«Baqytsyzdyq» sındromy

О́tkende mamyrdyń demalys kúnderin paıdalanyp ońtústik jaqqa baryp qaıtqanmyn. Sol kezde «baqytsyz» ekenime kózim anyq jetti. Basynan bastap baıandaıyn. Baǵytym – shyraıly Shymkent qalasy edi. Elordadan ájepteýir qashyq. Demek ońtústikke jetý úshin mende úsh tańdaý bar. Birinshisi – ushaq arqyly jetý. Ekinshisi – poıyz. Úshinshisi – avtobýs ne jeńil avtokólik. Baqytsyzdyǵyma dál osy kóktegi ushaqqa bılet almaqshy bolǵanda baıqadym.

Elimizde «FlyArystan» dep atalatyn loýkoster kompanııa bar. Loýkoster bol­ǵan­dyqtan, baǵasy da arzan bolýǵa tıis. Kompanııa da talaı márte bılet quny arzan ekenin aıtyp maqtanǵany esimizde. Biraq saparymdy eki aı buryn josparlasam da, «Ushatyn Arystannyń» quny ushyp tur. Kompanııaǵa sensek, bári arzan, bári keremet. Biraq dál men bılet satyp alatyn kezde qymbattap ketkeni. Baryp-qaıtýymyz ortasha jalaqy mólsherine jaqyndap qalǵandyqtan, basqa tańdaý jasaýǵa týra keldi.

Loýkoster degennen shyǵady. Osydan birneshe jyl buryn Anglııada «Bolashaq» baǵdarlamasymen oqyp kelgen edik. Sol kezde loýkosterdiń rahatyn kórdik. Eýropanyń biraz túkpirine temir suńqarlarǵa minip araladyq. Tumandy Albıonnyń astanasynan Italııadaǵy Venesııa shaharyna deıin shamamen 9 myń teńgege ushtyq. Rımnen Nıssaǵa deıingi bıletimizdiń quny sol kezdegi baǵamen 6-7 myń teńge kóleminde boldy. Tipti joldas jigitterdiń biri Lıverpýlden (Anglııa) Danııa astanasy Kopengagenge deıin quny eki myń teńgeden sál asatyn bılet satyp aldy. «EasyJet» pen «RyanAir» aman bolsyn.

Ushaq taqyrybynan aýytqymaıyq. Toǵy­nyzynshy terrıtorııada áýe tasymaldaýshy kom­panııalar dınamıkalyq baǵa saıasaty júıe­sin qoldanady. Iаǵnı erte alǵan bılet arzan, kesh alsańyz qymbatqa urynasyz. Biraq basqa elderde turaqty baǵa qoldanatyndary da je­terlik. Máselen, baýyrlas Túrkııadaǵy «Pegasus Airlines» de «Turkish Airlines» kom­panııalary ýaqyty jaqyndaǵan reıstiń jola­qysyn qymbattatpaıdy. Bir jyl buryn al­sańyz da, bir kún buryn alsańyz da baǵa birdeı.

Hosh, saparymyzǵa qaıta oralaıyq. Amal joq, qaltany qaqpaıtyn qarapaıym poıyz­ǵa bılet alýǵa týra keldi («Talgonyń» ba­ǵa­­sy da shashasyna shań juqtyrmaı tur). Mejeli merzim jetken soń jolǵa shyqtyq. Taǵy da sol resmı mekemelerge súıensek, elimizde jolaý­shy­lar vagondary túgelge jýyq jańartylǵan. Ýaqytynan keshikpeıdi. Biraq men «baqytsyz» ekenmin. Nebári myń shaqyrymnan sál asatyn qashyqtyqqa bir táýlik júrýge tıis po­ıyz 27 saǵatta áreń jetti. Joǵaryda tilge tıek etken Anglııadan taǵy bir mysal keltireıik. Aǵylshyndardyń lokomotıvteri myqty ma, kim bilsin, basqa kólikterge qaraǵanda óte shapshań. Tipti áýejaıǵa kelý, kútý, qonǵan­nan keıin júkti alýǵa ketetin ýaqytty eskersek, po­ıyzdar keı qashyqtyqqa ushaqtan buryn jetedi.

27 saǵat boıy jol júrgen adam ne isteıdi? Álbette, on úshinshi múshesine aınalǵan telefonǵa shuqshııady. «Baqytsyz» ekenime osy sátte taǵy bir márte kózim jetti. Astananyń ortalyǵynda minsiz isteıtin telefonym qala­dan sál shyǵa bere tutyǵyp qaldy. Jylt etken ınternet kórse de jumys isteı beretin WhatsApp messendjeri «Jańa hattar bolýy múmkin» degen kúıi Qaraǵandy sekildi úlken qalalarǵa jetkenshe ózgergen joq.

Resmı derekterge súıensek, elimizdiń 99 paıyzy ınternetpen qamtylǵan. Muny oıdan shyǵaryp otyrǵanymyz joq, salaǵa jaýapty mınıstrler men sheneýnikterdiń aýzynan shyqqan sóz. Demek eldiń qaı túk­pirine barsańyz da, jelide min bolmaýǵa tıis. Biraq qurǵyr meniń on úshinshi múshem resmı málimetke baǵynbaıtyn anturǵan eken. Úlken stansalar bolmasa, jol boıy qamtylǵan ın­ter­netti tappaı ábden ábigerge saldy. Mun­daı telefonnyń barynan joǵy. Poıyz tere­zesinen laqtyryp jibereıin dep turdym da, oıymnan aınyp qaldym. Tólenbegen nesıesi bar eken ǵoı áli...

Negizi, «baqytsyz» ekenimdi kesh baıqap­pyn. Áıtpese ylǵı osyndaı keleńsizdikke tap bola beredi ekenmin. Resmı málimetke súıensek, elimizde ınflıasııaǵa qaramastan, azyq-túlik baǵasy baqylaýda. Turmysqa qajetti ónimder quny qymbat emes. О́kinishke qaraı, men bazarǵa barǵan kúni búkil taýardyń baǵasy aspandap ketedi. Baqytsyzdyq emeı nemene? Resmı jınalystan resmı baǵany estip shyǵyp, beıresmı bazarǵa kelgende beıresmı baǵany kóremin de, sáıkespeıtinine qaı­ran qalamyn. Kóremin de, «baqyt­syz» ekenime taǵy kózim jete túse­di.

Osynshalyqty «baqytsyz» etke­ni úshin kimge renjımin?..