Sýret: Midjourney jasandy ıntellektisi arqyly jasalǵan
Qazirgi zamanǵy kóptegen iri ári tabysty kompanııalar, sonyń ishinde «Alphabet», «Apple», «Microsoft» jáne «Meta» jasandy ıntellektini damytýǵa óte úlken kúsh jáne qarjy jumsap jatyr. Ondaǵy maqsat – qyzmet sapasyn jaqsartý ári básekede ozyq bolý. Al bizdiń elimizdegi jasandy zerdeniń damý qarqyny óte baıaý. Neırojeliniń sheksiz múmkindikteri aıtylǵanymen, tájirıbege dendep enip kete qoıǵan joq. Ásirese qazaq tilindegi algorıtm kenjelep tur. Ázirge ChatGPT-diń ana tilimizdegi saýaty óte tómen. Alaıda ony damytýǵa degen talpynystar bary qýantady.
«Qazaq AI» platformasyn IT-baǵdarlamashy Tımýr Bektur men kvanttyq fızıka jáne big data-ny saraptaý mamany Altynbek Murat jasandy ıntellekt tehnologııalaryna qazaq tilin engizýge járdemdesý maqsatynda jasap shyǵarǵan.
«Jasandy ıntellekt (AI) tehnologııalarynyń jahandyq qarqyny densaýlyq saqtaýdan qarjyǵa deıingi, memlekettik basqarýdan bilim salasyna deıingi kóptegen salada tolqyndyq áserlerdi týdyrdy. Alaıda osy tehnologııa tarapynan az qamtylǵan tilderde jasandy ıntellektiniń jetilýine qatysty aıtarlyqtaı alshaqtyq bar jáne olardyń biri – qazaq tili, bizdiń ana tilimiz. Bul olqylyqty moıyndaı otyryp, onyń ornyn toltyrýǵa jáne qazaq tiline beıimdelgen jasandy ıntellekt tehnologııalaryn engizýge yqpal etý úshin «Qazaq AI» atty platformany qurastyrdyq.
Onyń aıtýynsha, qazirgi tańda mashınany úıretýdiń kóptegen algorıtmi men modeli aǵylshyn tili turǵysynan ázirlengendikten, qazaq tiliniń biregeı sıntaksıstik, semantıkalyq jáne fonetıkalyq sıpattamalaryna saı erekshe tásildi talap etedi. Al platforma osy maqsatta jumys isteıdi.
«Qazaq AI» platformasy qazaq tilindegi jasandy ıntellekt jobalary boıynsha keńes berý, konsýltasııalar arqyly qazaq tilindegi jasandy ıntellekt engizýdiń tıimdi jáne mádenı erekshelikterdi eskere otyryp qamtamasyz etý, úzdik tájirıbeler men yqtımal qıynshylyqtar týraly aqparat berý baǵytynda jumys isteıdi.
Sondaı-aq «Turaqty ósý men ıntegrasııa úshin JI salasynda bilim berýdiń shuǵyl qajettiligi bar. Sondyqtan biz JI aınalasynda qazaqsha oqytýdy qolǵa alamyz», deıdi joba avtorlary. Soǵan baılanysty olar oqý josparlaryn qurý, jasandy ıntellektiniń, mashınany úıretýdiń qyr-syryn jáne olardyń qazaq tilimen qalaı qıysatynyn túsindirý kýrstaryn ázirleý, sheberlik synyptary men semınarlardy, jańadan bastaýshylar da, sarapshylar da olardyń paıdasyn kóre alatyndyǵyna kepildik beretin ártúrli bilim deńgeılerine arnalǵan is-sharalardy uıymdastyrý, zamanaýı urpaq tárbıeleý, qazaq tiline tán zertteýlerdi jetildirý, jasandy ıntellekt salasyndaǵy jahandyq bilim bazasyn odan ári baıytý, qazaq tiline beıimdelgen quraldar jıyntyǵyn ázirleý nemese usyný, JI salasyndaǵy AQSh-tyń jetilgen tehnıkalyq kompanııalarymen, álemdik deńgeıdegi sarapshylarmen baılanys ornatý sekildi jumystardy júzege asyrýdy josparlap otyr.
«Jasandy ıntellekt tehnologııalaryn qazaq tiline ıntegrasııalaý tek tehnologııalyq progresti ǵana bildirmeıdi, bul, sonymen birge, mádenıetti saqtaý, dástúrdi jetildirý men qazirgi zaman arasyndaǵy kópir jáne jahandyq sıfrlyq ekojúıedegi tilimizdiń ornyn bekitý. Bul kóshten biz qalmaýymyz kerek», deıdi T.Bektur.
Sonymen qatar Qazaq AI platformasy jaqynda óziniń «JASANDY» jobasyn jasap shyǵardy. JASANDY – ChatGPT múmkindikterin qazaq tilinde paıdalanýǵa arnalǵan qosymsha. Sol arqyly ChatGPT-di qazaqsha tegin qoldanýǵa bolady. Bul – «Qazaq AI» platformasynyń jasap jatqan kóptegen jobasynyń biri. Buǵan qosa platformada SozimAI – mátindi sózge aınaldyratyn JI dybys generatory, AdemiAI – mátindi sýretke aınaldyrý JI generatory, BalamAi – balalardyń bilimi men damýyna arnalǵan JI platformasy, DamysAI –tehnıkalyq damý platformasy, KorkemAI – mátindi beınege aınaldyrý generatory, BilimAI – bilim men ǵylymǵa arnalǵan JI qyzmeti bar.
