Ekonomıka • 23 Qańtar, 2021

AKRA: Qazaqstannyń ulttyq qaryzy IJО́-niń 26,6% -na jetýi múmkin

29 ret kórsetildi

Nesıelik reıtıngtik analıtıkalyq agenttiktiń (AKRA) málimetteri boıynsha, 2020 jyldyń sońyna qaraı Reseıdegi barlyq deńgeıdegi úkimetterdiń tikeleı memlekettik qaryzy IJО́-niń 18% -nan aspaıdy, al Qazaqstanda ol IJО́-niń 26,6% -yn quraıdy. Sarapshylardyń pikirinshe, bul damýshy ekonomıkalardyń da, damyǵan elderdiń de memlekettik qaryzymen salystyrǵanda onsha mańyzdy emes, dep jazady Egemen.kz.

«2020 jyldyń sońynda Belarýssııanyń qaryz aýyrtpalyǵy JIО́-niń shamamen 44% -yn quraıdy, bul Reseı men Qazaqstannyń memlekettik qaryzynan asyp túsedi, biraq damýshy elderdegi ortasha deńgeıden tómen», - deıdi AKRA sarapshylary.

2020 jyly Reseı men Qazaqstannyń qaryz turaqtylyǵyna memlekettik qaryzdyń daǵdarysqa deıingi deńgeıiniń tómendigi, onyń qolaıly qurylymy jáne qyzmet kórsetý shyǵyndarynyń tómendigi áser etti.

«Belarýssııa daǵdarysqa qurylymynda naryqtyq emes jáne valıýtalyq qaryzdar basym bolǵan qaryzdyń ortasha deńgeıimen kirdi. 2020 jyldyń basynda Belarýssııanyń memlekettik qaryzy 90% shetel valıýtasyn qurady. Bul qarastyrylyp otyrǵan elder arasyndaǵy eń joǵary kórsetkish jáne eldiń valıýtany qaıta baǵalaýǵa osaldyǵyn arttyrady. Ulttyq valıýtanyń qunsyzdanýynan týyndaǵan valıýtany qaıta baǵalaý 2020 jyly ulttyq qaryzdyń ósýiniń negizgi qozǵaýshysy boldy», - dedi AKRA.

Sarapshylar Reseı men Qazaqstannyń taza qaryzdary az deıdi.

«2020 jyldyń sońyna qaraı bul elderdiń taza qaryzdary ósedi. Biraq bul álemdik standart boıynsha óte tómen deńgeıde qalady. Bul bolashaqta memlekettik qaryz alý qunyn basqarýdy jeńildetedi. Qaryz aýyrlyǵynyń tómendigin eskere otyryp, Reseı men Qazaqstan JIО́-ge jáne bıýdjettiń kiristerine qatysty qaryzǵa qyzmet kórsetý shyǵyndary óte tómen. Belarýssııada jaǵdaı basqasha: qaryzdyń joǵary júktemesi qaryzǵa qyzmet kórsetý shyǵyndarynyń artýyna ákeledi», - deıdi mamandar.

2020 jyly úsh elde shartty mindettemelerdi oryndaý qaýpi bar. Biraq qaryz alýshylardyń qarjylyq jaǵdaıynyń problemalaryn moıyndaýdy keıinge qaldyrý jáne nesıelik demalystar berýdi ortalyq bankter qabyldaǵan sharalar bul táýekelderdi tolyq baǵalaýǵa áli múmkindik bermeıdi. Sholý 2020 jyly taldanatyn elderdegi nesıelendirýdiń ósýimen olardyń bank sektorynyń jaǵdaıyn kórsetetin negizgi ındıkatorlardy daǵdarysqa deıingi kórsetkishtermen salystyrý aktıvterdiń sapasy men kapıtal jetkiliktiligi deńgeıleriniń is júzinde ózgerissiz qalǵandyǵyn kórsetedi.

Sarapshylardyń pikirinshe, Reseı, Qazaqstan jáne Belarýssııa ekonomıkalary 2020 jylǵy daǵdarysqa tótep berip, nesıelik qabilettiliktiń jaqsy jaqtarynyń birin - qaryzdyń turaqtylyǵyn saqtap qaldy.

«Bul elderge jańa daǵdarystar kezinde manevr jasaýǵa múmkindik beredi. Alaıda, taldanatyn elderdegi bıýdjettik bostandyqtyń deńgeıi birdeı emes: Reseıde maksımaldy salyq keńistigi, Belarýssııa - mınımým, Qazaqstan Reseıden birshama tómen», - dep atap ótti sarapshylar.

