Pikirler
Sonaý 80-shi jyldardyń basynda, jasym áli otyzǵa da jete qoımaǵan kez, aýylymyzdaǵy Ǵalym esimdi úlken kisimen birge kórshi keńsharǵa baratyn boldyq. Avtomashına rólinde jańaǵy kisiniń balasy. Onyń da jasy menimen qatarlas, joldas jigit. Kólikke otyrar shaqta men óz «mártebemdi» bilgendikten artqy oryndyqqa qaraı umtyla bergen bolatynmyn. Jańaǵy kisiniń qatqyldaý shyqqan úni meni kilt toqtatty. «Aldyna otyr! Senderdiń bolashaqtaryń áli alda, sheginshektemeı, ilgeri qaraı talpynyńdar. Biz sııaqty shaldarǵa osy jer de jaraıdy», dep ózi avtomobıldiń artqy esiginen enip, ekinshi qatardaǵy otyrǵyshqa jaıǵasty. О́zin shaldardyń qataryna qosyp otyrǵan kisiniń jasy ol ýaqyttary áli alpysqa da jete qoımaǵan bolatyn.
14 Tamyz, 2017
О́nim óndirýshi utylmaýy kerek
Tabys tabýdyń, kún kórýdiń joly san qyrly. Allanyń aq jolynan taımaı, adal ispen aınalysatyndar da, qýlyǵyna quryq boılamaıtyn, aıla-sharǵysy mol, kezi kelse qyrǵıdaı qaqshyp ketetinder de aýyrdyń astymen júrip-aq mal taýyp, urty maılanatyndar da joq emes. Baı, kedeı demeı ózine «kerek» bolsa, kún men túndi elemeı, bireýdiń múlkin qaqshyp ketip júrgender de, jaıaý urylar da, qaraý pendeler de az kezdespeıtin boldy.
14 Tamyz, 2017
Toı kortejinde tikushaqpen ushý – qundylyq júıesindegi másele
2 tamyz kúni ınternet jelisinde tikushaq bastaǵan toı kortejiniń vıdeosy jarııalanyp, áleýmettik jeli qoldanýshylarynyń qyzý talqysyna tústi. Pikir bildirýshilerdiń aldyńǵy legi oqıǵany qatań synǵa ushyratsa, keıinnen birneshe adam jastardyń áreketin jaqtap shyqty. Artynan sol kortejdiń qatysýshylaryna ákimshilik jaza qoldanǵany belgili boldy. Osy oraıda, jastardyń bul isi ındıvıdtik qalypqa áser ete me; jeke ómir men qoǵamdyq talqynyń shekarasy qandaı degen saýaldar aldyńǵy orynǵa shyqty.
11 Tamyz, 2017
Ana tilimizdi shubarlamaı sóıleıik, qazaq tilinde saýatty jazaıyq dep, ózge tilderden enetin termın sózderge basymyz qatyp júrgende, myna bir jaıt tilimizdiń tazalyǵyna ashyq nuqsan tıgizgeli tur. Buryndary kóshe boılaryndaǵy alabajaq ataýlardy, saýda úıleri men túrli turmystyq qyzmet kórsetý oryndarynyń mańdaıshalaryndaǵy bóten sózderdi túzetý muń bolatyn. Keıde tipti olarǵa kóziń túsip ketkende ózińdi Eýropanyń bir beıtanys qalasynda kele jatqandaı sezinetinsiń. Bul jerde naqty mynadaı-mynadaı oryndardyń aty dep árıne, aǵylshynsha ataýlardy qazdaı tizip kórsetýge bolar edi, biraq odan ne paıda? Bizdiki kórgen-bilgenderimizdi jurtpen bólissek degen oı ǵana.
11 Tamyz, 2017
Qazirgi jahandyq energetıkalyq daǵdarys bir jaǵynan munaı-gaz energetıkasynyń ekonomıkalyq resýrstarynyń shektelýimen, ekinshi jaǵynan búginge deıin ashylǵan balamaly qýat kózderiniń taıaý merzimde energetıkalyq tóńkeris jasaı almaıtyndyǵymen sıpattalady. Sondyqtan adamzattyń erteńgi ıgiligi jolyndaǵy bolashaq tıimdi energııa kózin izdeý qozǵalysy búginnen bastaý alýda. Osy uly qozǵalystyń aldyńǵy leginde «Bolashaqtyń energııasy» uranymen Astanada EKSPO-2017 halyqaralyq mamandandyrylǵan kórmesin ótkizip jatqan Qazaqstan keledi. Kim ne aıtsa, ony aıtsyn, elordadaǵy EKSPO-2017 kórmesi jahandyq energetıkalyq tóńkeristiń ozyq tehnologııalary pash etilgen tarıhı alańǵa aınaldy.
