Álem • 18 Qarasha, 2020
Qyzdar nege mektepke barmaıdy?
«Egemen Qazaqstan» basylymy Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstrliginiń qoldaýymen álemdegi mańyzdy da ózekti taqyryptar jóninde biregeı kontent ázirleıtin Project Syndicate jobasy maqalalaryn jarııalaýdy jalǵastyrady. Búgingi nómirde oqyrmandar nazaryna jahandyq máselege qatysty eki maqala usynyp otyrmyz. Eýropalyq klımat qorynyń tóraǵasy Loýrens Týbıana klımat ózgerisine qatysty paıymymen bólisedi. Avtordyń aıtýynsha, Qytaı pen Eýropalyq odaq jahandyq jylynýdyń aldyn alýǵa qatysty naqty málimdeme jasady. Berilgen ýáde qanshalyqty oryndalmaq? Bul turǵyda Loýrens Týbıana Qytaı bıligi de, Eýropalyq odaq sheneýnikteri de naqty jospar usynýy qajet dep esepteıdi. О́ıtkeni kómirtegi gazyn shyǵarý mólsherin azaıtýǵa mindetteme alǵan memleketterdiń uzaq merzimdi josparyna qazirgi saıası sheshimder keri áserin tıgizbeýi tıis. Avtordyń bulaı oı tolǵaýyna keıingi jyldary birqatar memlekettiń Parıj kelisiminen shyǵýy sebep bolyp otyr. Loýrens Týbıananyń pikirinshe, AQSh halyqaralyq kelisimderden shyqqanyna qaramastan, jahandyq baǵyt aıqyn. «Nóldik» mólsher – basty maqsat. Avtordyń maqalasy BUU Bas Assambleıasy 75-sessııasynyń jalpysaıası debattarynda sóz sóılegen Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń sózimen úndes shyǵyp otyrǵanyn aıta ketken jón. «Klımattyń ózgerýi – bizdiń órkenıetimizge qater tóndirip otyrǵan taǵy bir ekzıstensıaldy daǵdarys. Bul másele qaýip tóndirip qana qoımaıdy, sonymen qatar basqa qaterler úshin «qozǵaýshy kúsh» qyzmetin de atqarady. Adamzat balasy bul jahandyq syn-qaterge tótep berýge áli de qaýqarsyz. Degenmen, koronavırýs indetinen keıingi qaıta qalpyna keltirý kezeńinde qorshaǵan ortany qorǵaý taqyrybyn halyqaralyq kún tártibiniń basty máselesi retinde kóterý múmkindigine ıe bolyp otyrmyz. Biz BUU-nyń klımatty jaqsartýdyń alty oń qadamy atty jospary aıasynda kúsh biriktirýge mindettimiz», degen edi Memleket basshysy. Jahandyq taǵy bir másele – qyzdardyń bilim alýy IýNESKO Jahandyq bilim alýdy baqylaý ortalyǵynyń dırektory Manos Antonınıstiń maqalasynda talqylanady. Avtor qazirgi tańda qyzdardyń bilim alýy jeńildegenimen áli de túıtkilder jeterlik ekenine toqtalady. Ásirese ómir súrý deńgeıi tómen memleketterde bilim salasyndaǵy genderlik teńsizdik órship tur. Oǵan qosa, kedeı elderde erte júktilik te azaıar emes. Avtordyń aıtýynsha, bilim salasyndaǵy genderlik teńdikke qol jetkizý úshin áli de atqarylatyn jumys kóp.
Álem • 18 Qarasha, 2020
Eýropa men Qytaı klımatty ózgertýge qaýqarly
«Egemen Qazaqstan» basylymy Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstrliginiń qoldaýymen álemdegi mańyzdy da ózekti taqyryptar jóninde biregeı kontent ázirleıtin Project Syndicate jobasy maqalalaryn jarııalaýdy jalǵastyrady.
Saıasat • 18 Qarasha, 2020
Halyqaralyq ahýal týraly pikir alysty
Keshe Qazaqstan Prezıdentiniń kómekshisi – Qaýipsizdik keńesiniń hatshysy Áset Isekeshev beınekonferensııa formatynda ótken Ujymdyq qaýipsizdik týraly shart uıymynyń (UQShU) Qaýipsizdik keńesi hatshylary komıtetiniń otyrysyna qatysty.
