, alys-jaqyn shetelden elim dep kelgen qandastarymyz, úkili úmittiń jeteginde, táýelsizdigimizge myń márte táýbe jasap, Astanany aınala qonystanǵan edi.
2012 jyly Elbasy osy aýyldardy aralap, Úkimetke Astana aglomerasııasyn damytýdyń keshendi josparyn jasaýdy tapsyrǵan. Elbasy óz sózinde: «Astana aglomerasııasynyń arnaıy keshendi josparyna 20 eldi meken kiredi, ony damytýǵa memleket tarapynan 40 mlrd teńge qarjy josparlanyp otyr. Astanaǵa jaqyn ornalasqan aýyldarǵa adamdar kóship kelip, turaqtap jumys isteýi úshin barlyq múmkindik jasalýy tıis», dep atap ótken-di.
Sol ýaqyttan beri Úkimet qabyrǵasynda osy taqyrypqa baılanysty talaı jıyn ótti. Biraq bul jıyndardan aýyldar ómiriniń ózgergenin kórmedik.
Búginde Astana túbine shoǵyrlanǵan aýyldarda halyqtyń sany kúrt ósýde. Bir ǵana mysal, Qoıandy aýylynda 1999 jyly 319 turǵyn bolsa, búginde tek resmı málimet boıynsha, 22000 myń adam, al beıresmı derek boıynsha 35000 adam turady. О́kinishke qaraı, adam sanymen birge bul aýyldarda áleýmettik, ınfraqurylymdyq problemalar da birge ósýde. Bul aýyldan 10 shaqyrym jerdegi Astananyń keıbir kósheleri bir jylda eki ret jóndelse, 15 jylda bul aýyldyń ishindegi uzyndyǵy 154 km joldyń 3,5 shaqyrymyna ǵana asfalt tóselgen. Osy jolmen kúzde bes shaqyrym batpaq keship, qysta borandatyp, qar keship balalar mektepke barady. Aýyldyń qıyr shetine ornalasqan 900 oryndyq mektepte 2700 oqýshy bilim alýda, tek 1-klasta ǵana 16 synyp bar. Osy olqylyqtar joǵaryda atalǵan bir ǵana aýyl emes, Astanany aınala qonǵan Talapker, Qajymuqan, Qosshy, Qaraótkel, Taıtóbe sııaqty aýyldarǵa da tán.
2017 jyly 31 qazandaǵy Úkimet otyrysynda Astana aglomerasııasynyń terrıtorııalyq shemasy maquldandy. Bul aımaqtyń sheńberine 2030 jylǵa deıin 124 eldi meken enip, halyq sany 2 mln-ǵa jetýi josparlanyp otyr.
Alaıda osy ındýstrııalyq aımaqtar 35 myń turǵyny bar Qoıandy aýylyn aınalyp ótip, 86 ǵana turǵyny bar Jaınaq aýylyna, endi biri 15 myń halqy bar Talapkerdi emes, 854 adamy bar Tóńkeris aýylyna ornalasatyn bolypty. Árıne ındýstrııalyq aımaqqa oryn izdegende temir joldyń toǵysy, taǵy basqa da ınfraqurylymdyq, ekonomıkalyq kategorııalar negizge alynǵan bolar. Biraq aldymen temirdi de, kómirdi de naǵyz qundylyqqa aınaldyratyn adamnyń eńbek kúshi ekenin eskerý kerek edi ǵoı.
Biz osy máseleni Úkimet basshysy Baqytjan Saǵyntaevtyń nazaryna jetkizip, Astana aglomerasııasynyń josparyna qala mańyndaǵy halqy tyǵyz ornalasqan aýyldardyń engizilýin, ınfraqurylym men mádenıet oshaqtaryn salý jumystaryn qarjylandyrý qalaı bolatynyn, qansha mektep salynatynyn, gazdandyrý josparyna qosýdy suradyq.
Berik DÚISEMBINOV,
Májilis depýtaty
