Infografıka • 15 Tamyz, 2025

Infraqurylym jańǵyrtylyp jatyr

340 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Jańaarqa aýdanynda elektr jelileriniń tozyǵy jetkeni sonshalyq, aýa raıy sál buzylsa boldy, jaryq sónip, jurttyń berekesin qashyratyn. Bul saladaǵy túıtkilder bir kúnde paıda bolǵan joq, ol – jyldar boıy qordalanǵan másele.

Infraqurylym jańǵyrtylyp jatyr

Bir kezderi jekemenshikke ótip ketken jaryq júıesine eshqandaı jańartý, jóndeý jumystary júrgizilgen joq. Saldarynan elektr júıeleri tozyp, jıi-jıi aqaý shyǵa bastady. Osy máseleni sheshýde Jańaarqa aýdany ákimshiligi jaýapkershilikti óz moınyna alyp, elektr togyn jekemenshikke alǵan merdigermen sottasýǵa deıin bardy. Nátıjesinde, aýdannyń jaryq júıesi kommýnaldyq menshikke alyndy. Sottasyp júrip 2021 jyly 61 jumyskerdiń uzaq jyl boıy almaǵan jalaqylaryn óndirtip berdi. Sóıtip, elektr máselesi jónindegi kúrdeli máse­le­ni sheshý múmkindigi týdy.

Jańaarqa kentiniń elektr júıesin jóndeýge quny 3 mlrd 417 mln teńgeni quraıtyn jobalyq-smetalyq qujattama daıyndalyp, respýblıkalyq «Aýyl – el besigi» baǵdarlamasyna endi.

2022 jyly qujattaryn aıaqtap biti­rip, 160 mln-daı qarjy aýdandyq bıýd­­jetten bólindi. Elektr jelilerin jańar­tý jumysy 2023 jyly bastaldy. Jańaarqa kentine bıyl 1,1 mlrd teńge (jalpy quny 3,4 mlrd), Eralıev aýylyna 730 mln teńge (jalpy quny 930 mln), Aqtúbek aýylyna 700 mln teńge (jalpy quny 1,2 mlrd teńge), S.Seıfýllınge 500 mln teńge (jalpy quny 750 mln teńge) bóli­nip, jumys júrip jatyr.

energııa

О́tken jyly Jańaarqa kentine 730 mln teńge, Eralıev aýylyna 200 mln teńge bólinip, ıgerilgen. Al Jańaarqa aýdany ortalyǵy, Aqtúbek, Sáken Seıfýllın aýyldaryndaǵy jelilerdi jańǵyrtý kelesi jyly aıaqtalmaq. Aldaǵy ýaqytta Qaraaǵash pen Túgisken aýylynyń elektr júıesin jóndeýge qujat ázirlenip jatyr.

Elektr jelilerin Túrkistan oblysynan kelgen merdigerler jóndeıdi. Tek S.Seıfýllın atyndaǵy aýyldy Jańaarqanyń merdigeri qolǵa aldy.

Ulytaý oblysynyń ákimi Dastan Ryspekov óńirdegi BAQ ókilderine arnalǵan brıfıngte «2024 jyly oblysta 415,3 shaqyrym elektr jelileri men 213 qosalqy stansaǵa jóndeý júrgizildi. Bıyl 818,9 shaqyrym elektr jelileri men 272 qosalqy stansany jóndeý josparlanyp otyr. Qarajal qalasy men Jáırem kenti elektr jelileriniń jaı-kúıi máselelerin jaqsartý maqsatynda «Vest 2001» JShS-yn memleket menshigine qaıtarý boıynsha sot prosesteri júrgizilip, oń nátıjege qol jetkizdik. Bul baǵytta jumystar jalǵasyp jatyr. Sonymen qatar bıylǵa respýblıkalyq bıýdjetten 4 jobaǵa 2,9 mlrd teńge qarastyrylǵan», dedi.

Al osy aýdanǵa qaraıtyn Qyzyljar kentinde 1 600 turǵyn bar. Munda kópten beri aıtylyp, jazylyp kele jatqan ózekti másele – kópir qurylysy qazir kes­tege saı júrip jatyr. Jobanyń kelisim-shart quny – 2,1 mlrd teńge. Bıylǵa 577,0 mln teńge bólingen. Onyń 300 mln teńgesi jergilikti bıýdjetten, 277 mln teńge respýblıkalyq bıýdjetten bólindi. Kópir salýmen JBS merdiger kompanııa aınalysýda. Ol 1 mamyrdan bastap jumysyn bastady. Qurylys kompanııasy burynǵy ótkeldiń janynan qosalqy ótkel salady. Ony bitirgennen keıin qazirgi qoldanystaǵy kópirdi buzyp, jańasyn turǵyzý jumysyn bas­taıdy. Bul – eki jyldyq joba. Kelesi jyly aıaqtalyp, qoldanysqa beriledi.

Taǵy bir aıta ketetin másele, aýdan ortalyǵy Atasýdan temirjol ótedi. Temirjol Jańaarqany ekige bólip jatyr. Sol eki ortada temirjoldyń ústine salynǵan aspaly kópir bar. Osy oraıda halyq temirjolda bolatyn jazataıym jaǵdaılarǵa alańdap, oryndy másele kóterip keledi. Bıyl aýdandyq bıýdjetten 167 mln teńge bólingen, áli de 75 mln teńge qajet. Qarajattyń reti kelse, temirjoldyń ústimen ótetin aspaly kópirdi jóndeý jumystary jyl sońynda aıaqtalady.

 

Ulytaý oblysy