Sarapshylardyń pikirinshe, Reseı, Qazaqstan jáne Belarýssııa ekonomıkalary 2020 jylǵy daǵdarysqa tótep berip, nesıelik qabilettiliktiń jaqsy jaqtarynyń birin - qaryzdyń turaqtylyǵyn saqtap qaldy.

«Bul elderge jańa daǵdarystar kezinde manevr jasaýǵa múmkindik beredi. Alaıda, taldanatyn elderdegi bıýdjettik bostandyqtyń deńgeıi birdeı emes: Reseıde maksımaldy salyq keńistigi, Belarýssııa - mınımým, Qazaqstan Reseıden birshama tómen», - dep atap ótti sarapshylar.

Taldaý júrgizilgen elderdegi qaryzdyń turaqtylyǵyn saqtaýdyń nátıjesi naryqtyq qaryz alý qunyn turaqtandyrý boldy. 2020 jyly Reseıdiń federaldy qaryzdyq mindettemeleriniń (FQM) kiristiligi tarıhı eń tómengi deńgeıge jetti. «Qazaqstanda memlekettik oblıgasııalar boıynsha kiristilik turaqtaldy, biraq 2019 jylǵa qaraǵanda sál joǵary deńgeıde saqtalady. Belarýssııanyń valıýta oblıgasııalarynyń kiristiligi daǵdarysqa deıingi deńgeıge jetti », - deıdi sarapshylar.

Ulttyq qordyń aktıvteri 2020 jylǵy 31 jeltoqsandaǵy jaǵdaı boıynsha daǵdarysqa qarsy sharalardy júzege asyrý jáne munaı baǵasynyń tómendeýi kezinde shyǵystardyń kiristerden asyp ketýine baılanysty bir jyl ishinde 3,1 mıllıard dollarǵa azaıyp, 58,7 mıllıard dollardy qurady. Ulttyq banktiń tóraǵasy Erbolat Dosaev úkimet otyrysynda osylaı dedi,

«Naryqtaǵy qubylmalylyqqa qaramastan, Ulttyq qordyń ınvestısııalyq kirisi 2020 jyldyń sońynda oń bolyp qaldy jáne 4,1 mlrd jollardy nemese 7,5% -dy qurady», - dep túsindirdi Erbolat Dosaev.

Qazaqstannyń altyn-valıýta qory 2020 jylǵy 31 jeltoqsandaǵy jaǵdaı boıynsha aldyn ala málimetter boıynsha 35,7 mıllıard dollardy qurady. Jyl ishinde rezervter 6,7 mıllıard dollarǵa ósti. «Buǵan altyn portfeliniń 4,7 mıllıard dollarǵa, qymbat baǵaly metaldar baǵasynyń ósýi nátıjesinde 23,6 mıllıard dollarǵa deıin ósýi áser etti», - dedi Ulttyq bank basshysy. Altyn-valıýta rezerviniń quramynda erkin aıyrbastalatyn valıýtadaǵy aktıvter 2 mıllıard dollarǵa ósti. Bul Qarashyǵanaq konsorsıýmynan ótemaqy, Azııa Damý Bankinen alynǵan nesıe, sondaı-aq EDB-den Ulttyq Banktegi shetel valıýtasyndaǵy esepshottarǵa qarajat aǵyny aıasyndaǵy qarajattyń túsýine baılanysty», - dedi ol.

Sońǵy jańalyqtar

Týrın Olımpıadasyna – 15 jyl

Oqıǵa • Búgin, 21:48

Atyraýda jolda qalǵan 63 adam qutqaryldy

Aımaqtar • Búgin, 18:18

Elbasy Baýyrjan Baıbekti qabyldady

Elbasy • Búgin, 17:30

Qazaqstanda jańa ken orny tabyldy

Ekonomıka • Búgin, 16:21

Eń sulý voleıbolshy kim?

Sport • Búgin, 16:15

Pavlodarda er adamdy poıyz basyp ketti

Aımaqtar • Búgin, 16:00

Ile-Alataý ulttyq tabıǵı parkine - 25 jyl

Ekologııa • Búgin, 14:57

El qorǵaǵan erdiń esimi jańǵyrdy

Rýhanııat • Búgin, 14:49

Kórshiniń kóp-kórim kómegi

Qoǵam • Búgin, 14:23

Uqsas jańalyqtar