On jasynan bastap janarynyń durys kórmeıtinin ańǵarǵan Ǵalymnyń ata-anasy dárigerlerdiń kómegine júgingenimen, jasalǵan em-domnyń da jaqsy nátıjesi bola qoımaıdy.
Alaıda bala kóńil jasymady. Segizinshi synyptan bastap zaǵıp jáne kózi nashar kóretin balalarǵa arnalǵan Jambyl oblystyq «Bolashaq» mektep-ınternatynda oqýyn jalǵastyrdy. «Meniń armandarymnyń irgetasy osy mektepte qalandy», deıdi Ǵalym Adaıuly.
Mektepti aıaqtaǵannan keıin ata-anasymen birge Almatyǵa qonys aýdarǵan Ǵalymnyń densaýlyǵyna oraı joǵary oqý ornyna test tapsyrýǵa da múmkindigi shekteldi. Kóńili qulazyǵanymen de ońtústik astananyń jaıma-shýaq kúnderi ony barynsha meıirim qushaǵyna tartyp áketkendeı áserlendirdi. Osylaısha qala ómirine birte-birte boıy úırene bastaǵan ol qarap otyrmaı, kúzetshi bolyp jumysqa ornalasty. Qoly qalt etkende barar jeri – kitaphana. Sonda ótetin tegin kýrstardyń birde-birin qaldyrmaıdy. Endigi ómirdiń máni osy kitap áleminiń ishinde buǵyp jatqandaı kórinetin. Kóp uzamaı jumyspen qamtý ortalyǵy arqyly rýhanı ortanyń bir múshesine aınaldy. Ǵalymnyń kitaphanadaǵy eńbek jolynda Gúlbarshyn Rahymberdiqyzyndaı bilikti basshynyń eńbegi zor. Mundaǵy jumystyń barlyǵyn da ynta-jigerimen atqaratyn eńbekqorlyǵyna oraı Ǵalymǵa Respýblıkalyq zaǵıp jáne kórý qabileti tómen azamattarǵa arnalǵan kitaphanadan shyǵatyn «RBNSG-Vestı» gazetin shyǵarý jaýapkershiligi júkteldi. Osylaısha janaryn jas jýǵan sátter janyna jylylyq uıalatqan ujymnyń ómirimen astasyp ketti.
Isker mamanǵa qashanda suranys joǵary emes pe? Kelisimsharty aıaqtalǵan soń, súıikti isin Astanadaǵy «Ortalyqtandyrylǵan kitaphanalar júıesi» kommýnaldyq memlekettik mekemesine qarasty kózi kórmeıtin jáne nashar kóretin azamattarǵa arnalǵan arnaıy kitaphanasynyń «Dybys jazý stýdııasy jáne braıl» kitaptaryn shyǵarý bóliminde kitaphanashy bolyp jalǵastyrǵan jas maman kómekke muqtaj balalardy nazarynan tys qaldyrmaýdy ómiriniń bir bólshegine aınaldyrdy. Salaǵa qatysty bilimin jetildirip, Kókshetaý qalasyndaǵy Aqan seri atyndaǵy mádenıet kolledjin, odan keıin Sh.Ýálıhanov atyndaǵy Kókshetaý memlekettik ýnıversıtetin «Kitaphana isi» mamandyǵy boıynsha támamdap shyǵady.
Úlken izdenis pen qajyrly eńbegimen alǵa jyljyǵan Ǵalym Adaıuly Astana qalasyndaǵy №10 gımnazııada zaǵıp jáne kózi nashar kóretin balalardy braıl qarpine úırete bastady. Eki baǵanǵa ornalasqan núktelerdi saýsaqpen ǵana sezinip, álemniń bar qımylyn taný úshin úlken erik-jigerdi talap etetin braıl álipbıin meńgerý ońaı emes-ti. Osydan keıin arnaıy úıirme uıymdastyryp, sabaqtardy tegin ótkizý týraly oı keldi.
