Abzal MAQASh
Abzal MAQASh«Egemen Qazaqstan»
183 materıal tabyldy

Arhıv • 24 Qazan, 2025

Sherhan Murtazanyń «Egemende» saqtalǵan murasy

Halyq «namys naızaǵaıy» dep beker aıtpasa kerek. Eki kózin Aqsý-Jabaǵy­ly­nyń barysyndaı qadap, tarǵyl murtyn tikireıtip, qaqpaq jaýyrynyn kújireıtip, shamyr­qana shatynaı, qyransha sańqyldaı sóılegende qazaq balasy dúrildete qol soǵar edi. Al jazǵanda halqynyń aryn arlap, joǵyn joqtaǵan kósemsózi oqyrmannyń kókiregine qona ketip, saı-súıegin syrqyratatyn-dy. Biraq bir sát oılanaıyq. Ol bul bıikke qalaı jetti? Álbette, ońaı jetken joq. Kemel­dikke jeter joldyń shyrǵa­lań hám shytyrman, qıyr da qıyn soq­pa­ǵynan ótti. Qalamgerdiń osynaý beı­net­ti bel-belesiniń bederi qoıyndápteri men túrli jazbasynda saqtalǵan.

Jasandy ıntellekt • 22 Qazan, 2025

Adamzat tarıhyn algorıtm jaza ma

Jasandy ıntellektiniń kerneýi kún saıyn kúsheıip keledi. Adamzat aqparatty sandyqqa emes, sandyq algorıtmge júktep, jeke derekterin jasandy ıntellektige amanattaı bastady. Bul úrdistiń qanshalyqty qaýipti ıá qaýipsiz ekenin sıfrlyq kommýnıkasııalar salasynyń zertteýshisi Aıgúl Ahmetovadan surap bildik.

Tanym • 18 Qazan, 2025

Belgisiz kúı syry

О́ner ıeleri tabıǵatynan shyǵarma­shylyq zerthanasyn kórsetýge áýes bolmaıdy. Aqyn-jazýshylar shyǵar­masyn qalaı dúnıege ákelgenin, ony jaratýda qandaı kórkem ádisterdi qoldanǵanyn aıta bermeıdi. Bul qasıet kúıshilerde de bar.

Ǵalam ǵajaptary • 18 Qazan, 2025

Sandardyń qısyny

О́zińdi tanysań, álemdi tanısyń. Ańdap qarasaq, aqıqat – alaqanymyzda eken. El aýzyndaǵy aıqyndyqty aıtqanda, «bes saýsaqtaı bilý», «alaqanǵa salǵandaı» deýi de ejelgi túsinikten shyqsa kerek.

Ǵalam ǵajaptary • 18 Qazan, 2025

Qanyshtyń túısigi

Ǵalymdar «Er Tóstikti» ǵun dáýirinen kele jatqan ertegige jatqyzady. Sebebi onda ejelgi túrki mıfologııa­syna tán uǵymdar mol saqtalǵan. Al Shoıynqulaq, Mystan kempir, Kenjekeı syndy keıipker esimderi – babalarymyzdyń erteden ken ıgerip, temir ılegeniniń mysaly.

Mereke • 17 Qazan, 2025

Tilsiz jaýdy tizgindegen jylqyshy

Búgingi beıbit kúnniń batyrlary – qutqarýshylar. Tabıǵattyń tosyn apatynda tosyrqap qalmaı, ózge úshin óziniń janyn báıgege tigedi. Máselen, keıingi 30 jylda 72 qutqarýshy óz boryshyn atqarý kezinde qaza tapqan. Táýekelge táýbe deımiz. Erlerdiń batyrlyǵy arqasynda talaı azamat ortamyzda aman-esen júr. Osyndaı qıyn da qasıetti istiń ıelerin Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev kásibı merekelerimen quttyqtap, olardyń erligi men eńbegine joǵary baǵa berdi, dep jazady Egemen.kz.

Respýblıka kúni • 14 Qazan, 2025

Respýblıka kúni Ál-Farabı kózimen

Elimizdiń tarıhı sheshimin aıqyndaǵan Egemendik deklarasııasy – memlekettigimizdiń berik ustyny. Bul qujatta el aýmaǵynyń tutastyǵy, shegendelgen shekarasy, ulttyq biregeılikti nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan ustanymdar aıqyndalǵan. Jarlyqtyń jarııalanǵan kúni qazir qaıta jańǵyrtylyp, «Respýblıka kúni» retinde atalyp ótedi.

Mádenıet • 13 Qazan, 2025

Zııaly adam qalaı qalyptasady?

Mádenıet – kúrdeli de aýqymdy uǵym. Ony ártúrli maǵynada qoldanýǵa bolady. Biz mádenıettiń kúndelikti ómirimizdiń aınymas bólshegi ekenin, ol bizdiń oıymyzdan, is-áreketimizden, qarym-qatynasymyzdan kórinis tabatynyn jaqsy bilemiz.  Biraq mádenıetti bilý bir basqa da, mádenıetti bolý múlde basqa. Sol sebepti úshbý maqalamyzda kelesi saýaldarǵa jaýap izdesek deımiz: mádenıet adamǵa ne úshin kerek, zııalylyq qandaı jaǵdaıda qalyptasady, mádenıet pen ospadarlyq arasyndaǵy erkindik pen jaýapkershilik qandaı?

Ekonomıka • 08 Qazan, 2025

Halyq aqshasyn qaıda aýdaryp jatyr

Ulttyq bank 2025 jyldyń alǵashqy jarty jylyndaǵy tólem júıesine qatysty esep jarııalady. Esepte otandastarymyzdyń qalaı jáne qaıda aqsha aýdaratyny, bank qyzmetterin qanshalyqty paıdalanatyny týraly málimet berilgen, dep jazady Egemen.kz.

Ekonomıka • 08 Qazan, 2025

Edil Jańbyrshın: «Ken ornyn tapqan ınvestorǵa ony ıgerý quqyǵy beriledi»

Elimizde geologııalyq barlaýǵa jańa serpin beretin zań jobasy ázirlenip jatyr. Endi az zerttelgen aýmaqtarda paıdaly qazba tapqan ınvestorǵa ony ári qaraı barlaý jáne ıgerý quqyǵy zań júzinde beriledi. Májilis depýtaty Edil Jańbyrshınniń aıtýynsha, bul qadam bıznestiń táýekelin azaıtyp, el ekonomıkasyna mıllıardtaǵan dollar ınvestısııa tartýǵa múmkindik beredi. Máseleniń mánine tereńdeý úshin, halyq qalaýlysynyń Azattyq Rýhy tilshisine bergen suhbatyn nazarlaryńyzǵa usynamyz. 

Iаndeks.Metrıka