Elorda kúni qarsańynda bas shahar tórin jyl saıyn dýmanǵa bólep kele jatqan aıtýly kıno merekesi bıyl HV márte uıymdastyrylyp, mereıtoılyq qonaqtaryn qarsy aldy. Mádenıet jáne sport mınıstrliginiń qoldaýymen uıymdastyrylǵan festıvaldyń ashylý saltanatyna AQSh, Eýropa men Azııadan kelgen kınoprodıýserler, rejısserler men akterler qatysty. Dástúrli qyzyl kilemde jınalǵan qaýym dý qol shapalaqpen óner meıramynyń qurmetti qonaqtaryna qoshemet kórsetti. Juldyzdar sherýin ataqty túrik akteri Býrak Ozchıvıt, reseılik Dmıtrıı Dıýjev, Natalıa Antonova, Anton Makarskıı bastaǵan kınogerler bastap júrse, saltanatty kóshti odan ári KSRO halyq ártisi Asanáli Áshimov, Qazaqstannyń halyq ártisi Talǵat Temenov, Merýert О́tekesheva, Janna Qýanysheva, Erik Joljaqsynov, Rústem Ábdirash, Erbolat Toǵyzaqov, Jan Baıjanbaev, Sanjar Mádıev, Ásel Saǵatova, Qarlyǵash Muhamedjanova, Dınara Baqtybaeva, Danııar Áshimov, Quralaı Anarbekova, Asylhan Tólepov syndy otandyq kınoóneriniń eńbek sińirgen maıtalmandary men jas talanttary jarasymdy jalǵady.
– Bıyl biz Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy Nursultan Ábishuly Nazarbaev qol qoıǵan «Kınematografııa týraly» Zań qabyldanǵan sátten bastap alǵashqy kınofestıval ótkizýdemiz. Osy mańyzdy qujattyń arqasynda elimizdiń kınoındýstrııa salasy óz damýynyń jańa kezeńine ótýde. Shetelderdiń úzdik tájirıbesin eskere otyryp, biz kınematografııany damytýdyń ózindik tujyrymdamalyq kózqarasyn qalyptastyrýdamyz. Qazaqstanda endi kınoóndiristi qoldaý, onyń básekege qabilettiligi men ınvestısııalyq tartymdylyǵyn arttyrý úshin zańnamalyq deńgeıde jaǵdaılar jasalýda. Osy oraıda búgin ashylyp otyrǵan kınofestıval – otandyq kınoındýstrııanyń qosymsha damýyna yqpal etetin mańyzdy kásibı alań, – dep Mádenıet jáne sport mınıstri Aqtoty Raıymqulova festıvaldyń ashylý saltanatynda kınogerlerdi aıtýly óner oqıǵasymen quttyqtap, barsha qatysýshylarǵa sáttilik tiledi.
Sóıtip festıval shymyldyǵy rejısser Rústem Ábdirashtyń «Qazaq handyǵy. Altyn taq» tarıhı kartınasymen túrilip, jemisti jumysyn bastap ta ketti. 30 maýsym men 6 shilde aralyǵynda ótetin óner dodasynyń baǵdarlamasynda aıtarlyqtaı ózgeris joq. Negizgi konkýrsqa ádettegideı 12 tolyqmetrli, al qysqametrli fılmder baıqaýyna 12 fılm (kórkemsýretti, derekti, anımasııalyq) qatysady. Bulardan bólek, «Obektıv», «Eýrazııa júreginen», «Erekshe oqıǵa» dep atalatyn baıqaýdan tys baǵdarlamalar jáne bar. Sondaı-aq festıval baǵdarlamasy aıasynda FIPRESSI, NETPAK tańdaýy boıynsha fılmder kórsetiledi dep kútilýde.
Uıymdastyrýshylardyń aıtýynsha, HV halyqaralyq Eýrazııa kınofestıvali barynsha nátıjeli bolmaq. Oǵan baıqaýǵa qatysýshylardyń keń geografııasy jáne Eýropa men Azııadan kelgen bilikti kınogerler, sondaı-aq ulttyq kınony qoldaý memlekettik ortalyǵy shaqyrǵan bedeldi Gollıvýd prodıýserleri kepil bolady deıdi mamandar. Olardyń qatarynda Lionsgate, NBC Universal, Warner Horison, The Discovery, Global Film Solutions jáne basqa kompanııalardyń beldi prodıýserleri bar.
Al endi festıval baǵdarlamasyna kelsek, osy jyldyń negizgi konkýrsyna Qazaqstan, Qytaı, Fransııa, Reseı, Makedonııa, Italııa, Fılıppın, Izraıl, Ýkraına, Aýstralııa jáne taǵy basqa elderdiń kartınalary qatysady. Onyń ishinde bir ǵana «Qazaqfılm» kınostýdııasynyń 12 ónimi baq synamaq.
