Máselen, Bas prokýratýranyń Quqyqtyq statıstıka jáne arnaıy esepke alý jónindegi komıtetiniń málimetine súıensek, 2021 jyly eldegi mal urlyǵy qylmysynyń sany 2 271 bolsa, byltyr bul kórsetkish 1 809-ǵa deıin, ıaǵnı 20,3 paıyzǵa azaıǵan. Oblystardyń ishinde tek Batys Qazaqstanda «búginginiń barymtashylary» jergilikti quqyq qorǵaýshylarǵa boı bermeı, mal urlyǵyn 3,6 paıyzǵa kóbeıte túsipti. О́tken jyly osy óńirdegi uıymdasqan baýkespeler dalada jaıylyp júrgen jylqylardy myltyqpen atyp óltirip, soıyp, basyn, ishek-qarynyn, terisin ıt-qusqa qaldyryp, etin ǵana alyp ketkenin estigenimizde jaǵamyzdy ustaǵanbyz. Odan keıin áleýmettik jeliden soǵymdyq jylqyny ata dástúrimizben aıaqtaryn baılap, jerge jyǵyp baryp baýyzdaýdyń ornyna, qaq mańdaıynan myltyqpen atyp qulatqan aǵaıyndardy kórip, aza boıymyz qaza bolǵan. Munyń ózi keıingi kezde el ishinde jylqyshy kásibiniń qadiri ketip, mal soıýdyń jón-joralǵysyn biletin adamdardyń qatary da sırep bara jatqanyn ańǵartsa kerek.
Qazir aýyldy jerlerde qysqy soǵym naýqany bastalyp jatyr. Osyǵan baılanysty mal urlyǵy da órshı tústi. Jaqynda Torǵaı óńirinde jylqy ustap otyrǵan joldasym ózi kýá bolǵan sumdyq oqıǵany jany kúızele aıtty: «Bir kúni keshke qaraı jylqylarymyz jaıylyp júrgen saı jaqtan dúrkin-dúrkin atylǵan myltyq daýysyn estip, «ań qýyp júrgen ańshylar bolar» dep oılap, onsha mán bermegenbiz. Arada birer mınýt ýaqyt ótken soń jaqyn jerdegi kórshi aýylda turatyn bir tanysymyz telefon shalyp: «Saıdyń ishinde kvadrasıkl mingen aǵaıyndy eki ury sizderdiń úsh iri jylqyńyzdy aıaqtarynan atyp qulatty. Tez barmasańyzdar, endi soıyp alyp ketedi», dep habarlady. Dereý biz de qolymyzǵa qarý alyp, jol talǵamaıtyn kólikke minip, saıǵa qaraı tarttyq. Bınoklmen jylqylar jaıylyp júrgen tusty shola qaraǵanymyzda kvadrasıkl mingen urylardy kózimiz shaldy. Olar da bizdi baıqap qalsa kerek, dereý keıin burylyp qasha jóneldi. Sońdaryna túsip kórip edik, jolsyz qarly dalada mashınamyz kvadrasıklge qýyp jete almaıtyn bolǵandyqtan, keıin qaıtyp, saı ishinde jaralanyp qulap jatqan jylqylardyń jaǵdaıyn bilýge keldik. Rasynda da, kórshi aýylda turatyn aǵaıyndy urylar úsh kúıli jylqyny aldyńǵy aıaqtarynan kózdep atqan eken. Qar ústinde qanǵa boıalyp, qozǵala almaı jatqan janýarlardyń kózderinen saýlap aqqan jasty kórgende ózim de kóz jasyma qalaı erik bergenimdi bilmeı qaldym... Mundaı shekten shyqqan aıýandyqty birinshi ret kórýim. Amalsyzdan, jaralanǵan jylqylardy sol jerde baýyzdap, soıyp, etin aýyl adamdaryna bólip berdik. Sodan keıin aýdan ortalyǵyndaǵy polısııa bólimine baryp, aryz túsirdik. Birneshe qarýly polıseı qandyqol urylardy ustaý úshin bizben birge jolǵa shyqty. Urylardyń aty-jónderin sol mańaıdaǵy jurttyń kóbi biledi eken. Úılerine izdep kelsek, kvadrasıkldi bir jerge tyǵyp úlgeripti. Polıseıler túk kórmegendeı bolyp otyrǵan aty shýly eki jigittiń qoldaryna birden kisen salyp, aýdan ortalyǵyna alyp ketti. Ishterindegi ofıser jigit maǵan: «Bul ońbaǵandardy buǵan deıin de talaı ret ustaǵan edik. Alaıda bizdiń bólimimizdiń burynǵy bastyǵymen ym-jymdary bir bolsa kerek, ylǵı maly urlanǵan adamdarmen bitimge keltirip, aman alyp qalýshy edi. Ol kisi jýyrda zeınetke shyqqan. Osy joly bul sumyraılarǵa sazaılaryn tartqyzbaı qoımaspyz», dep shynyn aıtty».
Osy oraıda soǵymdyq maldyń qaısysyn bolsyn myltyqpen atyp óltirýge tyıym salý jáne bireýdiń dalada júrgen jylqysyn ańsha atyp áketetin urylarǵa jazany qataıtý qajet. О́kinishke qaraı, 2021 jylǵy 30 jeltoqsanda qabyldanǵan «Janýarlarǵa jaýapkershilikpen qaraý týraly» zańda kóshede qańǵyp júrgen ıt-mysyqtardy qorǵaýǵa barynsha kóńil bólingenimen, qasıetti Qambar ata túligi – jylqynyń kórip júrgen qorlyǵyna nazar aýdarylmapty.
