Qazaqy tazy tuqymynyń saqtalýy men damýyna úles qosý, tuqym ósirý mádenıetin nyǵaıtý, kınologııalyq bilim deńgeıin arttyrý jáne Qazaqstanda jaýapty ıt asyraý dástúrin qalyptastyrýdy maqsat etken kórmege kórmege elimizdiń ár óńirinen kelgen 66 tazy, pıtomnıkter, tazy ıeleri men ıt ósirýshileri qatysty.
Qazaqstan kınologtar odaǵynyń tóraǵasy Baýyrjan Serikqqalıdiń aıtýynsha, mundaı sharalardyń elimiz óńirlerinde túrli uıymdar tarapynan jylyna birneshe ret ótip turady.
«Bul jolǵy sharanyń maqsaty qazaqy tazylardy nasıhattaý, saqtaý men damytýǵa baǵyttalyp otyr. Qazaqy tazy – elimizdiń mádenı murasy retinde tanylǵan erekshe tuqym. Kórme qazaqy tazynyń sán-saltanatyn kórý maqsatynda ǵana emes, ejelgi ulttyq ańshylyq tuqym qazaqy tazynyń asyl tuqymdy jumysyn damytý men ony keńinen nasıhattaýdaǵy mańyzdy qadam. Tazynyń standartyna qatysty derekterdi bizdiń elimizdegi sarapshylar ǵana aıta alady. О́ıtkeni elimiz tazynyń tabıǵı mekeni sanalady» deıdi B.Serikqalı.
Odaqqa shamamen 35 óńirlik klýb kiredi. Baýyrjan Serikqqalı atap ótkendeı, tazy tuqymy elimizdiń barlyq óńirinde ósiriledi. Odaqtyń maqsaty osy tazylardy standartqa saı iriktep, ary qaraı tuqymdyq sıpatyn anyqtap, kóbeıtý. Búgingi kúni odaqtyń kitabyna 3500 tazy tirkelgen.
Kórme barysynda tazynyń tuqymdyq sapasyn jan-jaqty baǵalaýǵa baǵyttalǵan salystyrmaly rıngter ótti. Rıngterde kúshik tobynan bastap eresek ıtterge deıingi barlyq sanattaǵy ıtter sarapshylardyń suryptaýynan ótti.
Saraptamany ańshylyq jáne aborıgen tuqymdaryn baǵalaýda mol tájirıbege ıe mamandar – ulttyq jáne halyqaralyq sanattaǵy tóreshiler júrgizdi. Iriktelgen ıttter arnaıy kýboktar men syılyqtarǵa ıe boldy. Al tazylar týraly derekter qazylar músheleri-sarapshylardyń kitabyna tirkelip, olardyń boıy, dene bitimi, qımylyna qatysty málimetter jazylyp alyndy.
Ulttyq tóreshi Aıbol Alpysbaevtyń aıtýynsha, bul kórme taza tazy tuqymyn irikteýge múmkindik beredi. Atap ótkendeı, Halyqaralyq kınologııalyq federasııanyń talaby boıynsha on jyl ishinde taza qandy tazy tuqymyn damytyp, sanyn sapaly deńgeıge kóterý mindettelgen. Endigi kezekte iriktelgen tazylar qujattandyrylyp, olardy damytý baǵytyndaǵy jumystar jalǵasatyn bolady. Búgingi kúni ótip otyrǵan QKO Kýbogyna qatysý nátıjesi arqyly qazaqy tazy ıeleri ulttyq tıtýldarǵa qol jetkizip, tuqym sapasyn ishki jáne aralas tuqymdyq básekelerde salystyrýǵa múmkindik alyp otyr.
Kýbok aıasynda kınologııalyq sarapshylar men ıt súıer qaýym tájirıbe almasyp, ıt kútimi, tuqymyn damytý baǵytyndaǵy josparlarmen bólisti.
ALMATY