Búginde kózi kórmeıtin jáne nashar kóretin azamattarǵa arnalǵan arnaıy kitaphananyń basshysy Ǵalym Nurlanov kómekke muqtaj jandar úshin qazaq tilindegi basylymdardyń tapshylyǵyna qynjylady. Osy oraıda braıl qarpimen basýǵa mamandanǵan arnaıy baspahana ashyp, qazaq tildi kitaptardyń jaryqqa shyǵýyna qoldaý bolsa degen usynysyn Elbasynyń aldynda da jetkizgen jas basshy zaǵıptarǵa arnalǵan kitaptardyń basym kópshiligi Reseıden ákelinetindigin jetkizdi. «Braıl qarpin úıretý boıynsha qazaq tilindegi kitaptar qory az. Oqyrmandar tarapynan qazaqtyń jas aqyn-jazýshylarynyń shyǵarmalaryna degen suranys joǵary. Osy baǵytta elimizge belgili jas qalamgerlermen, sondaı-aq Qazaqstan Jazýshylar odaǵymen de kelissózder júrgizý jolǵa qoıylyp keledi», – deıdi Ǵalym Adaıuly. Búginde myńnan astam oqyrmany bar kitaphana oqyrmandarynyń deni 18 jastan joǵary bolsa, aldaǵy ýaqytta jasóspirimder men balalardy da qamtý josparlanyp otyr. Sebebi zamanaýı tehnologııalar qaryshtap damyp kele jatqanymen de, jas býynnyń kitapqa degen qyzyǵýshylyǵy joǵary.
Osylaısha jas maman álemniń ásemdigin tanýǵa umtylǵan kómekke muqtaj jandarǵa braıl qarpiniń oqý ádistemesin úıretip, «Saýsaq ushyndaǵy álem» úıirmesinde arnaıy sıntezator arqyly kompıýterlik saýattaryn arttyrýǵa yqpal etip keledi.
«Bolashaq» korporatıvtik qorynyń qoldaýymen ashylǵan dybys jazý stýdııasynda búginde júzden astam kitap jazylǵan. Osy qarqynnan tanbasaq, oqyrmandarymyzdyń barlyq suranysyn qanaǵattandyratyn dárejege jetemiz. Aldaǵy ýaqytta elektrondy jýrnaldardy zamanaýı tásilder arqyly meńgerý de josparlanyp otyr. Bul baǵytta memlekettik qoldaýdyń yqpaly zor. Qazirgi kezde kitaphana oqyrmandarynyń sońǵy úlgidegi kompıýterlermen ózderine qajet kitaptardy braıl qarpine aýystyryp, prınter arqyly qoldaryna ustap, sezinip oqı alatyn múmkindigi bar. Aldaǵy ýaqytta «Youtube» derbes kanalyn ashyp, ónerge jaqyn jandardyń shyǵarmalaryn dybys jazý stýdııasy arqyly óńdep, ınternetke salý, mýzykalyq baǵytta tegin sabaq ótkizý de josparda bar», dep jigerlenedi Ǵalym.
Kómekke muqtaj jandarǵa kómektesip júrgen Ǵalym Adaıulynyń búginde jetken jetistikteri az emes. «Aq taıaq» festıvaliniń braıl júıesi boıynsha «Oqý men jazý» atalymynda Gran-prı ıegeri bolsa, jeńil atletıkadan múmkindigi shekteýli jandar arasynda ótken «Úmit» spartakıadasynyń kúmis júldegeri. Eńbek jolynda aqparattyq tehnologııa salasyndaǵy jetistikteri úshin alǵan marapattaryna qaraı otyryp, jany darhan, júregi jomart, eń bastysy, kókirek kóziniń qudireti arqasynda aınalasyna shýaq syılap júrgen Ǵalymdy qajymas qaırattyń ıesi degen bolar edik.
Elvıra Serikqyzy,
«Egemen Qazaqstan»
ALMATY