Qazaqstan • 28 Qańtar, 2021

A. Mamın qazaq tili álipbıin latyn grafıkasyna kóshirý jónindegi ulttyq komıssııa otyrysyn ótkizdi

836 ret kórsetildi

QR Premer-Mınıstri Asqar Mamın Qazaq tili álipbıin latyn grafıkasyna kóshirý jónindegi ulttyq komıssııa otyrysyn ótkizdi.

Latyn grafıkasyna negizdelgen qazaq tili álipbıin jetildirý boıynsha atqarylǵan jumystar týraly mádenıet jáne sport mınıstri Aqtoty Raıymqulova men A. Baıtursynov atyndaǵy Til bilimi ınstıtýtynyń dırektory  Anar Fazyljanova, qazaq tili áripteriniń pernetaqtada ornalasý tártibiniń jobasy týraly sıfrlyq damý, ınnovasııalar jáne aeroǵarysh ónerkásibi mınıstri Baǵdat Mýsın, latyn qarpine negizdelgen álipbıge kóshý jónindegi aldaǵy jumystar týraly bilim jáne ǵylym mınıstri Ashat Aımaǵambetov baıandady. Sondaı-aq QR Ulttyq ǵylym akademııasynyń akademıgi, fılologııa ǵylymdarynyń doktory, professor Zeınep Bazarbaeva, QR Parlamenti Májilisiniń depýtaty Saýytbek Ábdirahmanov, QR Parlamenti Senatynyń depýtaty Murat Baqtııaruly, L. Gýmılev atyndaǵy EUÝ rektory Erlan Sydyqov, tarıh ǵylymdarynyń doktory, professor Hangeldi Ábjanov, QR Premer-Mınıstriniń orynbasary Eraly Toǵjanov túsinikteme berdi.

41

QR Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń bastamasymen 2017 jyly qazaq tili álipbıin latyn grafıkasyna kóshirý jumystary bastaldy. Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń 2019 jylǵy 21 qazandaǵy latyn grafıkasy negizinde qazaq tili álipbıin jetildirý jónindegi tapsyrmasyn oryndaý aıasynda álipbıdiń 40-tan astam nusqasy, sondaı-aq qazaq tiliniń emle erejeleriniń jobalary men pernetaqtadaǵy áripterdiń ornalasý tártibi qaraldy.

Bilim berý mekemelerinde jetildirilgen álipbı belgilerin jazý jáne oqý boıynsha saýalnama júrgizildi. Qoǵamdyq pikirdi eskerý maqsatynda ashyq talqylaýlar uıymdastyryldy.

Jetildirilgen álipbıde árip sany – 31, álipbı tek latyn álipbıi bazalyq júıesi tańbalarynan quralǵan.  Bul álipbıde qazaq tiliniń  28 dybysy tolyq qamtylǵan.

Qazirgi á(ä), ó(ö), ú(ü), u(ū) jáne ǵ(ğ), sh(ş) qazaq áripteri dıakrıtıkalyq tańbalarmen berilgen. Álipbıde halyqaralyq tájirıbede qoldanysta bar ýmlıaýt (  ̈ ), makron ( ˉ ), sedıl ( ̧), brevıs (  ̌ ) dıakrıtıkalyq tańbalary qoldanylǵan. 

111

Álipbı qazaq tiliniń jazý dástúrinde ornyqqan «bir dybys – bir árip» prınsıpine tolyq sáıkes keledi. Jańa álipbıge kezeń-kezeńimen kóshý 2023 jyldan bastap 2031 jyl aralyǵynda josparlanyp otyr.

«Jetildirilgen álipbı nusqasy qazaq tiliniń damýyna jańa serpin berip, onyń zamanaýı úrdisterge saı jańǵyrýyna yqpal etedi. Aldaǵy ýaqytta qazaq tilin latyn grafıkaly álipbıge kezeń-kezeńimen kóshirý baǵytynda qarqyndy jumys júrgizý kerek», — dedi A. Mamın.

Úkimet basshysy latyn grafıkasy negizindegi qazaq tili álipbıin jetildirý boıynsha halyq arasynda keń aýqymdy aqparattyq-túsindirý jumystaryn júrgizýdi tapsyrdy.

Sońǵy jańalyqtar

Italııada toǵyz júlde aldyq

Sport • Búgin, 10:10

«Barys» utylyp qaldy

Sport • Keshe

Eldos Smetov kúmis aldy

Sport • Keshe

«Qaırat» – qola júldeger

Aımaqtar • Keshe

Kóktemdegi UBT 10-naýryzda bastalady

Bilim • 05 Naýryz, 2021

Almatyda «Jyl qusy-2021» kórmesi bastaldy

О́ner • 05 Naýryz, 2021

Ár sala úzdikterine qurmet tanytty

Aımaqtar • 05 Naýryz, 2021

Almaty taýlarynda qar kóshkini júredi

Ekologııa • 05 Naýryz, 2021

Baǵdat Mýsın Shymkentke bardy

Aımaqtar • 05 Naýryz, 2021

Almatyda gashısh satqan azamat ustaldy

Qoǵam • 05 Naýryz, 2021

Uqsas jańalyqtar