Qandas mártebesin alýǵa nemese uzartýǵa, sondaı-aq qandastar men qonys aýdarýshylardy qabyldaýdyń óńirlik kvotasyna engizýge ótinishti etnostyq qazaqtar jergilikti atqarýshy organdarǵa, «Azamattarǵa arnalǵan úkimet» memlekettik korporasııasy» KeAQ-ǵa jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń shetelderdegi mekemelerine bere alady.
Qandastar men qonys aýdarýshylardy qabyldaýdyń óńirlik kvotasy el Úkimeti qandastardy qonystandyrý úshin aıqyndaǵan óńirlerge – Aqmola, Atyraý, Shyǵys Qazaqstan, Batys Qazaqstan, Qostanaı, Pavlodar jáne Soltústik Qazaqstan oblystaryna bólinedi.
Bul rette óńirlik kvotaǵa engizilgen qandastarǵa kóshýge (otbasynyń árbir múshesine 70 AEK-ten birjolǵy tólem) jáne 12 aı ishinde jaldaý shyǵyndaryn jabýǵa jáne kommýnaldyq qyzmetterdi tóleýge (otbasyna 15-ten 30 AEK-ke deıingi mólsherde) sýbsıdııa túrinde memlekettik qoldaý sharalary qoljetimdi.
Sonymen qatar qandas mártebesin alǵan etnostyq qazaqqa kelesi qyzmetter qoljetimdi:
– Qazaqstan Respýblıkasy aýmaǵyna kirý kezinde kólik quraldaryn qosa alǵanda, jeke paıdalanýǵa arnalǵan múlikke kedendik tólemderdi tóleýden bosatý;
– qandastardy beıimdeý jáne yqpaldastyrý ortalyqtarynda tegin beıimdeý jáne yqpaldastyrý qyzmetterin qamtamasyz etý;
– tehnıkalyq jáne kásiptik, orta bilimnen keıingi jáne joǵary bilim beretin oqý uıymdaryna oqýǵa túsýge kvota sheńberinde bilim alý (Qazaqstan Respýblıkasynyń azamattary bolyp tabylmaıtyn ulty qazaq adamdar úshin kvota 4% mólsherinde belgilengen);
– Qazaqstan azamattarymen teń jaǵdaıda jumyspen qamtýǵa járdemdesý sharalarymen qamtamasyz etý;
– memlekettik turǵyn úı qorynan turǵyn úı alýǵa ótinish berý múmkindigi.
Budan basqa elde turaqty turatyn qandastar jeńildetilgen tártippen (tirkeý tártibimen) Qazaqstan Respýblıkasynyń azamattyǵyn ala alady.
Esterińizge sala keteıik, 2022 jylǵy 1 tamyzdaǵy jaǵdaı boıynsha
9 077 etnostyq qazaq tarıhı Otanyna oralyp, qandas mártebesin aldy. 1991 jyldan bastap respýblıkaǵa barlyǵy 1 mln 96,9 myń etnostyq qazaq oraldy.
Osy jyldyń basynan bastap Qazaqstanǵa kelgen qandastardyń jartysynan astamy (69,9%) О́zbekstannan, 10,3% – QHR-dan, 7,1% – Túrikmenstannan, 4,0% – Mońǵolııadan jáne 8,7% basqa elderden kelgen.
