Aqtaý porty kórshiler senimin aqtaı ma?

Keıingi jyldary eksporty men ımportyn arttyra bas­taǵan kórshi ózbek eli álemde oryn alǵan geosaıası jaǵdaıǵa oraı burynǵy saýda-sattyq baǵdarlaryn ózgertip, qazirgi kúnde alys-jaqyn sheteldermen saýda qatynasyn arttyrý maqsatynda Qazaqstannyń Aqtaý teńiz portyn ótimdi ótkel retinde paıdalanýdy kózdep otyr. Qazirdiń ózinde kórshi týysqan eldiń syrtqy saýda aınalymynyń damı bastaǵany anyq baıqalady.

Naqty derekterge qaraǵanda, atalǵan port arqyly ótken jyly ózbek eline jáne keri qaraı 657 jıyrma fýttyq balama (JFB) konteınerlik júk jónel­tilipti. Osy kórsetkishtiń nátı­jesi bolar, taıaýda Aqtaý teńiz portynyń qyzmeti­men tanysýǵa О́zbekstannyń Qazaqstandaǵy Tótenshe jáne О́kiletti elshisi Saıdıkram Nııazhodjaev bas­taǵan delegasııa kelip, qazaq-ózbek iskerlik yntymaqtastyǵy baǵy­tyndaǵy atqarylǵan ju­mystar týraly pikir almasty.

Delegasııaǵa porttaǵy ny­san­dardy aralatyp kór­set­ken «ATSP» UK» AQ basqar­ma tóraǵasy Abaı Túrik­pen­­­baev, Aqtaý porty ınfraqurylymynyń qazirgi múmkindikteri týraly áńgimelep berdi. Sóıtip, О́zbekstannyń kó­lik-logıstıkalyq sektory kom­panııalarymen ózara is-áre­keti jóninde de baıanda­dy. Eki tarapqa da tıimdi bolǵan basqosýda О́zbekstannan júk tasy­mal­d­aý is-sharalary qaı­ta pysyq­­taldy. Nátıjesinde, THKB tran­zıttik áleýetin tıimdi paı­dalanýdyń ońtaıly nusqalaryn ázirleýdi kózdeıtin buryn ja­salǵan ózara túsinistik týraly memorandým sheńberinde «О́ztemırıýlkonteıner» kompanııasymen ózara is-qımyl talqylandy.

Sonymen qatar osyǵan deıin Aqtaý portyna Astanada ótken Qazaqstan men QHR she­karalyq temirjoldary aralas komıssııalarynyń 32-keńesine qatysý sapary aıasynda basqarma tóraǵasy Gao Szınıan bastaǵan Úrimshi temirjolynyń delegasııasy keldi. Kórshi Qytaı eli de Aqtaý portynyń óndiristik qýatymen tanysyp, THKB mar­shrýty boıynsha teńiz jáne temirjol kóligi arqyly ózara is-qımyldy tereńdetýge qyzyǵý­shylyq bildirgen edi.

Teńiz portynyń jumy­sy buǵan deıin de birqatar shet­el­­dik delegasııanyń na­zaryn aýdardy. Tamyz aıynda Qazaqstan men Koreıa arasyn­da­ǵy ınvestısııalyq jáne eko­nomı­kalyq yntymaqtastyqty keńeıtý sheńberinde Qazaqstan Respýblıkasynyń Pýsan qala­syndaǵy Bas konsýldyǵy Pýsan (VERA) qalasyndaǵy eko­no­mıkany damytý agenttigimen bir­lesip Ońtústik Koreıa isker­lik delegasııasynyń Mań­ǵys­taý oblysyna sapary uıym­das­­ty­ryldy. Onda de­le­ga­sııa Aqtaý teńiz saýda portynyń óndiristik qyzmetimen tolyq tanysyp, kólik jáne logıstıka salasyndaǵy máse­­lelerdi talqylady.

Al osy jyldyń tamyz aıyn­da Aqtaý portyna USAID keńes­shiler tobynyń da sapary uıymdastyryldy. Orta­lyq Azııadaǵy saýda bo­ıynsha USAID (TCA) baǵdar­lamasynyń halyqaralyq jáne qazaqstan­­dyq sarapshylary Aqtaý porty­­nyń óndiristik-tehnıkalyq múm­kindikteri jáne ony odan ári damytýdyń strategııalyq jos­parlarymen tanysty. Al jalpy, TSA sarapshylary kelýiniń maqsaty THKB ótkizý qabiletin damytý jáne arttyrý bo­ıynsha Kólik mınıstrligimen birlesken Jol kartasyn iske asyrý máse­lelerin talqylaý boldy.

Sondaı-aq Aqtaý teńiz saý­da portyna Reseı Federa­sııa­­synyń Qazaqstandaǵy Tó­tenshe jáne О́kiletti Elshisi A.Borodavkın jáne búkil álem boıynsha birqatar iri port­ty salý jáne paıdalaný esebinde turǵan iri qurylys jáne ınvestısııalyq kompanııa – qytaılyq China Harbor Engineering Company Limited (CHECK) ókilderi de kelip ketken edi. Kezdesýler barysynda «ATSP» UK» AQ basqarma tór­aǵasy A.Túrikpenbaev teńiz por­tynyń ınfraqurylymdyq obektilerimen jáne óndiristik úderisterimen, sondaı-aq Aqtaý portynyń ótkizý qabiletin jylyna 22,8 mln tonnaǵa deıin, onyń ishinde 300 myń JFE konteınerge deıin ulǵaıtýǵa múmkindik beretin damý joba­larynyń jaı-kúıin tanystyryp, aıtyp bergen.