Foto: bolashak.gov.kz
Opera Shotlandııa koroli Robert I Brıýs týraly baıandaıdy. Opera ótken men bolashaq arasyndaǵy mýzykalyq kópirge aınalady jáne shotlandııalyq uly monarhtardyń biri, táýelsizdik úshin kúresker tulǵasyn ashady.
Lıbretto Djon Barbýrdyń 1375 jyly jazylǵan ortaǵasyrlyq «Brıýs» poemasyna negizdelgen jáne Rahat bıdiń Shotlandııa Koroldik konservatorııasy men Sent-Endrıýs ýnıversıtetindegi doktorlyq zertteýleriniń negizgi bóligin quraıdy.
Shyǵarma soborlyq opera, sobordyń akýstıkalyq zalynda oryndaýǵa arnalǵan jańa janrǵa jatady. Kompozıtor Rahat-Bıdiń aıtýynsha, opera bostandyq pen izgilik, kisilik pen kúsh, kúres pen tabandylyq, bir adamnyń tutas bir halyqtyń ómirin túbegeıli ózgerte alatyndyǵy týraly syr shertedi.
Premera Robert Brıýstiń týǵanyna 750 jyl tolýyna oraılastyrylǵan jáne Ulybrıtanııanyń tórt kórnekti soborynda ótedi: 17 aqpanda Glazgo soborynda, 21 aqpan kúni Edınbýrgtegi Sent-Daıls soborynda, 24 aqpanda Áýlıe Salvator kapellasynda, Áýlıe Endrıýs ýnıversıtetinde, 3 naýryzda Danfermlaın abbattyǵynda. Bul jer Robert Brıýstiń jerlengen orny.
Qoıylymda Shotlandııa Koroldik konservatorııasynyń opera ánshileri men dırıjerler óner kórsetedi. Akterler quramynda Robert Brıýsti oınaıtyn akter (tenor), oqyrman, ánshiler ansambli jáne organ bar. Organ partııasyn Rahat-Bı Ábdisaǵınniń ózi somdaıdy.
Arıstokratııalyq Brıýs áýleti operany uıymdastyrýǵa jan-jaqty qoldaý kórsetedi. Operanyń alǵy sózin Brıýs klanynyń 37-shi basshysy Elgın grafy men Kınkardın Endrıý Brıýs jazǵan. Brıýs Klan sonymen qatar trýppanyń ártisterine tarıhı dáýirdi jańǵyrtý úshin kostıýmder berýge kómektesti.
Rahat-Bı Ábdisaǵın 1999 jyly týǵan. Kompozıtor jáne pıanıst, ónertaný magıstri, «Daryn» memlekettik syılyǵynyń laýreaty. 2022 jyly «Bolashaq» stıpendııasymen Shotlandııa Koroldik konservatorııasyna mýzyka mamandyǵy boıynsha doktorlyq zertteýge bardy. 10 jasynan mýzyka jazdy, 13 jasynda Qurmanǵazy atyndaǵy QUK stýdenti, 17 jasynda QazUО́Ý-diń magıstranty boldy, P.I.Chaıkovskıı atyndaǵy Máskeý memlekettik konservatorııasynda tájirıbeden ótti, 18 kandıdattyq dıssertasııa qorǵady. 20 jasynda ol Italııanyń eń bedeldi úsh ýnıversıtetinde aspırantýrany aıaqtady. Shyǵarmalary Bah, Gaıdn, Mosarttan bastap qazirgi zamanǵy klassıkaǵa deıin álemdik klassıkanyń jaýharlary jınaqtalǵan Ońtústik Illınoıs ýnıversıtetiniń «Dıskografııa» fortepıano men orkestrge arnalǵan Búkilálemdik oryndalatyn shyǵarmalar qorynyń jınaǵyna engen jalǵyz otandyq kompozıtor.
150-den astam mýzykalyq shyǵarmalardyń, ǵylymı maqalalar men kitaptardyń avtory. Ol úsh opera jazdy: «Kún nurly jol», «Beıtanys» jáne «Brıýs». Rahat-Bıdiń ánderi Eýropanyń, Azııanyń jáne Amerıkanyń áıgili konserttik zaldarynda shyrqalyp júr.
