Sýretti túsirgen – Erlan OMAR, «EQ»
Endi tehnıkalyq jáne kásiptik bilim (TjKB) júıesin reformalaý boıynsha elimizdegi jumysshy kadrlardy daıarlaý júıesinde qalyptasqan úrdisti túbegeıli qaıta qaraý múmkindigi týyp otyr. Tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berý oqý oryndarynda sapaly bilim men sanaly tárbıe berý órkenıetti elderdiń mańyzdy máselesi sanalady. Iаǵnı jumysshy mamandaryn daıarlaý – san baǵytty qamtıtyn asa jaýapty sala.
Osy turǵyda elimizdegi kolledjder joǵary oqý oryndary men negizgi jáne orta bilim berý uıymdarymen tyǵyz baılanysyp, osy úsh býyn arasyndaǵy yntymaqtastyqty basty strategııalyq baǵyt dep qabyldaýy qajet. Dálirek aıtqanda, bilim alýshynyń mansabyn odan ári damytyp, úgit-nasıhat jumystary men paıdaly keńes berýdiń ortaq úlgisin jasap, ony bilim berý júıesine engizý, tıimdi jolǵa qoıý negizgi nysanamyzǵa aınalmaq. Osy maqsatta joǵaryda aıtqan úsh býyn, ıaǵnı bilim salasynyń ortaq ári biregeı júıesine bet burýy kerek.
Kelesi nazar aýdaratyn másele: aımaqtardaǵy kolledjder óz mamandyqtary boıynsha úgit-nasıhat ortalyqtaryn qurý. Bul jumysqa jańasha serpin beredi. Memleket basshysynyń óz Joldaýynda «Kásiptik bilim berý reformasy ekonomıkanyń ósýin qamtamasyz etý jáne onyń ınvestısııalyq áleýeti turǵysynan óte mańyzdy bolyp otyr», degeni de osy máseleniń ózektiligin bildiredi.
Memleket basshysy jarııalaǵan «Jumysshy mamandyqtar jylyndaǵy» taǵy bir ıgi bastama – ol aımaqtaǵy tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berý oshaqtarynyń ınnovasııalyq jáne rentabeldi mamandyqtar ashýynda.
Jýyrda Úkimet otyrysynda Oqý-aǵartý mınıstrligine salalyq mınıstrliktermen birlesip, tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berýdi reformalaý jónindegi keshendi jospar ázirleý tapsyryldy. Búgingi kolledjder bul maqsatty oryndaý úshin memleket tarapynan birneshe shartty iske asyrý qajet. Máselen:
– Jan basyna shaqqandaǵy árbir stýdentke bólinetin qarajatty keminde eki-úsh ese kóbeıtý;
– Aımaqtaǵy nemese aýyldaǵy kolledjderdiń kásibı bilim berý bazasyn nyǵaıta otyryp, bilim úrdisi jaqsy jolǵa qoıylǵan kolledjderdi sol óńirdiń negizgi tireýish ortalyǵyna aınaldyrý. Oǵan basqa da oqý oryndaryn tartyp, jan-jaqty sapasyn arttyrý;
– Kolledjderde jańa mamandyqtar ashýdaǵy lısenzııalardy ıemdený múmkindigin barynsha jeńildetý;
– Astana nemese Almaty qalasynda «World Skills» akademııasyn qurý;
– Tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berý uıymdaryn úzdik támamdaǵan túlekterge memlekettik qyzmetke ornalasýyn ońtaılandyryp, jeńildetý;
– Profıldi joǵary oqý oryndary kolledjderdi óz qamqorlyǵyna ala otyryp, ádistemelik baǵyt boıynsha yntymaqtastyǵyn arttyrý;
– Tehnıkalyq-kásiptik bilim berý uıymdary stýdentter men pedagogterge arnalǵan ózara akademııalyq utqyrlyq engizý;
– Pedagogterdi álemdik deńgeıdegi úzdik kolledjderden taǵylymdamadan ótýdi uıymdastyrý;
– Sheteldik úzdik menedjer jáne oqytýshylarymen tájirıbe almasý;
– Tehnıkalyq kolledjder bazasynda arnaıy áskerı kafedra men zapastaǵy serjanttar daıarlaıtyn áskerı ortalyq ashý;
– Tehnıkalyq kolledjder nysanynda jasandy ıntellekt ortalyǵyn qurý.
Mine, Prezıdent Joldaýynan osyndaı parasatty oı túıdik. Bul jumysshy mamandyq ıeleriniń bilim-biliktigin arttyrýdaǵy tyń ıdeıa, ıgi bastamaǵa alǵy-shart retinde yqpal eteri anyq.
Dınar NО́KETAEVA,
Senatorlar keńesiniń múshesi,
pedagogıka ǵylymdarynyń kandıdaty