Temirtaý qalasynyń jurtshylyǵy, jergilikti ónerkásip kásiporyndarynyń qyzmetkerleri jáne BAQ ókilderi Halyqaralyq konferens-ortalyq ǵımaratynda 2023 jyly «ArselorMıttal Temirtaý» kompanııasy oryndaǵan tabıǵat qorǵaý jobalarymen tanysý úshin jınaldy. Buǵan qosa, temirtaýlyqtar 2024 jyly iske asyrylatyn ekologııalyq jobalar týraly bildi. Olardy engizý qorshaǵan ortaǵa áserdi tómendetýge kómegin tıgizedi. Jobalardy ázirleýshi jáne ekologııalyq qujattamany qurastyrýshy – «Ekolıýks-AS» kompanııasy.
Qoǵamdyq tyńdaýǵa ýákiletti memlekettik organdardyń – Qaraǵandy oblysynyń Tabıǵı resýrstar jáne tabıǵat paıdalanýdy retteý basqarmasy men Qaraǵandy oblysy boıynsha ekologııa departamentiniń ókilderi de qatysty. Tyńdaýǵa turǵylyqty jerine qaramastan, nıet bildirýshilerdiń barlyǵynyń qatysýyna jáne qatysýshylardyń kez kelgeniniń kompanııanyń ekologııalyq qyzmetine qatysty ózin qyzyqtyratyn suraqty qoıýyna múmkindik berildi.
«Bul – metallýrgııa kombınatynyń odan ári jumys isteýine qatysty asa mańyzdy is-shara. Iаǵnı qalamyzdyń qut-berekesi osyǵan baılanysty. Biz kombınat pen Temirtaý qalasy bir-birinen ajyraǵysyz uǵymdar ekenin túsinemiz, olardyń bireýi ekinshisinsiz ómir súre almaıdy», degen «ArselorMıttal Temirtaý» AQ tehnıkalyq dırektory Konstantın Sımbal: «ArselorMıttal» kompanııasy ESG qaǵıdattaryn qatań basshylyqqa alyp otyr. Onyń basynda qorshaǵan ortaǵa jáne qoǵamǵa jaǵymdy áser etý qundylyqtary tur. Qoǵam degenimiz – Temirtaý jáne tutastaı alǵanda, Qazaqstan halqy, sondaı-aq kombınattyń oıdaǵydaı qyzmet isteýine tikeleı múddeli kombınat qyzmetkerleri. Al qorshaǵan ortaǵa áser etý – úderister men tehnologııany jaqsartý arqyly kombınattyń atmosferaǵa shyǵaryndylarynyń jyl saıynǵy turaqty azaıýy degen sóz. Biz kombınatta óndiristik ekologııalyq qaýipsizdikti nyǵaıtý úshin áleýmettik jaýapkershilikti birge qamtamasyz etemiz. Ýaqyt bir orynda turmaıdy. Bir jyl ishinde biz jańa jobalardyń bir bóligin oryndaı aldyq, qalany kógaldandyrýmen belsene aınalystyq, áleýmettik salada kóp jumys atqardyq. Búgin biz kompanııanyń ekologııany jaqsartý salasyndaǵy kelesi jylǵa arnalǵan mindetterin talqylaımyz, sondaı-aq sizderdiń barlyq suraqtaryńyzǵa jaýap beremiz», dedi.
Qoǵamdyq tyńdaý barysynda birneshe ekojoba men ekologııalyq baqylaý baǵdarlamasy qarastyryldy. Sonymen qatar, áleýmettik mańyzy bar jobalar usynyldy. Temirtaýdy kógaldandyrý jáne «Jasyl beldeý» qurý jobasy qatysýshylardyń erekshe qyzyǵýshylyǵyn týdyrdy. О́ıtkeni, búginde jasyl jelekter otyrǵyzylǵan alań 360 gektardy qurady, al seppe men kóshet sany 1 mıllıonnan asty. Kompanııa qalany kógaldandyrýdy jáne Jasyl beldeý qurýdy óz qarajaty esebinen júzege asyryp otyr.
О́ndiristegi tabıǵatty qorǵaý is-sharalaryna kelsek, 2024 jyly atmosferalyq aýany lastaýdyń negizgi kózderiniń shyǵaryndylaryn azaıtýǵa basa nazar aýdarylmaqshy. Olar – 1-JEO, 2-JEO jáne aglomerasııalyq óndiris. Sondaı-aq qolda bar koks batareıalaryn jóndeý jalǵastyrylyp, 2027 jyly aıaqtaý josparlanǵan aýyspaly joba – №8 jáne №9 jańa koks batareıalarynyń qurylysy bastalady.
Hımııalyq ustaý sehynyń qurylysy jalǵastyrylý ústinde. Kelesi jyly áktas kúıdirý sehyndaǵy №2 aınalmaly peshke elektr súzgisi ornatylady. Agloóndiristiń №5 aglomashınasynda qazirdiń ózinde elektrfıltr ornatylǵan. Taıaý jylda №6 aglomashınada gazdy tazartý júıesin ornatýdy jobalaý josparlanyp otyr.
Ottegi-túrlendirgish sehynda qaıtalama shańdy basý júıesin jetildirý qajet. 2024 jyly JEO-PVS-daǵy №1 qazandyqtyń jáne 2-JEO-daǵy №7 qazandyqtyń qurylysy aıaqtalady. Bul eki jańa qazandyq eki satyly KOCh emýlgatorlarymen jabdyqtalady. Osy emýlgatorlarmen shańdy ustaý tıimdiligi 20 mg/m3 aspaıtyn shańnyń qaldyq konsentrasııasy kezinde –99,9%, al ák sútin ekinshi satyda paıdalanǵan kezde kúkirt dıoksıdi boıynsha SO2 konsentrasııasy 200 mg/m3 aspaıtyn kezde 95% tazartý deńgeıin qamtamasyz etedi.
Kompanııa metallýrgııa óndirisiniń qorshaǵan ortaǵa áserin azaıtý strategııasyna sáıkes keletin barlyq orta jáne uzaq merzimdi ekologııalyq jobany iske asyrýdy jalǵastyryp jatyr.
Tyńdaý sońynda qatysýshylar óz saýaldaryn qoıyp, kompanııanyń tabıǵatty qorǵaý qyzmeti týraly pikirlerin bildirdi. «ArselorMıttal Temirtaý» AQ basshylyǵy aıtylǵan eskertpeler men usynystardy jobany jetildirý maqsatynda qabyl aldy.