11 Tamyz, 2017
Qoǵamdy taný sol qoǵamda ómir súrip jatqan adamdy tanýdan bastalmaq. Al adamdy taný úshin áýeli onyń tárbıelengen otbasy, oshaq qasy qandaı, soǵan kóńil aýdaramyz.
10 Tamyz, 2017
Qazaq qalamgeri qaı joldy tańdaıdy?
Qazaqstanda 800 jazýshy bar eken. Mańdaıynan shertip sanap shyqqan joqpyz, jobalap aıtqanda osynsha adam qalamgerler sanatynda esepte turatyn bolsa kerek. Bul derekterge degen qyzǵýshylyǵymyz da aıaq astynan oıana ketti.
10 Tamyz, 2017
Taýly Qarabaqqa baılanysty Ázerbaıjan men Armenııa arasyndaǵy soǵys qımyldarynyń toqtatylǵanyna shırek ǵasyrǵa jýyqtady. О́kinishke qaraı, birneshe myń adamdy qurban etken, myńdaǵan beıbit turǵyndy bosqynǵa ushyratqan sol qarýly qaqtyǵystar sońǵy jyldary qaıta boı kórsete bastaǵandaı...
09 Tamyz, 2017
Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev «Qazaqstannyń úshinshi jańǵyrýy: jahandyq básekege qabilettilik» atty Qazaqstan halqyna Joldaýynda «Basymdyǵy bar salalardaǵy básekege qabiletti eksporttyq óndiristi damytýdy kózdeıtin ındýstrııalandyrýdy jalǵastyrý kerek», degen edi. Osy máselege oraı oı qosýdy jón kórdik.
09 Tamyz, 2017
Aýyl balalary alqa-qotan otyra qalyp dańqty Baýyrjan Momyshulynyń soǵystaǵy erlik-hıkaıasyn qyzdyrǵanda jerlesimizge Batyr ataǵyn qazaqsha famılııasy úshin bermepti dep qyzyl keńirdek bolyp qalýshy ek!..
08 Tamyz, 2017
О́zim degende... nemese self-made man
«Meshkeı degen jaqsy at emes» demekshi, ózeýregen ózimshildik te sonshalyqty tálim alar táýir qasıet emes. Ásirese, ózinikin tańsyq, ózgenikin qańsyq kóretin sabyrsyz, saýatsyz, saýapsyz ózimshildik dúnıeqońyzdyqtan týar dúrdarazdyqty órshitip, qoǵamda qolaısyz ahýal qalyptastyrady. Biraq bizdiń aıtaıyn degenimiz basqa ózimshildik...
07 Tamyz, 2017
Qazaqqa táńirim dalasyndaı keń tynysty úndi de bergen. Saharany sahna etip, aspandaǵy aqqýǵa ún qosyp júrip, úmitin úkilegen jurtymyzdyń boıyndaǵy kemeldik pen kemeńgerlikti arǵy-bergi tarıhı kezeńderge kóz jiberseń, uǵasyń da túsinesiń.
07 Tamyz, 2017
Aǵarǵan satar aǵaıyn, adaldyqtan attama!
Búginginiń qazaǵy sabada sary qymyz sarqylǵan kezeńdi artqa tastap, babalar jolynan jańylmaı, osy bir ulttyq dámimizdi molynan tutynýda. Sonyń nátıjesinde ulttyq brendterimizdiń biri – qymyzdyń saýdasy shaǵyn jáne orta kásipkerliktiń ómirsheń salasy retinde damyp, ekonomıkamyzdyń órkendeýine ózindik azdy-kópti úlesin qosyp otyr. Bul úrdis óz kezeginde halyq densaýlyǵynyń jaqsarýyna oń yqpalyn tıgizetinin de qaperge alǵanymyz jón.
