Pikirler
Oıshyl Shákárim: «Aıtaıyn Attılanyń qylǵan isin, Sıqyr dep oılaǵan jurt qaırat-kúshin... Azııany túgel bılep, Eýropanyń kóbi aýǵan, Attıladan qoryqqany úshin...» degendeıin, Skandınavııa halyqtarynyń jyrlarynda, german eposynda, «Uly Eddada» pilge shabatyn arystan ispetti azýly er, ataqty qolbasshy, aıtýly dıplomat, erlikti 12 jasynda kórsetken Attılanyń batyr tulǵasy jyrlanady, onyń tolqyn toptyń aldynda quryshtan quıylǵan naqyl sózderdi tógilte tolǵaıtyndyǵy táptishtep aıtylady.
19 Shilde, 2017
Qazaqtyń Kotedeı kommentatory qaıda?..
Abaı atamyz aıtqandaı, «qazaqtyń ózge jurttan sózi uzyn» ekeni ras. Biraq sol tolǵaýy toqsan týǵan tilimizdiń sport reportajyna kelgende tusaýly attaı toqyrap, tutyǵa beretini qalaı eken, osy?
18 Shilde, 2017
Sybaılastyq syrqat emes, indet
Prezıdent Nursultan Nazarbaev «Qazaqstan-2050» Strategııasynda Qazaqstan álemniń eń damyǵan 30 eliniń qatarynan tabylýyn basty meje etip belgilegeni barshaǵa aıan. Soǵan sáıkes, elimizde kóptegen aýqymdy jumys atqarylyp jatyr. Ekonomıkalyq jaǵdaı jaqsaryp, halyqtyń turmys deńgeıi artty. Dúnıe júziniń nazaryn aýdarǵan nebir halyqaralyq sharalar ótkizilýde. Olardyń bárin tizbelemesek te, bir ǵana EKSPO-2017 halyqaralyq kórmesin aıtýdyń ózi-aq úlken maqtanysh ekeni ras. Alaıda, osyndaı ıgi isterdi atqarýda etekten tartatyn kemshilikter de kezdesedi.
18 Shilde, 2017
Mamandyqty tek grant úshin tańdaý durys pa?
Jaz aılary bireý úshin demalys bolsa, mektep túlekteri men olardyń ata-analary úshin ýaıymǵa toly kezeń. Aldymen jyl boıy qorqa kútken UBT-ǵa qatysady, odan keıin mamandyq tańdap, qujat tapsyrady, sońynan konkýrs nátıjesin taǵatsyzdana kútedi. Bul kúnderi atalǵan úsh ýaıymnyń bireýi óte ózekti bolyp tur – túlekter memlekettik grant konkýrsyna qujat tapsyrýda. Osy oraıda, qaıtsem de grant ıelenýim kerek dep júrgen jastar óte kóp. Bulaı oılaý durys pa, álde qatelik pe – osy jaıly oı qozǵaýdy jón kórdim.
17 Shilde, 2017
Oıǵa kemel, sózge beren qazaqtyń Qadyry (Myrza Áli): «Kisilik kisi tańdamaıdy. Ol qoı baǵyp júrgen qatardaǵy qazaqtan bastap, el basqaryp júrgen eleýli azamattarǵa deıin, bir de bireýin jatyrqamaıdy. Iá, jatyrqamaıdy. Biraq ol ekiniń birine buıyrmaıtyn, adamnyń adamyna ǵana, sonyń júregine uıa salatyn qymbat qasıet... kisiliktiń qadir-qasıetin túsiný úshin pendelik, tipti, ıttik haqynda da áńgime aıtýǵa týra keledi», deıdi.
17 Shilde, 2017
Kópvektorly saıasat – erekshe damý modeli
Qazaqstan sońǵy shırek ǵasyrda halyqaralyq qoǵamdastyqtyń beldi múshesine aınaldy. Osy qysqa merzimde Qazaqstan óziniń erekshe damý modelin tańdap, talaıǵa úlgi bola bildi.
