Jádiger • 26 Sáýir, 2023
Qalalyq memlekettik arhıv qorynda jumys jasaǵan ýaqytymda «Sosıalıstik qurylys» (qazirgi «Atyraý») gazetiniń 1959 jyldyń 15 mamyr kúngi sanynda «Aısha – qyz» atty ánge keziktim. Ánin «qazaq valsiniń koroli» atanǵan Shámshi Qaldaıaqov, óleńin aqyn Berqaıyr Amanshın jazǵan. Bul ánniń buryn-sońdy radıo, teledıdar, sahnada oryndalǵanyn múldem estimegen soń, qyzyǵýshylyǵymdy týdyrǵany. Án týraly ataqty kompozıtor Ilııa Jaqanov aǵamyzdan suraǵanymyzda, ol kisi Shámshiniń kúni búginge deıin jaryqqa shyqpaǵan, joǵalyp ketken belgisiz ánderi bar ekendigin joqqa shyǵarmady. Sonaý 50-jyldardyń aıaǵynda jarııalanǵan atalǵan ándi estimegenin aıtty. Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri, Qazaq radıosynyń «Altyn qor» bóliminiń jetekshisi Altyn Imanbaeva da bul ánniń qorda joq ekendigin aıtady.
Tarıh • 26 Sáýir, 2023
Daýylpaz aqyn, batyr Mahambet О́temisulynyń Jáńgirge «Han emessiń, qasqyrsyń, qas albasty basqyrsyń... Han emessiń, ylańsyń, qara shubar jylansyń...» dep betiń bar, júziń bar demeı soıyp salatyny bar emes pe? Qazaq jeriniń batys bóliginiń aǵa sultany Baımaǵambet Aıshýaqulymen betpe-bet kezdesken taǵy bir shaıyr Shernııaz Jarylǵasuly onyń shen-shekpenine qaramaı, qysastyǵyn betine basqan.
Rýhanııat • 26 Sáýir, 2023
Názik (Mort). Mazasyz (Úreıli). Qubylmaly. Túsiniksiz (Tuńǵıyq). Bul – dúnıetanýshylardyń BANI tujyrymdamasy boıynsha sońǵy 3-4 jylda qalyptasqan álemdi túsindirý úshin bergen sıpattamasy. Osy kúrdeli zamanda bizdiń qoǵam qasiretti qańtar synaǵynan ótti. Ekinshi jaǵynan, ǵylym men jańa tehnologııalar arqasynda adamzat jańa múmkindikterge de ıe boldy.
Pikir • 26 Sáýir, 2023
Erkindik jáne naryqtyq qatynas
Qasym-Jomart Toqaevtyń tóraǵalyǵymen ótken elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damý máseleleri jónindegi keńeıtilgen keńesten ańǵarǵanymyz: bizde mundaı aýqymdy is-sharany uıymdastyrýdyń jańa mádenıeti qalyptasyp jatyr. Prezıdent endi eldiń áleýmettik-ekonomıkalyq damý úderisine bıliktiń barlyq deńgeıindegi tarmaqtary qatysatynyn osy format arqyly anyq ańǵartty. Bul bılikti ortalyqsyzdandyrý saıasatynyń bastalǵanyn kórsetti.
Ádebıet • 26 Sáýir, 2023
Ádebıet álemindegi kez kelgen qubylysty qalt jibermeı qadaǵalap, taza shyǵarmashylyqpen aınalysýǵa tirshilik qamyty moıyn burǵyzbaıtyn ólara mezgilde, talanttarymyzdy qumnan altyn súzgendeı izdep otyratyn múmkindiktiń qoly baılanǵanyn nesine jasyraıyn?! Búgingi urpaqtyń kózine múlde basqa planetada bolǵan qııal-ǵajaıyp ertegideı elesteıtin ótken ǵasyrdyń sonaý sekseninshi jyldary jasy elýge kelgen aqyn-jazýshylardyń jetistikteri, shyǵarmashylyq tabysy, jańalyǵy men jetken bıigi jóninde janashyr aǵalary salıqaly sóz bastap, sońynan ergen inileri qostap, maqalalar jazylyp, dúnıe dúrkirep jatatyn.
Qoǵam • 25 Sáýir, 2023
Z urpaq: Internetti qoldaný men eńbek naryǵy
Búgingi qoǵamda áleýmettik jeliniń áleýeti basym. Sodan bolar Z urpaq ǵalamtorda kommýnıkasııa quraly retinde ınternet-memderdi (aǵyl. meme – ınternette taraıtyn tapqyr, kekesindi maǵyna beretin sýret nemese beınejazba túrindegi aqparat) jıi qoldanady. Atalǵan býynnyń eńbekke degen kózqarasy da zerdeleýdi qajet etedi. Z urpaqtyń osy jáne ózge erekshelikterin «Global Web Index» (GWI) pen «Randstad» atty eki kompanııa saýalnama nátıjesinde anyqtady.
Rýhanııat • 25 Sáýir, 2023
Taıaýda qalamger Qalı Sársenbaıdyń «Jýrnalıst – ómir barlaýshysy. Jýrnalıstıka – ómir mektebi» atty suhbat kitaby jaryq kórdi. Onyń keıipkeri – tól baspasózimizde 48 jyl tynbaı eńbek etken kásibı jýrnalıst Janbolat Álıhanuly Aýpbaev. О́mirden kórgeni men túıgeni mol aǵa býyn ókiliniń avtorǵa dıalog, ıntervıý túrinde aıtqan áńgimelerinde keshegi zaman, búgingi qoǵam jónindegi oılary eshkimdi enjar qaldyrmasa kerek. Keıipkerdiń, ásirese qazirgi qazaq rýhanııatyndaǵy tulǵalar, olardyń orny men róli týraly túıip aıtqan tolǵamdary erekshe.
Jádiger • 25 Sáýir, 2023
Sábıt Muqanovtyń mýzeıindegi qonaq bólmeniń tórinde jatqan aıýdyń terisine alpys jyldan astam ýaqyt ótipti. Aıtsań, ańyz sııaqty.
Rýhanııat • 25 Sáýir, 2023
Ult etnografııasynyń qaıratkeri
Qazaq halqynyń turmys-salty, dúnıetanymy, turmys-tirshiligi, qolóneri – tutas bolmysynyń bir bóligi. Túptep kelgende, munyń bári halyqtyń ulan-ǵaıyr tarıhymen tyǵyz baılanysty. Qanshama ýaqyttan beri halyqtyń osynaý rýhanı, zattyq mádenıeti tolyqqandy zerttelmeı keldi. Onyń túrli obektıvti jáne sýbektıvti sebepteri boldy. Basty sebepterdiń biri – ulttyń birtutas, irgeli qonystaný jaǵdaıynyń ózgeriske túsýi, etnomádenı ortasynyń búlinýi edi.
Tulǵa • 24 Sáýir, 2023
Qazaqstannyń halyq jazýshysy, Memlekettik syılyqtyń laýreaty, eki ǵasyrdyń urpaǵyna da belgili talant ıesi, aqyn Qadyr Myrza Áliniń óleńderi el aýzynda jıi aıtylatyn aforızmge aınalǵanyn bárimiz bilemiz. «О́leńge aıtyp qoıyppyn, О́mirdiń aıtpa degenin» dep, bar bolmysyn poezııasyna syıdyra bilgen Qadyr aǵamyzdyń «kózi ketkennen» keıin shyǵarmalaryna qııanat jasap júrgen jaıymyz bar.
