Jumysty jalǵastyrar jastar qaıda?

Qolynda qolaqpandaı dıplomy bola tura jas mamandardyń aýylda jumys isteýge qulshynysy joq. Kóbiniń oıy − qyzyǵy men ý-shýy kóp qalada qalyp, ózindeı órim jastardyń ortasynda bolý. Bul úshin olardy kústanalaýdyń da jóni joq shyǵar, bálkim. О́ıtkeni, qalada tura ma, aýylda tura ma, árkimniń óz qalaýy. Solaı desek te, jastar jappaı qalaǵa qaraı aǵylyp jatqanda qazaqtyń altyn besigi – aýyldarymyzdyń keleshegi qalaı bolmaq? Bala sany jetpeı, mektepter men basqa da mekemelerdiń jabylýy jalǵasa berse, ata-baba kásibin jalǵastyratyn laıyqty izbasarlar joq bolsa, aýyldardyń erteńgi kúni ne bolmaq? Oılaýdyń ózi qorqynyshty. 

18 Tamyz, 2017

Táýelsizdik degenimiz – máńgilik kúres

Keshkilik alleıada serýendeıtin osy bir kishipeıil, mádenıetti kisini jıi kórip qalamyn. Alǵashynda bas ızesip qana júrdik. Birte-birte til qatysyp, trotýardyń jıegindegi sákige tize búgip, áńgime-dúken quratyn boldyq.

17 Tamyz, 2017

Kıkiljiń kelissóz arqyly sheshiledi

Búgingi tańda álemdi alańdatqan má­seleniń biri Koreı Halyq-De­mo­­kratııalyq Respýblıkasynyń ıad­rolyq qarýǵa qol jetkizý saıa­saty bolyp otyr.

17 Tamyz, 2017

EKSPO eki aınalyp kelmes saǵan...

Alashtyń altyn alqasyndaı As­ta­na­nyń ajar-kórkine aspanda­ǵy aı qyzyǵyp, kóktegi kún súı­sin­gendeı. Saryarqadaǵy shamshy­raqtaı sama­la shahar qazir tipti qul­­pyryp tur. Sulýlyǵy kóz sýyrǵandaı. Jer-ja­han­nyń jetis­tik­teri jaınap tórinde tur­sa, bes qurlyqty betine qaratar be­del jınamaı qaıtedi endi.

16 Tamyz, 2017

Aqıqat pen ashyqtyq kerek

El bolǵan soń adamdar arasynda daý-damaı da oryn alyp jatady. Mundaı keleńsiz jaǵdaılardyń órshimeýi úshin aıypty degenderdi ustap, qamaý amaldarymen tosqaýyl qoıý jetkiliksiz bolatyny belgili. Onyń báriniń aq, qarasyn anyqtap, du­rysty – durys, burysty – bu­rys deýde aqıqat pen ashyqtyq qa­jet. Sonda ǵana qylmystyq isti izgilendirý qaǵıdaty aıqyndalady. Bul Elbasynyń tapsyrmasyna saı, qylmystyq prosesti jańǵyrtý bolyp tabylady. 

16 Tamyz, 2017

Nesıemen nege oqymasqa?!

Elimizde oqý granttarynyń ıe­­ger­­leri belgili boldy. Árıne, qaı zamanda bolsa da oqyǵan – bil­gir, oqymaǵan – dilgir. Bári bil­gir bolǵysy keledi, bárine birdeı bol­maq qaıda? Zeıin men zerdeniń záý­de oza­tyn tusy – osy. Sondyqtan oqý grantyna ilige almaǵan jas tú­lek­tiń jabyrqaǵan janyn et ja­qyn­dary jubatyp jatady. Biraq ómir jubata ma?..

15 Tamyz, 2017

Aldyńǵy arba qaıda júrse...

Sonaý 80-shi jyldardyń basynda, jasym áli otyzǵa da jete qoımaǵan kez, aýylymyzdaǵy Ǵalym esimdi úlken kisimen birge kórshi keńsharǵa baratyn boldyq. Avtomashına rólinde jańaǵy kisiniń balasy. Onyń da jasy menimen qatarlas, joldas jigit. Kólikke otyrar shaqta men óz «mártebemdi» bilgendikten artqy oryndyqqa qaraı umtyla bergen bolatynmyn. Jańaǵy kisiniń qatqyldaý shyqqan úni meni kilt toqtatty. «Aldyna otyr! Senderdiń bolashaqtaryń áli alda, sheginshektemeı, ilgeri qaraı talpynyńdar. Biz sııaqty shaldarǵa osy jer de jaraıdy», dep ózi avtomobıldiń artqy esiginen enip, ekinshi qatardaǵy otyrǵyshqa jaıǵasty. О́zin shaldardyń qataryna qosyp otyrǵan kisiniń jasy ol ýaqyttary áli alpysqa da jete qoımaǵan bolatyn.

