Osydan úsh jyl buryn Qaraǵandy zaýyty «API Q1» talaptaryna sáıkes keletin sapa menedjmenti júıesin ázirleýdi bastaǵan edi. API – «American Petroleum Institute», amerıkalyq munaı ınstıtýty degendi bildiredi. Bul – AQSh-taǵy munaı-gaz salasyna qatysty máselelerdi zertteıtin, retteıtin eń iri úkimettik emes uıym. Sertıfıkat barlyq synaq pen tekseristen sátti ótkennen keıin berildi.
«Maker» JShS basqarma tóraǵasy Jánibek Baıǵabelov sertıfıkat alýǵa «NCOC» kompanııasynyń kómegi kóp boldy deıdi.
– Bir kezderi mundaı sertıfıkatty ıelený múmkin emes sııaqty kórinetin. «NCOC» kompanııasynyń arqasynda qol jetkizdik. Qaraǵandy oblysy – birlesken óndiriske basqa da kásiporyndardy tarta alatyn úlken ónerkásiptik aımaq. Aımaǵymyzda úlken múmkindikter ashylyp jatyr. Elimiz satyp alatyn munaı-gaz jabdyǵynyń kólemi 1,4 trln teńgege baǵalanady. Bul – materıaldar men qosalqy bólshekter óndirisin oqshaýlaýdaǵy óte úlken úles, – dedi Jánibek Baıǵabelov.
Oblys ákimi Ermaǵanbet Bólekpaev óńirimizde mundaı álemdik sertıfıkatty ıelengen eki irgeli óndiris oshaǵy baryn aıtyp, zaýyt qyzmetkerlerin jańa jetistikpen quttyqtady.
– Bul sertıfıkat dıplom ispetti. Munda zaýyttyń barlyq qyzmetkeriniń orasan zor eńbegi bar. Qujat halyqaralyq deńgeıge shyǵýǵa zor múmkindik beredi. 100-den astam el ARI sertıfıkatynyń tıimdiligin moıyndaıdy. Bizdiń oblysta osyndaı sertıfıkaty bar ekinshi kásiporyn paıda bolyp otyr. Ony birinshi bolyp Temirtaýdaǵy «KazArmatýra» kompanııasy alǵan edi, – dedi aımaq basshysy Ermaǵanbet Qabdýlauly.
Jańa sertıfıkat KLMZ-de munaı-gaz jabdyqtarynyń nomenklatýrasyn keńeıtýge serpin bermek. Qaraǵandy zaýytynyń basty áleýetti tapsyrys berýshileriniń biri – «NCOC» kompanııasy. Osylaısha, kásiporyn Qashaǵan ken ornyn ıgerip, elimizdegi eń iri munaı kompanııalarynyń úshtigine kirdi.
Zaýyt negizinen taý-ken, metallýrgııa salasyna qajetti jabdyqtardy óndiredi. Kómir tasıtyn vagonetkalar, shahta túbindegi sýdy soratyn nasos túrlerin, júzdegen tonna topyraqty ustap turatyn ankerlik bekitpe, kenishterdegi aýyr tehnıkanyń bólshekteri, zaýlaǵan poıyzdardyń tejegishteri syndy myńdaǵan buıym jasalady. Barlyǵy 12 myń túrli ónim bar. О́nimi ishki naryqqa da, shetelge de baǵyttalǵan.
Zaýyt qaramaǵyna Qaraǵandydan tys, Balqash, Jezqazǵan qalalarynda kásiporyndar berilgen. Úsh qalada 2 myńǵa jýyq adam eńbek etedi. Metallýrgııa men taý-ken salasynan bólek, zaýyt jańa baǵyttardy da ıgerýge kúsh salyp otyr. Keıinirek munaı-gaz salasyna qyzyǵýshylyǵy artqan kompanııa alǵash «Qazmunaıgaz» UK» AQ-nyń quny 1,2 mlrd teńgeni quraıtyn tapsyrysyn jeńip alǵany málim. Árıne, munyń bári jumysty júıeli uıymdastyryp, olardy yntalandyryp otyrǵan basshylyqtyń biliktiligi der edik.
«Maker» kásipornynda elimizdegi SBB stanoktardyń eń aýqymdy parki bar. Kásiporyn ozyq tehnologııalardy, quraldardy, vırtýaldy ortada óńdeýdi tolyq modeldeı alatyn deńgeıde kompıýterlengen. Konstrýktorlyq-tehnologııalyq ónimderdi paıdalanyp, mehanıkalyq óńdeýdiń keń aýqymyn qamtıtyn ámbebap úlgidegi ımport almastyratyn iri mashına jasaıdy.
– Zaýyt óńdeýdiń barlyq kezeńderinde «Renishaw» datchıkterin paıdalanyp, stanokta bólshekterdi ólshep, ımporttyq keskish quraldy qoldana otyryp, joǵary jyldamdyqty, joǵary dáldikti óńdeýdi qoldanady. «Siemens NX», «Teamcenter» baǵdarlamalyq ónimderi bazasynda óndiristi konstrýktorlyq jáne tehnologııalyq daıyndaýdyń biryńǵaı júıesin, qural uzyndyǵyn anyqtaý maqsatynda «Zollerd» ólsheý mashınasyn paıdalanady. Kásiporynda metaldyń barlyq túri óńdeledi. Kópshilikke «QDB-Lızıng» baǵdarlamasymen satyp alynǵan biregeı stanoktar qyzyqty boldy. О́ńirdiń basqa da mashına jasaýshylarymen birge tıimdilikti arttyryp, sapaly ónim shyǵaramyz. Kúni keshe qol jetkizgen sertıfıkat kásiporyn kelesheginiń kemeldigin rastaıdy, – deıdi irgeli kásiporyn basshysy.
Qaraǵandy oblysy
