Iá, Túrkistan qalasynda bir otbasyn-da qaıtys bolǵan bes adam Qyzylorda oblysy Jańaqorǵan aýdanynda jerlendi. Mundaı málimetti Túrkistan oblysy ákiminiń birinshi orynbasary Arman Jetpisbaev brıfıngte málim etti.
– Oblys basshysy О́mirzaq Shókeev qara jamylǵan otbasyna baryp, marqumdardyń týystaryna kóńil aıtty. Qoǵamdyq densaýlyq saqtaý basqarmasynyń psıhologtary tıisti kómek kórsetýde. Marqumdardyń deneleri sot medısınalyq saraptamadan ótkizilip, týystaryna tabystaldy. Jerleý rásimine qajetti kómek kórsetildi. Oblystaǵy mekemeler qaıǵyly jaǵdaıǵa tap bolǵan otbasyǵa kómektesý úshin bir kúndik jalaqylaryn aýdarýdy nıet etip otyr. Osy oqıǵaǵa baılanysty qylmystyq is qoǵaldy. Eger tıisti qyzmetkerlerdiń kinási anyqtalsa, zań aıasynda jaýapkershilikke tartylady,– dedi A.Jetpisbaev.
Iá, qaıǵyly oqıǵa jóninde derekter alǵash 27 aqpanda keshkisin málim bolǵan. Túrkistan qalasyndaǵy jekemenshik úılerdiń birinen 5 adamnyń jansyz denesi tabyldy. Qaıtys bolǵandar: osy úıdiń 1980 jyly týǵan azamatshasy jáne onyń 2004, 2006, 2013, 2016 jyly týǵan balalary. Kásipkerlikpen aınalysatyn otaǵasy bul kúni emdelý maqsatynda Shymkent qalasynda bolǵan. Oblystyq tótenshe jaǵdaılar departamentiniń basshysy Nurǵalı Júnisovtiń aıtýynsha, qaıǵyly jaǵdaı bolǵan úı ırandyq kamın peshimen jylytylǵan. Boljam boıynsha marqumdar ıisti gazdan ýlanyp qaıtys bolǵan. Tótenshelikter Túrkistan qalasynda jylytý maýsymy bastalardyń aldynda abonentter arasynda gaz quraldaryn paıdalanýdyń erejelerin saqtaý jóninde túsindirý jumystary júrgizilgenin aıtýda. Oblystyq polısııa departamenti bastyǵynyń birinshi orynbasary Ábdiǵanı Seıdýalıev qaıǵyly jaǵdaı 26 aqpan kúni keshki saǵat 7-8-derdiń shamasynda oryn alǵan bolýy múmkin ekenin aıtady. Qaıtys bolǵan azamatsha bazarda jumys istegen. Erteńine ol bazarǵa shyqpaǵan soń qasyndaǵy tanysy onyń úıine ulyn jibergen. Uly úıden eshkimniń shyqpaǵanyn aıtyp kelgen. Budan keıin satýshy áıel kúıeýin jumsaǵan. Ol úıdiń terezesinen qarap, marqum azamatshanyń qımylsyz jatqanyn kórgen. «Oqıǵa boıynsha Qylmystyq kodekstiń 292-babynyń 3-bólimimen, ıaǵnı abaısyzda eki nemese odan kóp adamnyń ólimine ákelip soqqan órt qaýipsizdigi talaptaryn buzý babymen qylmystyq is qozǵaldy. Sot tehnıkalyq saraptamasy taǵaıyndaldy. Tolyq mán-jaı tergeý barysynda anyqtalady», dedi Á.Seıdýalıev.
Oqıǵa ornyn Tótenshe jaǵdaı, polısııa, gaz taratý mekemesi qyzmetkerlerimen tekserý barysynda kamın túrindegi pesh ornatylǵan bólme úıdiń ortasynda ornalasqany, eki jaǵynda eki bólme bolǵany anyqtalǵan. «Muqııat tekserý barysynda ornatylǵan peshke gofrlengen burǵysh qosylǵany anyqtaldy. Ol janý ónimi peshten 1,5 metr qashyqtyqta qabyrǵadaǵy tesik arqyly kóshege shyǵarylǵan. Syrtqy jaǵynan gofrlengen rozetka 5-7 santımetrdi ǵana quraıdy, osylaısha qatty jeldiń áserinen peshtegi tartylystyń nasharlaýyna yqpal etip, ýly gaz bólme ishine taraýyna ákep soǵýy múmkin», dedi oblystyq TJD basshysy Nurǵalı Júnisov.
Sondaı-aq brıfıngte «QazTransGaz Aımaq» mekemesiniń Túrkistan boıynsha óndiristik fılıalynyń basshysy Shalqar Omarbekov oqıǵa bolǵan Sultan Beıbarys kóshesine tabıǵı gaz qubyry birneshe jyl buryn tartylǵanyn aıtty. Úıge gaz qubyrlaryn ornatý jumystaryn «QazTransGaz» emes, merdiger mekemeler aqyly negizde júrgizedi. Peshtiń qanshalyqty talapqa saı ekenin anyqtaý maqsatynda sot-tehnıkalyq saraptama júrgizilmek. «Otbasy 2020 jyly qarashada tehnıkalyq shart alýǵa usynys bergen. Tehnıkalyq shart aıasynda qujattar daıyndalyp, 27 qarashada gazǵa qosý týraly ótinish berdi. Sol qujattar negizinde gaz paıdalanýǵa ruqsat berildi. Montajdaý jumystaryn gazdandyrýmen aınalysatyn «Gaz qubyry-2050» degen merdiger mekeme júzege asyrdy. Lısenzııa negizinde júzege asyrylǵandyqtan, merdigerler gazdy qosyp berý, qazandyqty gazǵa qosý jumystaryn ózderi júzege asyrady. Oqıǵa týraly habar túsken soń bizdiń mamandar baryp kórip, ırandyq peshtiń ornatylǵanyn anyqtady. Ol qazandyq retinde jylytady jáne tamaq isteýge múmkindik beredi. Azamattar keıde sony qoldanady, biraq ol óte qaýipti qazandyq bolyp sanalady. Sodan keıin mamandar keńsege baryp qujattardy tekserdi. Úıdegi jaǵdaı men qujattardyń sáıkes emes ekeni anyqtaldy, – dedi Sh.Omarbekov. – Mamandar oqıǵa ornynda úsh núkte bar ekenin anyqtaǵan. Jatyn bólmedegi bir núkte gazǵa qosylmaǵan. Ekeýine gaz plıta men ırandyq pesh qosylyp turǵan. Ár bólmege bólek-bólek gaz qubyry tartylǵan. Ishinde bir qazandyq qosýly tur. Sol qazandyqtan ýly zattar bólmege taralýy múmkin.
Qalaı desek te, búkil eldiń qabyrǵasyn qaıystyrǵan qaıǵyly oqıǵanyń mán-jaıyn tekserý jumystary tolyq anyqtap beredi. Iаǵnı órt qaýipsizdigi talaptarynyń saqtalýyn anyqtaý maqsatynda sot-tehnıkalyq saraptama júrgiziledi.
Túrkistan oblysy