Foto: Anna Moneymaker / Getty Images
«Osy sátten bastap Iran Islam Respýblıkasymen kásip júrgizetin kez kelgen el AQSh-pen jasalatyn barlyq iskerlik operasııalar boıynsha 25 paıyzdyq baj salyǵyn tóleıtin bolady. Bul jarlyq túpkilikti jáne qaıta qaraýǵa jatpaıdy», dep jazdy Aq úı basshysy Truth Social áleýmettik jelisindegi paraqshasynda.
Tramptyń aıtýynsha, 25 paıyzdyq baj salyǵy Iran úkimetine qysym kórsetý quraly retinde qoldanylmaq. Ol eldegi narazylyq sherýlerin kúshpen basyp-janshyp otyrǵan bılikke osylaısha yqpal etýdi kózdeıdi.
Bloomberg agenttiginiń málimetinshe, Irannyń negizgi saýda seriktesteri qatarynda Úndistan, Qytaı jáne Túrkııa bar. Agenttik atap ótkendeı, Qytaı ónimderine qosymsha 25 paıyzdyq tarıf engizilýi Tramptyń ótken jyldyń sońynda Sı Szınpınmen jasaǵan saýda bitimine nuqsan keltirýi múmkin.
Aıta keteıik, Irandaǵy jappaı tártipsizdikter jeltoqsan aıynyń sońynan beri jalǵasyp keledi. Olar bastapqyda rıal baǵamynyń kúrt quldyraýy men eldegi ekonomıkalyq jaǵdaıdyń nasharlaýyna baılanysty bastalǵan. Keıbir qalalarda mıtıngiler kúshtik qurylymdarmen qaqtyǵysqa ulasyp, qoldanystaǵy saıası júıege qarsy urandarmen qatar júrgen.
Iran Human Rights (IHR) quqyq qorǵaý uıymynyń derekterine sáıkes, 12 qańtar keshindegi jaǵdaı boıynsha Iran bıliginiń narazylyqtardy basyp-janshý barysynda keminde 648 adam qaza tapqan, olardyń ishinde toǵyz kámeletke tolmaǵan bala bar. Alaıda keıbir baǵalaýlar boıynsha qaza tapqandar sany 6 myńnan asyp ketken. Bul týraly Norvegııada ornalasqan uıym ókilderi naqtylady.
Quqyq qorǵaýshylardyń aıtýynsha, Iranda ınternettiń 100 saǵattan astam ýaqyt boıy buǵattalýyna baılanysty bul aqparatty táýelsiz túrde tekserý «óte qıyn». Olardyń baǵalaýynsha, shamamen 10 myń adam qamaýǵa alynǵan.
Kúni keshe AQSh prezıdenti Donald Tramp Irandaǵy ınternetti qalpyna keltirý máselesin talqylaý úshin mıllıarder Ilon Maskpen sóılesýdi josparlap otyrǵanyn aıtqan edi.
Sonymen qatar Iran úkimeti jappaı narazylyq kezinde qaza tapqan qaýipsizdik kúshteriniń qyzmetkerlerin eske alý maqsatynda úsh kúndik ulttyq aza tutý jarııalady.
Irandaǵy ahýalǵa baılanysty álemdik naryqta munaı baǵasy kúrt ósti