04 Tamyz, 2017
«Qazaqtyń mańdaıy men tańdaıy» atanǵan Ábish Kekilbaıǵa júginbeı tura almaımyz. «Baǵalaı bilmegenge – baq turmaıdy, qýana bilmegenge – qut qonbaıdy» deıdi abyz qalamger. Bardy baǵalaı bilý, esimi altyn árippen jazylýǵa laıyq tulǵalardy ekshep, el sanasyna sińirý de basqa qonǵan baqty baptap ustaýdyń bir amaly bolsa kerek.
04 Tamyz, 2017
Aý, aǵaıyn, osy aragidik tas týraly, «tas» sóziniń sanamyzǵa sińgen sireý uǵymy týraly bir sát oılanyp kórdik pe? Myna kúıbeń tirlikte soǵan murshamyz da kele bere me? Qaıyrymsyzdyqty, qataldyqty «qara tas», «tas baýyr», «tas júrek» dep beıneleımiz. Sóıtip, tastyń súıkimin ketiremiz. Al osylaı degende tasqa obal jasap júrgen joqpyz ba?!
03 Tamyz, 2017
Halyqqa qajet quqyqtyq aqparat
Búgingi aqparattyq qoǵamda halyqtyń quqyq júıesindegi zańnamalyq ahýalmen qulaqtanyp otyrýy asa qajet. Qazir dúkenge kirip azyq-túlik alǵannan bastap, baspanańdy resimdeý, qyzmetke ornalasý sııaqty áleýmettik-turmystyq is-árekettiń bárinde adam óz quqyn anyq bilip, jańa zańdyq normalarmen tanys bolmasa erteńgi kúni opyq jeýi yqtımal.
03 Tamyz, 2017
Alyppen kórshiliktiń artyqshylyǵy
Táýelsizdiktiń shırek ǵasyrdan astam ýaqytynda elimiz óziniń ishki-syrtqy saıasatyn, alys-jaqyn eldermen qarym-qatynasyn qalyptastyra otyryp, eseıý jyldaryna qaraı qadam basýda. Árıne, alyp memleketterdiń ortasynda ornalasqandyǵy óz aldyna, onyń ústine ǵasyrlar boıy óz tizgini ózine tımeı, bodandyqtan kóz ashpaı kelgen elge táýelsiz ekonomıkalyq saıasat júrgizý jeńil bolmaıtyndyǵyn kózi qaraqty, oıly oqyrman jaqsy túsinse kerek.
02 Tamyz, 2017
Úlken dúnıeniń bári usaq nárseden bastalady. Adamnyń mádenıettiligi de solaı, qolyndaǵy temeki tuqylyn beı-bereket laqtyra salý usaq nárse sııaqty. Biraq sodan adamnyń mádenıettiligi kórinedi. Ishki mádenıeti joǵary, jaqsy tárbıe kórgen adam eshqashan qolyndaǵy qoqysty shasha salmaıdy, qandaı alysta bolsa da tastaıtyn jáshik izdeıdi, tipti tappasa barynsha eleýsiz etip, shashylyp jatpaıtyndaı qylyp tastaýǵa tyrysady. Otyrǵan jerine beı-bereket túkire beretinderden de adamnyń mádenıettiligi kórinedi. Sol sııaqty patrıottyq sezim, týǵan elge degen súıispenshilik te usaq nárseden ańǵarylady.
01 Tamyz, 2017
Buryndary bireýlerdiń qajyrlylyqpen tyndyryp tastaǵan bir isin kórgende nemese kóp aldynda qasqaıyp turyp aıtyp salǵan qara qyldy qaq jaratyndaı batyl sózin estigende «Áı, azamat eken, naǵyz jigit eken!» dep japa-tarmaǵaı rızashylyq bildirip, tańdaı qaǵyp tańqalǵandaı bolyp jatýshy edik.
01 Tamyz, 2017
Qazirgi zamanda dúnıe esigin ashqan ár sábı jetistikke jetemin, tanymal bolamyn dep keletin tárizdi. Oǵan bar jaǵdaı jasalǵan: buqaralyq aqparat quraldary, teledıdar, ınternet jelisi, toqtaýsyz júrip jatqan jarnama. Jetistikke jetý, tanymal bolýdyń qyr-syry nede? Neden bastaý kerek, qandaı jolmen júrý kerek, josparyń anyq pa, qandaı kitaptardy oqısyń, kimmen dos bolasyń, aınalańda kim bar, osy jáne budan da basqa sansyz suraq aldyńda turary anyq jáne onyń bári adamǵa áser etpeı qoımaıdy, árıne.
31 Shilde, 2017