17 Shilde, 2017
Dala demokratııasy men demografııasy
Osydan biraz jyl buryn demograf ǵalym, saıasattaný ǵylymdarynyń doktory Maqash Tátimovpen azamattyq nekeden órbip jatqan urpaq jaıly ashyq pikirtalasqa túsip, bir toqtamǵa kele almaı, tarqasyp edik.
14 Shilde, 2017
«Mýltıkke» mıllıon kóptik etpeıdi
«Bala tárbıesinde usaq-túıek bolmaıdy» degen qaǵıda bar. Bul kishkentaılarǵa bergen jaqsy tárbıe de, jaǵymsyz ádet te bala eseıgen saıyn birge ulǵaıa beretinin ańǵartsa kerek. Al teleónim men ınternetti tel emip ósken búgingi «buzyqtardyń» tárbıesinde anımasııalyq fılmderdiń orny erekshe ekendigi belgili.
14 Shilde, 2017
Túlekterdi «túrlendirgennen» ne utamyz?!
Kúni keshe ǵana sońǵy qońyraýy soǵylǵan 2016-2017 oqý jyly birqatar jańalyǵymen qazaqstandyq bilim berý isiniń damýyndaǵy aıryqsha jyl bolǵany anyq. Eń aldymen, bul oqý jyly orta mektepti bitirýshilerdiń attestat alý úshin burynǵydaı memlekettik emtıhan tapsyrýǵa kóshirilgen kezeńi retinde este qalatyn boldy. Bul sóz joq, durys qadam. Atalǵan jańalyq, ásirese, aýyldyq mektepterdiń túlekteri úshin erekshe qýanyshty boldy. Olar bıyl Ulttyq biryńǵaı testileý synaqtary ortalyqtaryna jetý úshin jolsapar súrginin kórgen joq. Sóıtip, ómirleriniń eń qıyn da jaýapty kúnderinde ata-anasynyń ystyq uıasynan eriksiz uzap shyǵyp, jataqhanalarǵa ýaqytsha turaqtaý májbúrliginen qutyldy.
13 Shilde, 2017
Táýelsizdiktiń alǵashqy jyldarynan bastap Qazaqstan óziniń syrtqy saıası erik-jigerin jahandyq qaýipsizdikke qater tóndiretin kúrdeli saıası kıkiljińderdi retteýge jumsap keledi. Búginde elimizdiń bul baǵyttaǵy aýqymdy jumystaryn álemdik qoǵamdastyq ashyq moıyndaıdy.
13 Shilde, 2017
Qazaq eli óz tarıhynyń sońǵy úsh ǵasyrdaǵy baqytty 25 jylyn da artqa tastap, kelesi belesine de aıaq basty. Keıde osyndaıda arǵy-bergi eske túsip, túrli oılarǵa batasyń. О́tkendi óskeleń urpaqqa únemi bildirip, bardyń qadirin baǵalatyp otyrý kerek-aý degen oı túıesiń. Áıtpese, búginde bárin ońaı kelgendeı kóretinder kóbeıip bara jatqan sekildi kórinedi.
12 Shilde, 2017
Nesıe aldyń, qaltaǵa saldyń...
Ulttyq bank málimeti boıynsha, qazirge deıin jeke tulǵalar men ekinshi deńgeıli bankter arasynda jasalǵan nesıe kelisiminiń sany rekordtyq deńgeıge jetip, 5 383 000 shart jasalǵan eken.
12 Shilde, 2017
M.Áýezov mýzeı-úıinde Almaty qalalyq Qazaq ádebıeti men óner ýnıversıteti ult rýhanııatynyń janashyry ári jarshysy akademık Rahmanqul Berdibaıdyń jetekshiligimen uzaq jyldar boıy júıeli qyzmet jasaǵany barshamyzǵa málim. Sol kezderde ult mádenıeti men ǵylymynyń maıtalmandary Sábıt Muqanov, Ǵabıt Músirepov, Álkeı Marǵulan, Aqjan Mashanı, Ismet Keńesbaev, Orynbek Jáýtikov, Kemel Aqyshev mazmundy leksııalar oqyp, tyńdarmandardyń meıirin qandyryp, oı-órisin keńeıtip, dúnıetanymyn, kózqarasyn, rýhanı bolmysyn jetildirgen-di.