14 Tamyz, 2017

О́nim óndirýshi utylmaýy kerek

Tabys tabýdyń, kún kórýdiń joly san qyrly. Allanyń aq jolynan taımaı, adal ispen aınalysatyndar da, qýlyǵyna quryq boılamaıtyn, aıla-sharǵysy mol, kezi kelse qyrǵıdaı qaqshyp ketetinder de aýyrdyń astymen júrip-aq mal taýyp, urty maılanatyndar da joq emes. Baı, kedeı demeı ózine «kerek» bolsa, kún men túndi elemeı, bireýdiń múlkin qaqshyp ketip júrgender de, jaıaý urylar da, qaraý pendeler de az kezdespeıtin boldy.

14 Tamyz, 2017

Toı kortejinde tikushaqpen ushý – qundylyq júıesindegi másele

2 tamyz kúni ınternet jelisinde tikushaq bastaǵan toı kortejiniń vıdeosy jarııalanyp, áleýmettik jeli qoldanýshylarynyń qyzý talqysyna tústi. Pikir bildirýshilerdiń aldyńǵy legi oqıǵany qatań synǵa ushyratsa, keıinnen birneshe adam jastardyń áreketin jaqtap shyqty. Artynan sol kortejdiń qatysýshylaryna ákimshilik jaza qoldanǵany belgili boldy. Osy oraıda, jastardyń bul isi ındıvıdtik qalypqa áser ete me; jeke ómir men qoǵamdyq talqynyń shekarasy qandaı degen saýaldar aldyńǵy orynǵa shyqty.

11 Tamyz, 2017

Áýestik pen ábestik

Ana tilimizdi shubarlamaı sóıleıik, qazaq tilinde saýatty jazaıyq dep, ózge tilderden enetin termın sózderge basymyz qatyp júrgende, myna bir jaıt tilimizdiń tazalyǵyna ashyq nuqsan tıgizgeli tur. Buryndary kóshe boılaryndaǵy alabajaq ataýlardy, saýda úıleri men túrli turmystyq qyzmet kórsetý oryndarynyń mańdaıshalaryndaǵy bóten sózderdi túzetý muń bolatyn. Keıde tipti olarǵa kóziń túsip ketkende ózińdi Eýropanyń bir beıtanys qalasynda kele jatqandaı sezinetinsiń. Bul jerde naqty mynadaı-mynadaı oryndardyń aty dep árıne, aǵylshynsha ataýlardy qazdaı tizip kórsetýge bolar edi, biraq odan ne paıda? Bizdiki kórgen-bilgenderimizdi jurtpen bólissek degen oı ǵana.

11 Tamyz, 2017

Tehnologııanyń uly qozǵalysy

Qazirgi jahandyq energetıkalyq daǵ­darys bir jaǵynan munaı-gaz ener­­getıkasynyń ekonomıkalyq re­sýrstarynyń shektelýimen, ekinshi ja­ǵynan búginge deıin ashylǵan balamaly qýat kózderiniń taıaý mer­zim­de energetıkalyq tóńkeris ja­saı al­maı­tyndyǵymen sıpattalady. Son­dyq­tan adamzattyń erteńgi ıgiligi jo­lyndaǵy bolashaq tıimdi energııa kó­zin izdeý qozǵalysy búginnen bastaý alý­da. Osy uly qozǵalystyń aldyńǵy le­ginde «Bolashaqtyń energııasy» ura­nymen Astanada EKSPO-2017 h­a­lyqaralyq mamandandyrylǵan kór­mesin ótkizip jatqan Qazaqstan ke­ledi. Kim ne aıtsa, ony aıtsyn, el­ordadaǵy EKSPO-2017 kórmesi ja­han­d­yq energetıkalyq tóńkeristiń ozyq tehnologııalary pash etilgen ta­rıhı alańǵa aınaldy.

11 Tamyz, 2017

Tolyq adam hám baqytty otbasy

Qoǵamdy taný sol qoǵamda ómir sú­rip jatqan adamdy tanýdan bastalmaq. Al adamdy taný úshin  áýeli onyń tárbıelengen otbasy, oshaq qasy qan­daı, soǵan kóńil aýdaramyz.

