«Men kóptegen adamdar zeınetaqy salymdaryndaǵy aqshanyń joq ekenin baıqadym. 2020 jyldyń 1 qańtarynda 6 571 948 teńge bar edi, al qazir ol 3 856 346. Qalǵan aqsham qaıda? Telefon shalsam, jaýap bermeıdi, men aqshamdy qoldan dep eshkimge ruhsatymdy bergen joqpyn, maǵan tıesili qarjyny qaıtaryńyzdar».
Búgingi jıynda osy taqyrypqa qaıyryla soqqan «BJZQ» AQ basshylary búgin salymshylardyń ár túrli formattaǵy málimdemelerge túsiniktikpen qaraıtynyn aıtty, jáne onyń sebebin túsindirip berdi.
«HQKO-da, egov.kz portalynan zeınetaqy jarnalary týraly anyqtama alýǵa bolady. Salymshylardyń túsinbestigin týdyrǵan faktor osy» deıdi BJZQ baspasóz qyzmeti.
Naýryzda ulttyq valıýtanyń qunsyzdanýyna baılanysty zeınetaqy jınaqtary boıynsha ınvestısııalyq kiris 541,9 mlrd teńgeni qurady.
Sáýir aıynyń birinshi jartysynda teńge nyǵaıdy jáne BJZQ valıýtalyq portfeli 179,7 mlrd teńge teris kiristi kórsetti.
Jınaqtaýshy zeınetaqy qorlarynyń ınvestısııalyq kirisi eki negizgi faktorǵa baılanysty: baǵaly qaǵazdardyń naryqtyq quny jáne teńgeniń aıyrbas baǵamy. BJZQ qarajatynyń kóp bóligi teńgemen kórsetilgen quraldarǵa salynǵan (BJZQ portfeliniń jalpy kóleminiń 2/3 bóligi), qalǵany sheteldik valıýtadaǵy aksııalar men oblıgasııalarǵa (portfeldiń 1/3) bóligi.
«Naýryzda dollar bir dollar úshin 381-den 448 teńgege deıin nyǵaıdy. Bul zeınetaqy aktıvteriniń 541,9 mlrd teńgege ósýin qamtamasyz etti. Sáýirdiń birinshi jartysynda, kerisinshe, ulttyq valıýta bir dollar úshin 448 teńgeden 425 teńgege deıin nyǵaıdy, bul zeınetaqy aktıvterin 179,7 mıllıard teńge mólsherinde teris valıýtalyq qaıta baǵalaýǵa ákeldi. Biraq sáýirdiń ekinshi jartysynda taza ınvestısııalyq tabys qaıtadan 63,4 mlrd teńgege ósti », - dedi BJZQ basqarma tóraǵasy Janat Qurmanov.
Osylaısha, jyl basynan 27 sáýirge deıin ınvestısııalyq kiris 587,16 mlrd teńgeni qurady.
BJZQ basshysy halyqaralyq praktıkada zeınetaqy jınaqtary boıynsha kiristerdi kem degende bir jylǵa baǵalaý qalypty jaǵdaı ekenin aıtty. О́ıtkeni bul aktıvter uzaq merzimdi merzimge salynǵan.
«Investorlar naýryz-sáýir aılaryndaǵy ınvestısııalyq kiristiń aýytqýy týraly alańdamaýy kerek. Sońǵy 12 aıda jınaqtalǵan kiristilik 11,87% qurady, ınflıasııa 6,4%. Osylaısha, kiristilik ınflıasııadan 5,5% asty, bul taza kiris», dedi Qurmanov.
2013 jyldyń qyrkúıeginen bastap (qazaqstandyq zeınetaqy jınaqtary BJZQ basqarýymen bolǵan kezde) ınvestısııalyq kiris 30% -dan asty.
Buǵan deıin qazaqstandyqtardyń jınaqtalǵan qarajatynyń bir bóligi syrtqy basqarýshylarǵa berilgeni týraly habarlanǵan bolatyn. Osyǵan baılanysty onlaın jıynǵa qatysqan «Egemen Qazaqstan» gazetiniń tilshisiniń «Ulttyq Bank BJZQ-nyń ınvestısııalyq tabystylyq turaqtylyǵyn qalaı qamtamasyz etip otyr?» degen suraǵyna tómendegideı jaýap aldyq.
Qazirgi ýaqytta Ulttyq Bank birneshe álemdik kompanııalarmen jumys júrgizýde. Jalpy alǵanda, olar 1,6 trln dollardan astam qarjyny basqarady. Budan basqa, Ulttyq Bank ınvestısııalyq kelisimderdi kelisý jáne qol qoıý úshin jumys isteıtin taǵy alty sheteldik basqarýshy kompanııany tańdady» deıdi J. Qurmanov.
