Qoǵam • 28 Maýsym, 2019
Halqymyzda «Jaý jaǵadan alǵanda, bóri etekten tartady» degen qanatty sóz bar. Muny Arys qalasyndaǵy qarý-jaraq qoımasynyń jarylýyna baılanysty áleýmettik jelilerde alypqashpa áńgimelerdi qarsha boratyp, sapyryp jatqan adamdarǵa baılanystyryp aıtýǵa bolady. Sebebi otandastarymyzdy bir úıdiń balalaryndaı jumyldyrǵan tótenshe oqıǵa saldaryna qulaq tigip, alańdap otyrǵan aǵaıyndy «sumdyq» aqparattarmen úreılendirýshilerdi «etekten tartatyn bóri» demeske lajyń joqtaı.
Aımaqtar • 28 Maýsym, 2019
Apat bolǵan qaladaǵy aǵaıyn úılerine oralady
Arystaǵy apatqa tórtinshi kún. Eldigimiz synǵa túsken, synalǵan aýyr kúnderdiń aıaǵy kóńil demegen jańalyqqa ulasyp keledi. Aqmeshitke jınalǵan arystyq aǵaıynnyń janaıǵaıyn, muń-zaryn, talap-tilegin eskergen óńir basshysy О́mirzaq Shókeev «evakýasııalanǵan turǵyndardy Arys qalasyna qaıtyp kóshiremiz», dedi.
Qoǵam • 28 Maýsym, 2019
Borysh júktemesi qalaı jeńildetilmek?
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń birqatar áleýmettik sanattaǵy azamattardyń qaryz júktemesin jeńildetý jónindegi Jarlyǵy qazaqstandyqtardyń erteńgi kúnge senimin eseleı tústi. Soǵan qaramastan atalǵan máseleniń baıybyna barmaı, qoǵamda ártúrli alypqashpa áńgimelerdiń de qaýlaı beretini túsinikti. Sondyqtan memleket tarapynan jasalyp otyrǵan qamqorlyq týraly aqparattandyrý óte ózekti másele. Biz qolda bar derekterge súıenip, qoǵam tarapynan bolýy múmkin yqtımal suraqtarǵa az-kem toqtala ketýdi jón kórdik.
Rýhanııat • 28 Maýsym, 2019
Sultan Raev: Azııa ádebıetiniń altyn dáýiri kele jatyr
Qazaq oqyrmany men kórermeni úshin Sultan Raev esimi «Mekkege qaraı uzaq jol» áfsanasy arqyly jaqsy tanys. Qyrǵyz qalamgeriniń atalǵan týyndysy birneshe jyldan beri teatr sahnalarynda úzdiksiz qoıylyp, talaı kórermenniń ystyq qoshemetin enshilep keledi. Endi, mine, qazaq oqyrmanyna «Janjaza» romany arqyly jazýshylyq áleminiń de esigin aıqara ashyp bergen sýretker sáti túsken suhbatymyzda shyǵarmashylyq sheberhanasynyń qyr-syry men qoǵamdyq oılaryn ortaǵa saldy.
Rýhanııat • 28 Maýsym, 2019
Jasandylyqtan aýlaq bolǵan abzal
Maquldanǵan emle erejeleriniń tórt tarmaǵyna tıesili usynyspen shektelmekpin. Olaı bolsa, 11-tarmaqtyń (Sózder biryńǵaı jýan ne jińishke úndesimmen jazylady: azamat, yntymaq, bosaǵa, turmys; ásem, memleket, izet, úmit, sóılem.) eskertýindegi: «Keıbir kirme sózderde úndesim saqtalmaı jazylady: quziret, qudiret, muǵalim, qyzmet, qoshemet, aqiret, qasıet, qadir, kitap, taýqimet, qaziret» degen erejege mynadaı usynysym bar: - quzyr men qudyrdyń tórkini bir. Sondaı-aq aqyr, qazyr qosh, qadyr sózderi – jýan býyndy sózder. Muǵalim dep jazyp júrgen arabtekti sózdi morfemaǵa jiktesek, muǵalym bolyp shyǵady. Kitap sózi kezinde kıtab degen arab sózin buzbaý nıetinen shyqqan, qazaqshasy kitáp bolady, sońǵy býynda «á» keletin sózder (kiná, kýá) sııaqty qoldanylady. Sondyqtan bularǵa ereje úndestikke baǵynbaıtyn qosymsha jalǵanýy retinde taǵaıyndalýy qajet. Sonda bul sózder quzyret, qudyret, qoshamet, muǵalym, aqyret, qadyr, kitáp, taýqymet, qasyret bolyp jazylmaq.