Tarıh • 18 Qarasha, 2020
Qazaqtyń darhan dalasyndaǵy qaı tasty aýdarsańyz da tarıhtyń tereńinen sóılep qoıa beredi. Tabanyńyzdyń astynda ashylmaǵan qanshama syr jatqanyn bilmeısiz. Jýyrda Tólebı aýdany Qaratóbe aýylynda bıe baılap, qymyz ashytatyn Aqbópe Smanovany saýmal ishemiz dep izdep barǵanbyz. Ol bıelerin bir qyrat basyna arqandaıdy eken. Biz sol qyrattyń basyna shyqtyq. «Myna jerde Oırantóbe degen tóbe bar. Basyna Baraq, Seker degen batyrlardyń qabiri bar» dedi ol bir sózinde. Naımannan taraǵan kókjal Baraq batyrdy bilýshi edik.
Saıasat • 18 Qarasha, 2020
Jetisaı aýdandyq probasııa qyzmeti bóliminiń esebinde turǵan bezbúırek ana qamaýǵa alyndy.
Qoǵam • 18 Qarasha, 2020
«Chen-Rıý» ansambli jańa beleske shyqty
Nur-Sultan qalasynda elordalyq koreıler etnomádenı birlestigindegi «Chen-Rıý» halyqtyq vokaldyq ansambldiń 20 jyldyq mereıtoıy atap ótildi.
Tarıh • 18 Qarasha, 2020
El úshin jaralǵan er (Baýyrjan Momyshulynyń soǵys ónerindegi qaldyrǵan izi)
Jeke muraǵatymda búginge deıin saqtalyp kelgen tarıhı qundy qujattar barshylyq. Onyń ishinde: urys qımyldarynyń málimetteri men habarlary, shaıqas syzbalary men kartalar, sonymen birge otty jyldarda Baýyrjan Momyshulyn Keńes Odaǵynyń Batyry ataǵyna usynylǵan qujattar (áldeqalaı sebep-saldarsyz iske asyrylmaǵany) batyr aǵamyzdyń týa bitti daryn ıesi, shynaıy talantty qolbasshy ekenin aıǵaqtaı túsedi. Baýyrjan Momyshuly ult tarıhynda aldymen daryndy áskerı oıshyl, taǵylymdy tárbıeshi, qalam qarymy tek shyndyqqa súıengen jazýshy tulǵa. Batyr aǵamyzdyń osyndaı qasıet qyry buqaralyq aqparat quraldarynda aıshyqtala túsýi qajet.
Rýhanııat • 18 Qarasha, 2020
«Tirshiliktiń nesi sán, Tereńge bet qoımasa?!»
Abaı shyǵarmalarynyń basty ıdeologııalyq qazyǵy – «qalyń eli, qaıran jurty qazaǵynyń» boıyndaǵy kemshilikterdi joıyp, ǵylym-bilimdi meńgergen, «aqyl, qaırat, júrekti birdeı ustanǵan», «bes nárseden qashyq, bes nársege asyq bolǵan» bereke-birligi jarasqan, oı-órisi damyǵan halqynyń bolashaǵy, tálim-tárbıesi, ǵylym-bilimi.
Ádebıet • 18 Qarasha, 2020
Qarala syrmaq Kóńilimnen aıyǵar syrǵaq-kúdik, Bala kúndi tolǵansam jyrlap tunyq. Anam sonda júretin tym asyǵyp, Oıý salyp, órnektep, syrmaq tigip. Balalyqtyń ańsadym qulyndy ánin, Qaıda qaldyń tym tentek julynǵan ún.
Parlament • 17 Qarasha, 2020
Keshe Májilis Spıkeri Nurlan Nyǵmatýlınniń tóraǵalyǵymen Palata bıýrosy ótip, onda aldaǵy jalpy otyrystyń kún tártibi naqtylandy, dep habarlady Májilistiń baspasóz qyzmeti.