– Festıval tek qana mereke emes, bul da úlken syn, baıqaý, tipti jarys desek, bek jarasady. Biraq meniń jeke pikirimshe, naǵyz ónerde básekelestik degen bolmaıdy, qatysqandardyń barlyǵy – jeńimpaz. Sondyqtan da festıvaldyń qatysýshylarynyń barlyǵyna sáttilik tileımin, – dep óz quttyqtaý lebizin jetkizgen rejısser, XV halyqaralyq Eýrazııa kınofestıvaliniń prezıdenti Ermek Tursynov sózin ári qaraı jalǵady: – Bıyl kınofestıvaldyń baǵdarlamasy 7 seksııadan turady: halyqaralyq baıqaý, qysqametrli fılmder baıqaýy, «Eýrazııa júreginen», «Obektıv», «NETPAK tańdaýy» jáne taǵy basqa. Baıqaý baǵdarlamasyna álemniń úzdik kınokartınalary endi. Bıylǵy qysqametrli fılmder konkýrsy Eýrazııa festıvali tarıhyndaǵy eń myqty irikteýdiń biri bolyp otyr. Mundaı teńdessiz jetistikke arnaıy shaqyrylǵan meımanymyz, festıvaldyń baǵdarlamalyq dırektory Eleonora Granata-Djenkınsonnyń (AQSh) arqasynda qol jetkizip otyrmyz, – dedi rejısser.
Kınofestıval prezıdentiniń aıtýynsha, joǵaryda toqtalyp ótken atalymdar negizinde jeńimpazdardy anyqtaý úshin baıqaýda qazylar alqasynyń úsh quramy jumys isteıdi. Atap aıtsaq, festıvalǵa qatysýshy fılmderdiń kórkemdik sapasyn negizgi baıqaý, qysqa metrli jáne anımasııalyq fılmder baıqaýynyń sarapshylary jáne NETPAC táýelsiz qazylar alqasy (azııalyq kınony nasıhattaý jelisi) baǵalaıtyn bolady. Qorytyndy nátıje 6 shilde kúni «Qazaqstan» Ortalyq konsert zalynda ótetin festıvaldyń jabylý saltanatynda jarııa etilip, jeńimpazdar arnaıy dıplom jáne qomaqty qarjylaı syılyqpen marapattalady.
Qatysýshylar lebizi
Festıvaldan kúterim kóp
Tamash TOT, rejısser (Vengrııa):
– Qazaqstanǵa, onyń ishinde Nur-Sultandaı kórkine kóz toıatyn ásem qalaǵa kelip, osyndaı keremet maǵynaly da mándi, kórkemdik deńgeıi joǵary festıvaldyń kýási bolyp otyrǵanyma óte qýanyshtymyn. Kıno áleminiń mańyzdy, qyzyqty oqıǵalarymen, jalpy eýrazııalyq zamanaýı kınoındýstrııanyń aıaq alysymen jan-jaqty tanysýǵa múmkindik týǵyzǵany úshin festıval uıymdastyrýshylaryna, ásirese Mádenıet jáne sport mınıstrligine zor alǵysymdy bildiremin. Men úshin fılm túsirý, kórý jáne oǵan analız jasaý (saraptaý) úlken ǵanıbet. О́ıtkeni muny kınogerlerdiń shyǵarmashylyq jumysynyń ajyramas bóligi dep esepteımin. Aldaǵy festıvaldan jaǵymdy jańalyqtar men úzdik jumystar kóremin jáne soǵan saı ádil baǵamdy beremin degen senimim mol. Endeshe, úmit aldamasyn! Barsha qatysýshylarǵa sáttilik tileımin!
Otanyma kelgendeımin...
Býrak О́ZChIVIT, akter (Túrkııa):
– Osyndaı tamasha festıvaldyń kýási bolyp otyrǵanyma ózimdi sheksiz baqytty sanaımyn. Qazaqstanǵa ár kelgen saıyn týǵan jerime, Otanyma kelgendeı erekshe bir sezimdi bastan keshemin. Bul – shyn sózim. Qazaq pen túrikke ortaq dúnıe kóp. Ásirese bizdiń eki eldi rýhanı hám mádenı qundylyqtarymyz, onyń ishinde kıno men teatr óneri biriktiredi. Sondyqtan bolsa kerek, Qazaqstanǵa ár kelgen saıyn birtýǵan aǵaıyndarymyzdyń ystyq yqylasy men qonaqjaılylyǵyn sezinip, elime marqaıyp oralamyn. Bul joly da qazaq ónerinen esten ketpes tamasha estelikter arqalap qaıtamyn dep oılaımyn. Osy sátti paıdalanyp, shynaıy peıilderimen, bar yqylasymen jyly qarsy alyp, ónerime qurmet, qoshemet kórsetip jatqan jandarǵa, jankúıerlerime, festıvaldyń uıymdastyrýshylaryna sheksiz alǵysymdy bildirgim keledi. Eýrazııa kınofestıvali bolashaqta tek ónerimiz ben mádenıetimizdi ǵana emes, rýhymyzdy biriktiretin aıtýly oqıǵa alańyna aınalady dep senemin jáne bıylǵy festıvaldyń barsha qatysýshylaryna sáttilik tileımin!
