BUU-nyń Adam quqyqtary jónindegi Konvensııasynyń talabyna sáıkes, bas erkinen aıyrylǵan múgedekterdiń adamı quqyqtarynyń saqtalýyna basqalarmen birdeı kepildik beriledi, sonyń ishinde olardyń eńbegin múmkindiginshe qoldaný da qarastyrylǵan. Búgingi tańda Qazaqstanda qamaýdaǵylardyń 2 paıyzdan astamy, ıaǵnı 744 múgedek ártúrli qylmystary úshin bas erkinen aıyrylyp, qamaqta otyr.
Aqmola oblysyndaǵy Granıtnyı kentinde ornalasqan 166/25 qamaq mekemesinde bolǵanymyzda múgedekterdiń jaǵdaıy syn kótermeıtindigine kózimiz jetti. Alǵashqy ustalý sátinen bastap qylmystyq jazasyn óteıtin orynǵa jetkizilgenge deıin olardyń quqy buzylady eken. Negizgi másele olardyń medısınalyq kómekti ala almaýyna baılanysty bolyp otyr. Maman dárigerlerdiń bolmaýy sebebinen jáne qajetti dári-dármektiń jetispeýinen olardyń jaǵdaıy nasharlaı túsedi.
Sondyqtan biz Premer-Mınıstrdiń orynbasary Erbolat Dosaevqa depýtattyq saýal joldap, tómendegi sharalardy atqarýdy usyndyq:
1.Bas erkinen aıyrý mekemelerinde normatıvtik jáne reglamenttik qujattarmen múgedekterdiń arnaıy mártebesi anyqtalýy kerek;
2.Osy oryndarda múgedekterdiń erkin qozǵalýy men júris-turysyna múmkindik beretin pandýstar, sanıtarlyq-gıgıenalyq oryndar qamtamasyz etilsin;
3.Medısınalyq jáne áleýmettik-psıhologııalyq kómekter jasaý múmkindigi qarastyrylsyn;
4. Qoǵamdyq uıymdarmen birlese otyryp mekemelerdiń qyzmetkerlerin múgedektermen jumys isteý ádisine úıretý kerek;
5. Sottalǵan múgedekterdi tasymaldaý úshin arnaýly kólik quralyn paıdalaný qajet. Múgedekter de bizdiń qoǵamymyzdyń músheleri, olar erteń ortamyzǵa oralǵanda ózderiniń adamı quqyqtary taptalǵandyǵy sebepti kektenip, ashý-yzamen oralmaýy kerek. Al olardyń arasynda qasaqana jasalmaǵan, bolmashy qylmyspen jazaǵa tartylǵandar kóp. Sondyqtan olardyń bolashaǵyn oılaý qoǵam músheleriniń mindeti.
Janat OMARBEKOVA,
Májilis depýtaty