Tárbıe • 08 Qarasha, 2023

Bala janyn baýraǵan

194 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Bala janyn túsingen adam ǵana júregin baýraı alady. Jaı bala emes, tilinde múkisi bolsa she? Es bile kele ózgeden qysylýy, qurbylarynan uıalýy ábden múmkin. Olaı bolsa múlde tumshalanyp, basylyp qalmaq. Bizdiń keıipkerimiz Marına Dıýbkına – osyndaı kemshiliktiń tigisin jatqyzyp, jas kókirekke úmit otyn jaǵyp júrgen jan.

Bala janyn baýraǵan

Atbasar qalasyndaǵy №5 orta mektepti bitirgennen keıin Qa­ra­ǵandy qalasyndaǵy E.Bóke­tov atyndaǵy memlekettik ýnı­ver­sıtetti támamdap, defek­to­logııa mamandyǵy boıynsha dıplom aldy. Oqı júrip «Al­tyn besik» bóbekjaıynda tá­jirı­beden ótti. О́ziniń aıtýyna qaraǵanda, alǵashqyda óte qıyn bolǵanǵa uqsaıdy. Mundaı balalarmen jumys isteý ońaı emes qoı.

– Sábıler es bile kele ár­túr­li dybystardy qulaqtary shala­dy emes pe? Birte-birte sol dybystardy ózderi de aıtyp jetkizgileri keledi. Durys sóıleı bilse, bir jón. Mundaı jaǵdaıda ózderiniń jatyq, anyq sóıleıtinderine senimi molaımaq. Al eger keıbir dybystardy aıta almaı jatsa, qatty qysylady. Mine, osy kezde balanyń janyn áldebir názik sezimmen qabyldaı bilý kerek. Sonda ǵana eńbegiń nátıjeli bolyp, tálim-tárbıeńdi kórgen búldirshin kemshilikten arylady, – deıdi Atbasar qalasyndaǵy «Erkejan» bóbekjaıynyń logopedi Marına Edýardovna.

Tájirıbeli mamannyń aıtýynsha, keıingi jyldary mundaı kemistik beleń alyp ketti. Ǵa­lymdardyń dáıekti zert­teý­le­rine qaraǵanda, damýynda túrli kemistigi bar balalardyń sany ýaqyt ótken saıyn kóbeıip ke­ledi.

– Marına Edýardovna – óz isiniń shynaıy sheberi. Teorııalyq jáne tájirıbelik daıyndyǵy mol, óz bilimin sarapqa salyp júr. Oblys ortalyǵynda ótetin semınarlarǵa qatysyp, osy máseleni indete zerttep, avtorlyq baǵdarlamasyn da­ıyndady. Res­pýblıkalyq basylymdarda zertteý eńbekteri jaryq kórdi. Respýblıkalyq pe­dagogıkalyq kon­kýrsta bi­rin­shi dárejeli dıp­lomǵa ıe boldy, odan ózge de marapattary az emes. Eń bastysy, ata-analardyń alǵysyna ıe bolyp júr, – deıdi «Erkejan» bóbekjaıynyń meńgerýshisi Gúlden Qasymova.

Tilinde múkistigi bar balalarmen mamyrajaı otyryp, emin-erkin kóbirek áńgimelesý kerek eken. Olardyń boıyndaǵy kishkentaı kemshilikti nusqap kórsetý de qajetsiz. Bul arada qamyrdan qyl sýyrǵandaı eptilik kerek. О́kinishke qaraı, tirshilik qamymen júrgen ata-analar baýyr eti balalarynyń bul kemshiligine kóńil bóle bermeıdi. Ilki zamanda balalarmen til ustartý taqyrybynda ádeıilep jumys istemese de, janyn baýraıtyn ádemi ertegiler aıt­qyzatyn. Al aqıqatynda eki jasqa deıingi balanyń bal kúl­kisi, áldeneni byldyrlap aıt­qany qulaqqa jaǵymdy esti­ledi. Eki jastan asqan soń bala áli de byldyrlap júrse, onda logopedtiń kómegine júgin­gen jón.

– Balanyń qatarynan qal­maı damyǵany kez kelgen ata-ana úshin – úlken qýanysh. Biz óz perzentimizdi «Erkejan» bó­bek­jaıyna bergen kezde Marına Edýardovnanyń jumys isteı­ti­nin bildik. Ol balalarmen de, ata-analarymen de til tabysa biledi. Árbir balamen jeke-jeke jumys isteıdi. Biz únemi ba­qylap júremiz. Sondyqtan da mamannyń árbir tabysy biz úshin, bizdiń balalarymyz úshin jasalyp jatqan janashyrlyq dep qabyldaımyz, – deıdi ata-ananyń biri Iýlııa Molchanova.

Sóz arasynda túıgenimiz, Marına Edýardovnanyń ózi ustazdar áýletiniń ókili eken. Ájesi qyryq jyl boıy orys tili men ádebıetinen sabaq berse, anasy bar ǵumyryn mektepke deıin mekemede tárbıeshi bolyp ótkergen. Ilkiden jalǵasqan ilkimdi jumys osylaısha kóktep, kógerip keledi. Bar jaqsylyq sharapaty el erteńi balalarǵa tııýde.

 

Aqmola oblysy,

Atbasar qalasy

Sońǵy jańalyqtar