11 Shilde, 2017
«Eń áýeli sóz boldy», deıdi Injilde. Atam qazaq «taý men tasty jel buzar, adamzatty sóz buzar» dep tujyrymdaıdy. Iаǵnı, sóz – qudiret. Asqaqtatyp ósiretin de, tuqyrtyp óshiretin de, kóńilden kóshiretin de sóz. Baǵzydan qalyptasqan tilmen tiresip, sózben semserlesý tásilin búgingi álemdik órkenıet dáýiri «aqparattyq soǵys» degen aýqymy zor uǵymmen almastyrdy.
11 Shilde, 2017
Qazaq eli EKSPO-2017 halyqaralyq kórmesine jan-jaqty daıyndyq jasaǵanyn jurtshylyq jaqsy biledi. Elbasynyń ózi áý bastan-aq ázirlik sharalaryn qatań qadaǵalaýǵa aldy. Al Úkimet kórmege daıyndyq máselesin kún tártibinen túsirgen joq.
10 Shilde, 2017
Bıyl Qazaqstannyń dıplomatııalyq qyzmetiniń qurylǵanyna 25 jyl tolyp otyr. Osy aralyqta elimizdiń syrtqy saıasatynda kóptegen aýqymdy sharalar júzege asyryldy. Bul mindetterdi oryndaýda otandyq dıplomatııanyń eńbegi aıryqsha.
10 Shilde, 2017
Passıonarlyq rýhtyń parasatty qalasy
Kúltegin eskertkishinde: «Túrik qaǵany О́túken qoınaýynda otyrsa, elde muń joq. О́túken qoınaýynda otyrsań, máńgi eldigińdi saqtaısyń» dep, tasqa jazyp qaldyrǵan eken. Odan beride danyshpan ál-Farabı «parasatty qalany», Asanqaıǵy «Jıdelibaısyndy» ańsady. Babalar armandaǵan О́túken men Ergeneqon, jer jánnaty Jeruıyq pen Jıdelibaısyn – sonyń bári búginde aqıqatqa aınalyp, Astanamen astasyp jatqandaı...
06 Shilde, 2017
Astana: sulýlyqpen úndesken jylýlyq
Astanaǵa gaz jetkizý máselesi kópten beri qozǵalyp keledi. Elimizdiń Energetıka mınıstri Qanat Bozymbaev osydan biraz burynǵy bir sharada «Úkimet Astanaǵa kógildir otyn jetkizý jóninde kóp jyldan beri ýáde berip keledi, sol ýádesin qashan oryndaıdy?» degen saýalǵa «Astanaǵa gazdyń qashan jetkiziletindigin bir Qudaı ǵana biler» dep jaýap berip, úmitti kóńilderdiń áptigin basyp tastaǵan edi.
06 Shilde, 2017
Baıqar bolsaq, «astana» degen sóz qazaqta ejelden bar. Munyń ózi halqymyzdyń baǵzy zamandardan beri irgeli el, tegeýrindi bel bolǵandyǵyn aıǵaqtap kórsetkendeı. «Taýǵa da kerek astana, tasqa da kerek astana» dep qazaqtyń aıaýly aqyny Tólegen Aıbergenov jyrlaǵandaı, uıysqan ulys, enshilesken el bolǵan soń astanaly jerge, asqaraly beleske elordasy da tigilmeı turmasy anyq. Bul aqıqatty qazaq tarıhynyń qatparly shejiresinen kóremiz.
06 Shilde, 2017
EKSPO elge ne beredi degen suraqtyń ishinara jaýabyn beretin kez kelgeni anyq. Máselen, Astana EKSPO-2017 halyqaralyq mamandandyrylǵan kórmesiniń aıasynda qalyń kópshilikti sonshalyqty qyzyqtyra qoımaıtyn kóptegen salalyq sharalardyń ótip jatqanyn bireýler bilse, bireýler bile bermeıdi.
05 Shilde, 2017