10 Tamyz, 2017

Qazaq qalamgeri qaı joldy tańdaıdy?

Qazaqstanda 800 jazýshy bar eken. Mańdaıynan shertip sa­nap shyqqan joqpyz, jobalap aıtqanda osynsha adam qalam­ger­ler sanatynda esepte turatyn bolsa kerek. Bul derekterge de­gen qyzǵýshylyǵymyz da aıaq as­tynan oıana ketti.

10 Tamyz, 2017

Kavkaz túıini: úmit pen kúdik 

Taýly Qarabaqqa baılanys­ty Ázerbaıjan men Armenııa arasyndaǵy soǵys qımyldarynyń toqt­a­tylǵanyna shırek ǵasyrǵa jýyq­tady. О́kinishke qaraı, birneshe myń adamdy qurban etken, myńdaǵan beıbit turǵyndy bosqynǵa ushyratqan sol qarýly qaqtyǵystar sońǵy jyldary qaıta boı kórsete bastaǵandaı...

09 Tamyz, 2017

Absolıýtti artyqshylyq

Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev «Qazaqstannyń úshinshi jańǵyrýy: jahandyq básekege qabilettilik» atty Qazaqstan halqyna Joldaýynda «Basymdyǵy bar salalardaǵy básekege qabiletti eksporttyq óndiristi damytýdy kózdeıtin ındýstrııalandyrýdy jalǵastyrý kerek», degen edi. Osy máselege oraı oı qosýdy jón kórdik.

09 Tamyz, 2017

Qazaq aty-jóniniń jazylýy

Aýyl balalary alqa-qotan otyra qalyp dańqty Baýyrjan Momysh­ulynyń soǵystaǵy erlik-hıkaıasyn qyz­dyrǵanda jerlesimizge Batyr ata­ǵyn qazaqsha famılııasy úshin ber­mepti dep qyzyl keńirdek bolyp qa­lýshy ek!..

08 Tamyz, 2017

О́zim degende... nemese self-made man

«Meshkeı degen jaqsy at emes» demekshi, ózeýregen ózimshildik te sonshalyqty tálim alar táýir qasıet emes. Ásirese, ózinikin tańsyq, ózgenikin qańsyq kóretin sabyrsyz, saýatsyz, saýapsyz ózimshildik dúnıeqońyzdyqtan týar dúrdarazdyqty órshitip, qoǵamda qolaısyz ahýal qalyptastyrady. Biraq bizdiń aıtaıyn degenimiz basqa ózimshildik...

07 Tamyz, 2017

Ulttyń úni

Qazaqqa táńirim dalasyndaı keń tynysty úndi de bergen. Saharany sah­na etip, aspandaǵy aqqýǵa ún qo­syp júrip, úmitin úkilegen jurty­myz­­dyń boıyndaǵy kemeldik pen ke­meńgerlikti arǵy-bergi tarıhı ke­zeńderge kóz jiberseń, uǵasyń da tú­s­i­nesiń. 

07 Tamyz, 2017

Aǵarǵan satar aǵaıyn, adaldyqtan attama!

Búginginiń qazaǵy sabada sary qymyz sarqylǵan kezeńdi artqa tas­tap, babalar jolynan jańylmaı, osy bir ulttyq dámimizdi molynan tu­ty­nýda. Sonyń nátıjesinde ult­tyq brendterimizdiń biri – qymyz­dyń saýdasy shaǵyn jáne orta ká­sipkerliktiń ómirsheń salasy re­tinde damyp, ekonomıkamyzdyń ór­ken­deýine ózindik azdy-kópti úlesin qo­syp otyr. Bul úrdis óz kezeginde ha­lyq densaýlyǵynyń jaqsarýyna oń yqpalyn tıgizetinin de qaperge al­ǵanymyz jón.

04 Tamyz, 2017

Jadyda jattalar júz esim

«Qazaqtyń mańdaıy men tańdaıy» atanǵan Ábish Kekilbaıǵa júginbeı tura almaımyz. «Baǵalaı bilmegenge – baq turmaıdy, qýana bilmegenge – qut qonbaıdy» deıdi abyz qalamger. Bardy baǵalaı bilý, esimi altyn árippen jazylýǵa laıyq tulǵalardy ekshep, el sanasyna sińirý de basqa qonǵan baqty baptap ustaýdyń bir amaly bolsa kerek.

04 Tamyz, 2017