Sonymen qatar olar enpf.kz veb-saıtynda nemese BJZQ mobıldi qosymshasynda zeınetaqy shotynan anyqtama alǵan kezde salymshylar zeınetaqy jınaqtarynyń jaı-kúıi týraly: kiris salymdar men ınvestısııalyq kirister týraly tolyq aqparatpen tanysa alatynyn da eskertip ótti.
«Sizdiń zeınetaqy jınaqtaryńyz - bul sizdiń menshigińiz. Memleket alýshynyń zeınetaqy tólemderin alý quqyǵyn alǵan kezdegi ınflıasııa deńgeıin eskere otyryp, naqty salymdar kólemindegi mindetti zeınetaqy jarnalarynyń saqtalýyna kepildik beredi», delingen habarlamada.
Esterińizge sala keteıik, budan buryn zeınetaqy qorynda ınvestısııalarmen qalaı jumys isteý kerektigi túsindirilgen bolatyn.
BJZQ ınvestısııalyq kirister salymshylardyń shotyna kún saıyn túsetinin habarlady, bul jınaqtalǵan zeınetaqy qarajatynyń jalpy mólsheri birdeı jıilikte ózgeretinin bildiredi.
«Osylaısha, teris ınvestısııalyq kiris bolǵanda, jınaqtalǵan zeınetaqy qarajatynyń mólsheri – azaıady, oń ınvestısııalar bolǵan kezde – kóbeıedi. Jyl basynan beri ınvestısııalyq qyzmettiń nátıjeleri oń dınamıkany kórsetip otyr. Salymshylardyń shottaryna 661,7 mlrd. teńgeden astam ınvestısııalyq kiris aýdaryldy» deıdi baspasóz BJZQ qyzmeti.
2020 jyldyń naýryz aıynyń sońyn eseptegende Ulttyq bankke senip basqarylatyn BJZQ zeınetaqy aktıviniń mólsheri 11,7 trln teńgeni qurady. Bul soma bir jyl burynǵy kórsetkishten (9,6 trln teńge) 2,1 trln teńgege nemese 21 paıyzǵa artyq, dep habarlaıdy ranking.kz.
Osy jyldyń naýryz aıynyń sońynda jarnanyń barlyq túri boıynsha jeke zeınetaqy shottarynyń (JZSh) jalpy sany 2,7 paıyzǵa ulǵaıyp, 10,7 mıllıonǵa jetti. JZSh-lardyń basym bóligin burynǵysha mindetti zeınetaqy jarnalary (10,1 mln) quraıdy. Al mindetti kásibı zeınetaqy jarnalary boıynsha shottardyń sany 514,8 myńǵa jetken. О́z erkimen zeınetaqy jarnasyn aýdaryp, shot ashyp jatqandardyń da sany kóbeıip keledi. Bir jyldyń ishinde bul sanatta 55,4 myń shot (11,6 paıyzǵa kóbeıgen) ashylǵan. Zeınetaqy aktıvteriniń kirisin saqtap, arttyryp otyrý úshin ınvestısııalyq portfeldi dıversıfıkasııalaý boıynsha jumys turaqty negizde júrgizilip keledi. Máselen BJZQ-nyń zeınetaqy aktıvi portfeliniń basym úlesin burynǵydaı ınvestısııalaýdyń turaqty ári kirisi mol quraly sanalatyn QR memlekettik qundy qaǵazdaryna salynǵan. (42 paıyzy nemese 4,9 trln teńge) quraıdy.
Buǵan qosa 2015 jyly olardyń úlesi 46 paıyzǵa teń bolǵan edi. Sonymen qatar 2015 jyldyń mamyr aıynyń sońynda Qazaqstannyń uıymdaryndaǵy qundy qaǵazdardyń zeınetaqy aktıvi portfelindegi úlesi 31,3 paıyzǵa teń bolsa, osy jyldyń mamyr aıynyń sońynda bul úles 27,2 paıyzdy kórsetti. 2019 jyldyń qarasha aıynda zeınetaqy aktıvterin basqarýdyń tıimdiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan jumystar aıasynda zeınetaqy aktıvi portfelindegi valıýtanyń bir bóligin sheteldik basqarýshy kompanııalarǵa kezeń-kezeńimen berý prosesi bastalǵan edi. Jalpy portfeldi syrtqy basqarýǵa berý boıynsha tórt halyqaralyq kompanııa tańdalyp alynǵan bolatyn. Osynyń nátıjesinde 2019 jyldyń naýryz aıynda syrtqy basqarýdaǵy aktıvter úlesi BJZQ- ınvestısııalyq portfeliniń 1 paıyzyn qurasa, 2020 jyly bul kórsetkish 3,3 paıyzǵa nemese 385,3 mlrd teńgege teńesti.