Foto: Úkimettiń baspasóz qyzmeti
Ulttyq ekonomıka vıse-mınıstri Arman Qasenov atap ótkendeı, bul tusta áńgime memlekettiń bıznesti tek súıemeldeıtin modelden salalar men jobalardy uıymdastyrýǵa belsendi qatysý modeline kóshýi týraly bolyp otyr.
«Biz Japonııa, Ońtústik Koreıa, Sıngapýr sekildi ósýdiń rekordtyq qarqynyna qol jetkizgen elderdiń tájirıbesin zerttedik. Munda memleket ósý núkteleri men strategııalyq baǵyttardy 5-10 jyl ilgeri anyqtaýǵa qatysqan eken», dedi Arman Qasenov.
Bul jospardy oryndaý úshin negizgi kapıtalǵa quıylatyn ınvestısııany 2024 jylǵy $41 mlrd-tan 2029 jyly $103 mlrd-qa deıin arttyrý kózdelip otyr. Nátıjesinde ınvestısııanyń JIО́-degi úlesi 14%-dan 23%-ǵa ósip, 2025–2029 jyldar aralyǵynda jalpy kólemi shamamen $400 mlrd-qa jetýi tıis.
Jańa saıasat aıasynda memlekettik qurylymdar iri eksporttyq jobalardy tartýmen ǵana shektelmeı, olardyń qurylymdalýyna, qarjylandyrylýyna jáne basqarylýyna da aralasatyn bolady. Bul baǵyttaǵy basty mindet – sheteldik jáne otandyq jetekshi kompanııalardy tarta otyryp, joǵary ónimdi jobalardy iske asyrý. Osyǵan qosa, «Báıterek» holdıngine qarasty damý ınstıtýttary arqyly qarjylyq qoldaý kórsetiledi.
«Biz bıznestiń orynyn baspaımyz, kerisinshe onymen birge jumys isteımiz. Qosylǵan qundy kásipkerler jasaıdy, progrestiń qozǵaýshy kúshi de solar bolmaq. Al biz otandyq jáne sheteldik kompanııalarǵa olardyń tájirıbesin, tehnologııasy men kapıtalyn tartý úshin júginemiz. Investısııalyq damýdyń negizgi baǵyty sanalatyn – astyqty tereń jáne ortasha óńdeý, metallýrgııa, munaı-hımııa syndy taǵy da basqa salalardaǵy jetekshi kompanııalardan sheteldik chempıondardyń tizimin jasaqtaımyz. Olarmen qazaqstandyq jobalarǵa qatysýy úshin kelissózderge bastama jasaımyz. Olardyń salǵan ınvestısııasy, jasaǵan saraptamasy, sala men tehnologııany búge-shigesine deıin biletin biliktiligi bizge osy jobalardy sátti júzege asyrýǵa múmkindik beredi dep úmittenemiz», dedi Arman Qasenov.
Vıse-premer – ulttyq ekonomıka mınıstri Serik Jumanǵarın jańa modelde Investment Board, ıaǵnı eldik aýqymdaǵy basym jobalardy aıqyndaıtyn jáne súıemeldeıtin ınvestısııalyq qyzmet negizgi mánge ıe bolatynyn atap ótti.
«Proaktıvti ekonomıkalyq ósýdiń jańa saıasaty degende biz tereń saraptamany qajet etetin iri jobalar týraly aıtyp otyrmyz. Damý baǵyttaryn bir qurylymǵa keltirip, iri jobalardy basqarýda joǵary quzyretke ıe mamandardan turatyn ınvestısııalyq qyzmetti, ıaǵnı Investment board qurýdy josparlap otyrmyz. Olar anaǵurlym tıimdi damý jolyn siltep, ekonomıkamyzdyń baǵyttary men tıisti jobalardy aıqyndaıtyn bolady», dep túsindirdi Serik Jumanǵarın.
Onyń aıtýynsha, ınvestısııa tartýdyń burynǵy júıesi saqtalady. Biraq proaktıvti saıasattyń draıveri Investment Board bolady.
Jıynǵa qatysqan sarapshylar ekonomıkalyq ósý saıasatyna qatysty kóptegen usynystar aıtty. Atap aıtqanda, jańa qujat burynǵydan qalaı erekshelenetini, Qazaqstanda jańa óndiristerdi lokalızasııalaý deńgeıi qanshalyqty ulǵaıatyny, qarajatty bólý arnalary qandaı bolatyny, belsendi ekonomıkalyq ósý men tutynýshylyq nesıelendirýdiń ınflıasııaǵa áseri jáne taǵy basqa máselelerdi talqylady.
UEM Qoǵamdyq keńesiniń tóraǵasy Eldar Shamsýtdınov jıynda ekonomıkalyq ósýdi qamtamasyz etý jáne memlekettik ındýstrııalyq baǵdarlamany júzege asyrý týraly qyzyqty pikirtalas órbigenin atap ótti. Negizgi máseleniń biri nesıelendirýmen kim aınalysatyny týraly boldy, ıaǵnı muny memleket óziniń damý ınstıtýttary nemese kommersııalyq bankter arqyly jasaıdy. Olarǵa osy maqsatta qarajat bólinedi.
«Mundaǵy logıka mynada sııaqty: bankter arqyly nesıe berý ınflıasııanyń sózsiz ósýine ákeledi. О́ıtkeni bank júıesi – ınflıasııalyq prosesterdi júzege asyrýdyń negizgi mehanızmi. Sóıte tura, búginde JIО́-niń ósýine osy tutynýshylyq nesıelendirý eleýli úles qosyp otyr. Odan bólek, ınvestısııalyq qyzmetti qalyptastyrý josparlanýda, oǵan prıorıtetti jobalardy aıqyndaıtyn qatysýshylar kiredi. Másele qarjylandyrýdyń naqty tetigin tańdaýda bolyp tur. Mundaı detaldar prosess barysynda pysyqtalmaq», dedi ol.
Teniz Capital Investment Banking dırektorlar keńesiniń múshesi Ǵalym Qusaıynov jańa saıasat Qazaqstan ekonomıkasynyń aldynda turǵan zamanaýı syn-qaterlerge jaýap beretinin jáne basty nazar eldiń ishki ınvestısııalyq áleýetine aýdarylatynyn atap ótti.