06 Qańtar, 2011

Qoıan jylǵy qys

3 mın
oqý úshin

AIаZ

Kári qudań qys keldi degenshe, Altaı turǵyndary úshin mazasyz kúnder men túnderdiń jalǵasatyny belgili jáıt deı berińiz. Mine, bir aptaǵa jaqyndady, munda arqyraǵan aıaz kúshine enip, oblys kóle­minde kúrdeli jaǵdaılar oryn ala bastady. Sońǵy eki-úsh kúnde Shyǵys Qazaqstan oblystyq tótenshe jaǵdaılar jónindegi de­partamentiniń qutqarýshylary 32 qutqarý jumystaryn atqardy. Úsh kúnnen beri óńirdegi aýdandar men qalalardy jalǵas­ty­ryp turǵan kúre joldar keshke jaqynnan tańerteńge deıin jabyq. Sebebi, kún qatty sýyq. Sársenbi kúni tańerteń aýa tem­peratýrasy О́skemende -42, -43, qala irgesindegi Ahmer aýylynda -45, Kúrshim jáne Katonqaraǵaı aýdandarynyń keı jerlerinde tipti -45-ten asyp túsken. 2 qańtarda Kúrshim aýdanynyń Jańa­aýyl aýylynda kún kúrt sýytyp, túnde aýanyń temperatýrasy -43, -45 gradýsqa je­tip, Qaljyr ózenindegi Alqym ıininiń 300 metr jerinde ózen sýy qatyp, ol jo­ǵary shyǵyp ketken. Al keshe sý kóterilip, onshaqty úıdiń qora-jaılaryna qaýip tóndirgen. Qazir ózendegi qatyp qalǵan muzdy jarý jumysy júrip jatyr. Kúrshim aýdandyq ákimdigi jaǵdaıdy qatań ba­qy­laýda ustap otyr. Sóıtip, qoıan jyly qaharly qys belgisin bildirip, adamdar saq bolyńdar degendeı ıshara tanytýda. Iá, kúndelikti ómirde sergek bolaıyq, aǵaı­yn. Jemshópti únem­dep jumsap, eń bas­tysy, tirshiligimizdiń tinin buzyp almaıyq. Aıaz­dy kúnderi jolǵa shyǵýdy shektegen de jón...

Ońdasyn ELÝBAI.

Shyǵys Qazaqstan oblysy.

* * *

QAR

Byltyrǵydaı bıyl da, mine, soltús­tiktiń qysy údep tur. Yzǵarly. Sýyq. Qar qalyń. Aıazdyń beti qaıtar túri kórinbeıdi. Desek te, qystyń óz ásemdigi, ǵajap kórki bar ǵoı. Jazýshy-aqyndarymyz sýrettep jaza­tyn­daı-aq búginde Kereký óńiri aınala ap­paq qarǵa bókken. Dala tym-tyrys. Keremet ǵajap qys bolyp tur! Sońǵy aptadaǵy aýa raıyn boljaýshy­lardyń málimetteri boıynsha oblys orta­lyǵynda 30-33 gradýs, al alystaǵy Ertis, Jelezınka, Aqtoǵaı, Baıanaýyl aýdan­da­ryn­­da 37-38 gradýsqa deıin sýyq boldy. Qań­­tardyń 6-7-si kúnderi aıazdyń kú­sheıe­tini, jo­laýshylarǵa alys jolǵa shyq­paý­la­ry eskertildi, tipti, alystaǵy aýyldarda 39-40 gra­dýsqa deıin jetetini aldyn ala te­ledı­dar­daǵy júgirtpe joldar, oblystyq ra­dıo arqyly birneshe ret habarlandy da. Ákim­dik­terge habarlasyp hal-jaǵdaılaryn bilip edik: «E, bizge qys túskeli qaı zaman, aýyldar tynysh, mal-jan barlyǵy da baqylaýda», degen jaýaptar al­dyq. Aýyldyqtar alań­daı­tyn emes. Olarǵa qosyla mundaı qys bıyl ǵana bolyp pa táıiri degendeı, qalyń tondarǵa oranǵan, jumsaq pımalar kıgen qala halqy da, mine, jumystaryna da, qonaǵyna da, qu­da­lyǵyna da baryp, oblys ortalyǵynda tram­vaılar da, qalaaralyq avtobýstar da toq­taýsyz júrip jatyr. Oqys oqıǵalar oryn alǵan joq. Qala páterleri de jyly. Tó­tenshe jaǵdaılar basqarmasynyń málimet­terin­she, oblys aýmaǵynyń qalalarynda, basqa da eldi mekenderde barlyq jedel qyzmet oryndary, jol, tártip saqshylary kúni-túni kezekshilikte. Qatal qysqa ábden úırenip alǵan soltústiktiń halqy, áı, bálkim keler jyly qys bolmaıdy eken dese, qalyń qar, sary aıazym-aı dep jylaıtyn da shyǵar-aý!..

Farıda BYQAI.

Pavlodar oblysy.