Sodan beri «esh aýyrmaıdy» degen túsinik ota kezinde de múmkin boldy.
Kúrdeli operasııa kezindeai anestezıolog-reanımatologtyń jumysy óte mańyzdy. Osy sala mamandarynyń arqasynda kez kelgen hırýrgııalyq aralasý kezinde naýqastar aýyrsynýdy sezbeıtin boldy.
Anestezıolog-reanımatologtardy kóbisi «anestezııa jasaý» úshin qajet dáriger ǵana dep qabyldaıdy. Bul túsinik durys emes. Anestezıolog-reanımatolog kún saıyn adamdar ómiri úshin kúresedi. Ol naýqasty operasııaǵa deıin, operasııa kezinde jáne odan keıin qaraıtyn dáriger, ajaldan adamdardyń janyn aman alyp qalý úshin kúresetin dáriger.
Bul týraly óziniń kásibı merekesinde, Almaty Ortalyq qalalyq klınıkalyq aýrýhanasynyń anestezıolog-reanımatolog dárigeri Sábıt Madalıev ne deıdi?
Aıtqandaı, Almaty kósheleri men metropolıten beketterin bezendirgen medısına qyzmetkerleriniń portretteriniń arasynan onyń da sýretin kórýge bolady.

«Eń aldymen, men áriptesterimdi kásibı merekemen quttyqtaǵym keledi. Áriptesterime zor densaýlyq, mol baqyt, qajymas qaırat, shydamdylyq, jumysta sáttilik jáne mol tabys tileımin!
Pandemııa kezindegi jumys týraly aıtatyn bolsam, men de aýrýhanamyzdyń kóptegen qyzmetkerleri sııaqty koronavırýs ınfeksııasyn juqtyryp, bir jarym aı aýyryp shyqtym. Aýrýdyń qalaı ótetinin óz basymnan ótkergennen keıin bizdiń naýqastardy da túsindim. Aýrýynan aıyqqannan keıin esh oılanbastan jumysqa kiristim, bizdiń aýrýhana ol kezde juqpaly aýrýlar aýrýhanasy retinde jumysyn bastap ketken-di.
Menen buryn da áriptesterim aıtqan, jazylǵan nárselerdi qaıtalamaı-aq qoıaıyn. Iá, qıyn boldy, ıá, medısına qyzmetkerleri jetispedi. Qudaıǵa shúkir, ótip ketti.
Jalpy, meniń eńbek ótilim - 9 jyl. Biraq, menińshe, pandemııa kezindegi jumys tájirıbesin qalypty ýaqyttaǵy eńbek ótiliniń bir jylyna teńestirýge bolatyn sııaqty. Koronavırýs kezinde kóptegen kútpegen jaǵdaılarǵa tap boldyq. Biz senimmen qaraǵan naýqastyń jaǵdaıy kenetten nasharlaǵan, al «aýyr» dep baǵalaǵan naýqas, kerisinshe, jaqsaryp ketken kezder boldy. Pandemııa bizge mol tájirıbe bergeni sózsiz.
Qazir biz qaıtadan KVI-ge deıingi rejımde jumys istep jatyrmyz. Biraq, reanımasııa bólimshesinde dárigerlerdiń jumysy qashanda kúrdeli, kóbine streske ákep soqtyratynyn atap ótkim keledi. Al stress ımmýndyq júıeni aıtarlyqtaı álsiretýi ábden múmkin jáne mundaı jaǵdaıda kez kelgen ınfeksııany juqtyrý óte jeńil. Bizdiń tájirıbemizde uıqysyz túnder norma jáne biz aýyr haldegi naýqastarmen jumys isteımiz...
Eń qıyny – adamnyń ólimin kórý jáne oǵan kómektese almaıtynyńdy túsiný. Eger klınıkalyq ólim bolsa, adamnyń ómirin uzartý úshin barlyq múmkin ádisterdi qoldaný – bizdiń basty mindetimiz. Qandaı sharalar qoldanyldy, olar qandaı nátıje bergenin taldaý da mańyzdy. Qoldan kelgenniń bárin jasadyq pa, joq pa - osyny túsiný qajet. Biz, mamandyǵymyzdyń ereksheligine baılanysty basqalarǵa qaraǵanda, ólimdi jıirek, ári jaqynyraq kóremiz.

Jaqynda amerıkalyq ǵalymdardyń zertteýin oqydym, reanımatologtardyń, basqa dárigerlerge qaraǵanda, jumysta kúıip ketý qaýpi joǵary eken. Jalpy , reanımatologtardyń 80%-y sońynda óz jumystaryna degen qyzyǵýshylyǵyn joǵaltady deıdi. Men sol 80%-dyń ishinde bolǵym kelmeıdi.
Pandemııa dárigerdiń, medısınalyq qyzmetkerdiń dárejesin kórsetken sııaqty... Bizge qoldaý kórsetken barlyq azamattarǵa túrli fleshmob, beınerolık, jobalar úshin alǵys bildiremin. Meni «Almaty yntymaqtastyǵy» jobasy aıasynda portretteri metro stansııalaryndaǵy bılbordtarda jáne qaladaǵy jaryqdıodty ekrandarda ornalasqan 100 medısınalyq qyzmetkerdiń qatarynda bolý qýantady. Árıne, sýretterde qıyn-qystaý kezinde azamattarymyzdyń densaýlyǵy úshin kúreskenderdiń az ǵana bóligi ekenin bárimiz túsinemiz.
Áńgimemdi qorytyndylaı, myna nárseni basa aıtqym keledi. Biz qazir epıdemııanyń báseńdeýin kórip otyrmyz, biraq «bosańsyp-demalýǵa» áli erte ekenin túsinýimiz kerek. Vırýs mýtasııaǵa ushyraıdy, ol odan da aýyr túrlerge aýysýy múmkin, vaksına áli joq jáne aýyryp shyqqan adamdardyń ımmýnıteti qandaı bolatyny, aýrýdy qaıta juqtyrý múmkindigi jóninde naqty aıta almaımyz. Halyqtyń bári aýyryp shyqqan joq qoı, sondyqtan qazir aıtylyp jatqan epıdemııanyń ekinshi tolqynynyń yqtımaldyǵy joq emes. Qalaı bolǵanda da, biz epıdemııany áli jeńgen joqpyz. Sondyqtan saqtyq sharalaryn saqtaý qajet. О́zińizge jáne jaqyndaryńyzǵa qamqor bolyńyzdar!», deıdi Sábıt Nurhanuly.
ALMATY