Ekonomıka • 04 Qańtar, 2021

EAEO: Alty jylda ne ózgerdi?

271 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Bıyl EAEO-qa 6 jyl tolyp otyr.  Egemen.kz   Ulttyq statıtıka komıteti saıtynda jarııalanǵan derekterge súıene otyryp, Odaqqa múshe elderdiń saýda balansyna, aıyrmashylyǵyna, 2021 jylǵa josparlanyp otyrǵan jańalyqtaryna   sholý jasaıdy.

EAEO: Alty jylda ne ózgerdi?

2021 jyldyń 1 qańtarynan bastap Qazaqstan EAEO organdarynyń tóraǵasy bolǵanyn da atap ótemiz. Sonymen qatar, 2021 jyly taýarlardy EAEO-ǵa ımporttaý kezinde ımporttaýshylar bir mezgilde kedendik deklarasııada ózderiniń taýarlarynyń preferensıaldy emes jáne jeńildetilgen shyǵý tegi týraly málimetterdi kórsete alady.Biz birinshi kezekti 2020 jyldyń qańtary men 2021 jyldyń qańtaryna arasyndaǵy Qazaqstannyń múshe eldermen saýda-sattyǵyndaǵy   dınamıkany salystyrdyq.

Elektrondyq kólik pasporttaryn engizý 2021 jyldyń 31 naýryzyna aýystyryldy. Reseı bul júıege tolyqtaı derlik kóshti dep habarlandy. Endi EAEO basqa elderdiń ony engizýin kútýde.

Sondaı-aq, 2021 jyly sút ónimderine tańbalaý engizilýi múmkin. Bul sharanyń ýaqyty ónimniń túrine baılanysty. 1 maýsymǵa deıin sharany irimshikter men balmuzdaqtarǵa qatysty, 1 qyrkúıekke deıin - sút, aıran, ıogýrt, súzbe jáne t.b., al 1 jeltoqsanǵa deıin - 40 kúnge deıin saqtalatyn sút ónimderine engizýge bolady.

Reseı

2020 jyldyń 10 aıynda Qazaqstan Reseıge 3,9 mlrd dollardyń taýarlaryn eksporttady, bul 2014 jyldyń qańtar-qazanymen salystyrǵanda 26,4%-ǵa az. Tizimge metall kenderi, tabıǵı ýran, temirden jasalǵan jalpaq buıymdar, tabıǵı gaz jáne t.b. Reseı óz kezeginde Qazaqstanǵa 10,7 mıllıard dollarǵa taýar satty, onyń kólemi 6,8 paıyzǵa tómendedi.

Qyrǵyzstan

(EAEO-qa 2015 jyldyń 12 tamyzynda qosyldy)

Kórshiles elge eksport esepti kezeńde 452 mln dollardy qurap, 23,5% tómendedi. Olardyń kópshiligi temeki, bıdaı, un, tabıǵı gaz, kómir, tabıǵı ýran jáne basqa taýarlar.

Al Qyrǵyzstannan Qazaqstanǵa ımport alty jyl ishinde 33,7% tómendep, 2020 jyldyń 10 aıynda 203 mıllıon dollarǵa jetti.

Belarýssııa

2020 jyldyń 10 aıynda Belarýssııaǵa qazaqstandyq taýarlardyń jetkizilimi 2014 jyldyń sáıkes kezeńimen salystyrǵanda 6,3% -ǵa ósip, 54,5 mln. Dollardy qurady. Tizimge munaı ónimderi, munaı gazdary, alıýmınıı, temirden, maqtadan, kómirden, qaldyqtardan jasalǵan jaıma prokat kiredi. jáne mys synyqtary, tyńaıtqyshtar jáne basqalary. Sonymen qatar, Belarýssııadan ımport 10,1% -ǵa tómendep, 526,7 mln.-ǵa deıin jetkizildi, kóbine qant, sút ónimderi, traktorlar, shujyqtar, dári-dármekter, jıhazdar, plastmassa buıymdary men shınalar osy elden jetkiziledi.


Armenııa

2020 jyldyń esepti kezeńinde Qazaqstan Armenııaǵa 8,2 mıllıon dollarlyq taýar satty, bul alty jyl burynǵydan 25 esege artyq. Eksportqa aýylsharýashylyq janýarlary, qara metaldan jasalǵan buıymdar, temirden jasalǵan jalpaq buıymdar, munaı gazdary jáne t.b. Sonymen birge, Armenııadan keletin ımport kólemi 5,1% tómendep, 5,8 mln. Dollardy qurady: alkogoldik ishimdikter, zergerlik buıymdar, dári-dármekter jáne plastmassa buıymdary. 2021 jyldyń 1 qańtarynan bastap Qazaqstan EAEO organdarynyń tóraǵasy bolǵanyn da atap ótemiz. Sonymen qatar, 2021 jyly taýarlardy EAEO-ǵa ımporttaý kezinde ımporttaýshylar bir mezgilde kedendik deklarasııada ózderiniń taýarlarynyń preferensıaldy emes jáne jeńildetilgen shyǵý tegi týraly málimetterdi kórsete alady.