Bir jarym ǵasyrdan asa tarıhy bar rásim EKSPO-2017 kórmesinde de jalǵasty
Halyqaralyq kórmeler bıýrosy EKSPO-2017 kórmesin ótkizýge atsalysqan tulǵalar men uıymdardy jáne úzdik pavılondardy marapattady. Mundaı rásimi 1851 jyly London qalasynda ótken Dúnıejúzilik birinshi kórmeden bastap dástúrge aınalǵan. Bıylǵy marapat arqyly EKSPO-2017 halyqaralyq mamandandyrylǵan kórmesiniń qatysýshylaryn «Bolashaq energııasy» taqyrybyndaǵy jobalardy júzege asyrýdy jalǵastyrýǵa jáne osy baǵyttaǵy biregeı ıdeıalardy damytýǵa yntalandyrý kózdelgen.
Elbasydan bastap, eriktilerge deıin marapattaldy
Saltanatty basqosýda Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaev EKSPO-2017 kórmesin joǵary deńgeıde ótkizýge tikeleı atsalysqany úshin Halyqaralyq kórmeler bıýrosynyń birinshi altyn medalin enshiledi. Marapatty «Astana EKSPO-2017» UK» AQ basshysy Ahmetjan Esimovke tabystaǵan bıýro prezıdenti Stın Krıstensen Elbasy men Qazaqstan úkimetine bilim berý, ınnovasııalar jáne yntymaqtastyqtyń negizgi qundylyqtaryna qoldaý bildirip, bolashaqtyń energııasy salasyndaǵy jahandyq yntymaqtastyqqa qosqan ólsheýsiz úlesi úshin alǵys aıtty.
Ekinshi altyn medal aýqymdy sharany tabysty ótkizýde aıanbaı eńbek etken EKSPO-2017 kórmesiniń halyqaralyq qatysýshylaryna berildi. Odan bólek, Halyqaralyq kórmeler bıýrosy «Astana EKSPO-2017» UK» AQ ujymyna kásibıligi men halyqaralyq qatysýshylarǵa qoldaý bildirgeni úshin «Abyroı» medalin tabystady. Dál osyndaı ekinshi medalǵa erekshe qonaqjaılylyq tanytyp, álem azamattaryna shabyt syılaǵan Astana qalasy men onyń turǵyndary laıyq dep tanyldy. Syılyq elorda ákimi Áset Isekeshovke tapsyryldy. Taǵy bir «Abyroı» medali qatysýshylardy kóptep tarta bilgeni úshin kórme komıssary Rápil Joshybaevqa berildi. Sonymen qatar EKSPO-2017 kórmesiniń aınymas bólshekterine aınalǵan eriktiler men qoǵammen baılanys departamentiniń qyzmetkerleri arnaıy sertıfıkattarmen marapattaldy.
«Ǵarysh» syılyǵyn Lesoto qanjyǵalady
Afrıkanyń ońtústiginde ornalasqan Lesoto Koroldiginiń ulttyq ýnıversıteti EKSPO-2017 kórmesi aıasyndaǵy «Ǵarysh» syılyǵyn jeńip aldy. Japondyq EKSPO-90 halyqaralyq qory men Halyqaralyq kórmeler bıýrosynyń áleýmettik jobasy bolyp sanalatyn marapat kórme tarıhynda besinshi márte tabystaldy. Bul syılyq «Bolashaqtyń energııasy» salasyndaǵy úzdik ınnovasııalyq jobany anyqtaýǵa baǵyttalǵan.
Álemniń túkpir-túkpirinen kelip túsken ótinimder arasynda Lesoto stýdentteriniń kún qýatyn jınaıtyn jobasy úzdik dep tanylǵan. EKSPO-2017 kórmesi qalashyǵynda ótken jeńimpazdardy marapattaý rásiminde Halyqaralyq kórmeler bıýrosy bas dırektorynyń orynbasary Dmıtrıı Kerkenzes Lesoto povılonynyń komıssaryna «Ǵarysh» syılyǵy men 20 myń eýro qarjylaı syılyq sertıfıkatyn tabys etti.
Lesoto ulttyq ýnıversıteti – aýyldyq jerlerge arnalǵan jańǵyrmaly energııa tehnologııasyn damytyp kele jatqan akademııalyq zertteý oqý orny. Ondaǵy stýdentter oılap tapqan kún energııasyn jınaıtyn arzan qurylǵy aýyldyq jerlerde as daıyndap, úı jylytýǵa múmkindik beredi. Ádilqazylar «jasyl» tehnologııany damytý arqyly az qamtylǵan otbasylardyń turmysyn jaqsartýǵa jáne qorshaǵan ortany qorǵaýǵa septigin tıgizedi dep esepteıdi.
Altyndy Reseı aldy
Halyqaralyq pavılondar «Kórme dızaıny» jáne «Kórme taqyrybynyń ashylýy» atty eki sanat boıynsha baǵalandy. Qazylar alqasy quramyna kórme, sáýlet jáne halyqaralyq kórmeler salasyndaǵy 9 sarapshy engen. Birlesken pavılondar arasynda «Kórme dızaıny» sanaty boıynsha altyn júlde Karıb qoǵamdastyǵy plazasyna berilse, kúmis júldeni Tynyq muhıty plazasy qanjyǵalady. Qola júlde Latyn Amerıkasy plazasyna buıyrdy. «Kórme taqyrybynyń ashylýy» sanatynda altyn – Tájikstanǵa, kúmis – Gana Respýblıkasyna, qola Ýkraınaǵa tabystaldy.
Aýmaǵy 400 sharshy metrden kem pavılondar arasynda «Kórme dızaıny» boıynsha altyn júldeni Polsha Respýblıkasy jeńip aldy. Kúmis júldeni – Slovakııa, qola júldeni Latvııa enshiledi. «Kórme taqyrybynyń ashylýy» atalymynda altyndy fınlıandııalyq pavılon aldy. Kúmis júlde – Sıngapýrǵa, qola júlde Chehııa Respýblıkasyna buıyrdy. 400 jáne 700 sharshy metr aýmaǵy bar pavılondar ishinde «Kórme dızaıny» sanatynda altyn júldege Katar laıyq dep tanyldy. Kúmisti Ázerbaıjan, qolany Monako Knıazdigi enshiledi. «Kórme taqyrybynyń ashylýy» sanatynda Shveısarııa úzdik dep tanyldy. Qalǵan eki oryn Majarstan men Úndistanǵa tabys etildi.
700 sharshy metr jáne odan kóp aýmaǵy bar pavılondar arasynda báseke qyza tústi. «Kórme dızaıny» boıynsha altyn júlde Reseı Federasııasyna berilse, kúmis júldeni – Ulybrıtanııa, qola júldeni Koreıa Respýblıkasy aldy. «Kórme taqyrybynyń ashylýy» sanatynda altyn júldemen – Germanııa Federatıvti Respýblıkasy, kúmis júldemen – Qytaı Halyq Respýblıkasy, qola júldemen Fransııa marapattaldy.
Ashat RAIQUL,
«Egemen Qazaqstan»