О́ńeshti toqishekpen almastyrdy

О́kinishke qaraı, ata-anasy, úıdegi eresek adamdar qaýipti hımııalyq, ystyq nemese turmystyq zattardy du­rys saq­ta­maýdyń saldarynan kish­kentaı balalardyń tamaǵy, asqazany kúıip qalatyn oqıǵalar az emes. Osynyń kesirinen balalardyń 70-80%-da óńesh tyrtyǵy paıda bolyp, tarylady. О́ńesh tyrtyǵy tarylǵan balalarǵa alǵashqy kezde gastrostoma salynyp, jippen, arnaıy býj arqyly uzaq ýaqyt súmbileıdi. Biraq 20-30% jaǵdaıda óńesh boıy túgel tyrtyqtanǵandyqtan, súmbileý ádisin qoldaný qıyn. Osynyń saldarynan keıbir balalar múge­dek­tikke dýshar bolsa, keıde kóz jumatyn kezderi de bolady.

Al jyl saıyn Pedıatrııa jáne balalar hırýrgııasy ǵy­lymı ortalyǵyna elimizdiń ár óńirinen óńeshine zaqym kelgen 100-den asa bala kelip túsedi. Sol sııaqty jýyrda Pedıatrııa jáne balalar hırýr­gııasy ǵy­ly­mı ortalyǵyna Qyzylorda oblysynan «óńeshtiń kúıik­ten keıingi tyrtyqty tarylýy» dıagnozymen 3 jasar qyz bala shuǵyl jetkizilgen edi. Esi kir­megen sábı «Chıstyı kazan» degen suıyqtyqty iship qoıǵan. Kúıikten balanyń óńesh sańylaýy tolyǵymen tyr­tyqtanyp qalǵandyqtan, bas­tapqyda ol ishtiń aldyńǵy qabyr­ǵasynan shyǵarylǵan asqa­zandaǵy arnaıy tútik arqyly tamaqtandyrylǵan. Sondyqtan klınıkada óńeshti tolyǵymen toq ishekpen almas­tyrý operasııasyn jasaýǵa týra keldi. Jylyna orta eseppen dál osyndaı 6-7 operasııa ártúrli ádis­ti qoldana otyryp jasa­lady.

Bul operasııanyń biregeıligi – maman­dar as ótpeıtin óńeshti toq ishekpen almastyrdy. Ope­ra­sııa 6 saǵatqa sozylyp, toq ishektiń bir bóligi keýde qýysy arqyly júrgizilip, moıyn­daǵy óńeshtiń jutqynshaq bóli­gimen jalǵastyryldy. Mundaı operasııalar zergerlik dáldik pen úlken mashyqty talap ete­tindikten, operasııany úsh bir­deı bilikti hırýrg – hırýrgııa bóliminiń meńgerýshisi Móldir Qalabaeva, Nurjan Aflatonov pen Nyshanbek Shylanbaev jasady.

Qazirgi tańda Madına esimdi kishkentaı pasıenttiń densaý­lyǵy durystaldy, dáriger­ler­diń josparly baqylaýynda tur. О́ńesh­tiń qyzmetin endi toq ishektiń bir bólshegi atqara alatyndyqtan, ózdiginen tamaq­tana alady.

Jalpy, jyl saıyn Pe­dıat­rııa jáne balalar hırýr­gııasy ǵylymı ortalyǵynda elimizdiń ár óńirinen kelgen, as qorytý joldarynda týabitti men jáne júre kele paıda bolǵan aýrýlary bar 400-den asa balaǵa kúrdeli operasııa jasalady. Mamandar turmystyq hı­mııa­lyq zattardyń durys saq­tal­maýynan, esi áli kirmegen balalar iship qo­ıyp, joǵarydaǵydaı aýyr dıag­noz­dar­ǵa dýshar bolyp jatqanyn aıtady.

ALMATY