Depýtat daýysy
Memlekettigimizdiń 20 jyldyǵy qarsańynda birden-bir eskerilýge tıisti mańyzdy sharalar qatarynan sanalatyn Memlekettik rámizder týraly Konstıtýsııalyq zańnyń oryndalý barysyna baılanysty qolyma qalam alyp otyrmyn. Ústimizdegi aıda atalǵan zańǵa sońǵy ózgerister engizgenimizge bes jyl tolady. Zańda rámizderge qurmet kórsetý arqyly qazaqstandyq azamattardyń óz Otanyna degen qurmetin, súıispenshiligin, patrıottyq rýhyn tárbıeleý baǵytynda Úkimet, ákimderdiń naqty sharalar qabyldap, júzege asyrylýy kózdelgen. Kóp ıgilikti ister atqarylyp jatqanyn kórip júrmiz. Alaıda, kúndelikti ómirde rámizderge baılanysty ártúrli keleńsiz jaǵdaılar da ushyrasyp jatady. Kóptegen azamattar áli kúnge deıin Memlekettik ánurannyń mátinin bilmeıdi. Kópshilik jınalǵan saltanatty jıyndarda buqara kópshiliktiń, tipti mektep oqýshylary men joǵary oqý oryndarynyń stýdentteri de óz daýystarymen qosylyp Gımndi aıtýǵa úırenbegen, ádettenbegen. Barlyq ujymdarda, el jınalǵan kópshilik sharalarda taspaǵa jazylǵan fonogramma oınatylady. Kópshilik, tipti ant beretin memlekettik qyzmetkerlerdiń ózderi de Gımnge jáı «án» dep qaraıdy. Olardyń ishinde keıbireýi zańdy ne múlde oqymaǵan, ne moıyndamaıdy. Máselen, bir iri sheneýnik ózi qatynasyp otyrǵan mártebeli jıynnyń ashylýynda Ánuran oınalǵan sátte, qolyn keýdesine qoıýdy paryz sanamaǵanyn óz kózimmen kórdim. Keıbir sheneýnikterdiń «kúsheıip» ketkeni sonshalyqty, olar ózderin zańnan joǵary qoıǵysy keletin bolýy kerek. Jaqynda Qazaqstannyń gandbolshy (qol doby) qyzdary Azııa chempıonatynda jeńiske jetip, jankúıerlerin qýantty. О́kinishke qaraı, olardyń qurmetine Gımn oryndalǵanda jeńimpaz qyzdar qatar turyp, zańnyń talabyna sáıkes ne Týǵa moıyn burmady, ne qoldaryn júrek tusyna qoımady. Sol kezde ǵana olardyń basqa elden kelgen sportshylar ekenin túsinip, kóp jankúıer tómen qarady. Olardyń qurmetine Qazaqstan Respýblıkasynyń Gımni oryndalǵan sáttegi sýret baspasózde jarııalandy. Onda Dáýlet Turlyhanov, taǵy eki-aq adam qoldaryn keýdesine qoıyp, qalǵan 23 adam óz betterinshe tur. Bul jaǵdaı, ásirese, Qazaq elinde ótetin qysqy Azııa oıyndarynyń qarsańynda kópshilik kóńilin alańdatary haq. Bizdiń elimizdiń Týy astynda sporttyq básekege qatynasatyn sportshylar qandaı shartpen Qazaqstan atynan jarysqa túsedi? Memlekettiń sportqa bólgen qarjysynyń qandaı bóligi jaldanbaly sportshylarǵa ketedi? Jas urpaqty, jas sport sheberlerin otanshyldyqqa, óz Otanynyń patrıoty bolýǵa qalaı tárbıelemekpiz? Prezıdenttiń Jańa jyldyq quttyqtaýynan keıin túngi saǵat 24.00-de telekompanııalar óz jumystaryn Ánuran oryndaýdan bastasa da oryndy bolar edi. Reseı kanaldary únemi osylaı etedi. Ejelden Amerıka azamattarynyń óz gımnderin sózimen aıtyp, júrek tustaryna oń qoldaryn qoıyp, maqtanyshpen turatyndaryn búkil álem biledi, ári soǵan qurmetpen qaraıdy. Bul rásim Brazılııa, taǵy basqa elderde qalyptasqan. Qyrǵyzstanda, О́zbekstanda óz zańdaryna osyndaı element kirgizgenderin baspasózde otanshyldyq sezimmen jazdy. Osyǵan baılanysty memleketimizdiń 20 jyldyǵy sharalarynda memlekettik rámizderdiń paıdalanylýy, olardyń halyqty, ásirese, jastardy otanshyldyqqa tárbıeleýdegi róli týraly Úkimettiń naqty jumysy kórinis berýi tıis dep bilemin. Qýanysh SULTANOV, Senat depýtaty.
