O basta ózine ólsheýsiz yntyqtyrǵan ónerdi janserigindeı kórip balań jastyǵynan serik etkende osy apparatqa ǵumyry baılanatynyn da oılaǵan joq eken. Baıanaýyl sııaqty tabıǵaty ǵajap óńirde dúnıege kelgen Jaqsylyq Turlybekovtyń kásıbı maman retinde fotoónermen órilýi taǵdyr jazýy shyǵar. Almaty qalalyq ákimdiginde ótken sharada TMD elderiniń Parlamentaralyq assambleıasy keńesiniń tóraǵasy Valentına Matvıenkonyń «Mádenıet pen ónerge qosqan úlesi úshin» tósbelgisin saltanatpen tapsyrýy úlken mártebe boldy.
Alǵash ret Naǵashy aǵasynyń fotoapparatqa áýestigi balalyq qııalyn oıata bildi. Ol kisi kezinde soǵysqa qatysqan, polkovnık shenindegi áskerı adam bolatyn. Shaǵyn fotoapparatynyń jón-josyǵyn úıretip, armanshyl jastyń bolashaqqa mashyqtandyryp, úlken iske baǵyt siltegendeı edi. Alaburtqan bala kóńil aınaladaǵy tabıǵattyń tańǵajaıyp tylsymyn moınyna asqan kishkentaı «Zenıti» úıirip ákelip aldyna tastaıtyn tańǵajaıyp sátteri keıingi sapaly da sándi EOS 5D Mark 11 apparatyn qoldanatyn kezeńge deıingi ýaqyttyń aralyǵyndaǵy uzaq jyldar áletinde ómir ıirimderi ne kórsetpedi. Alǵash 1970 jyly Qaraǵandy qalasyndaǵy fotograftar daıyndaıtyn ýchılısheni bitirip, eńbekke aralasqan jyldary jastyqtyń jalynymen órshil rýhtyń ekpini jastyq áserimen armanshyl jas Almaty kıno tehnıkýmyn aıaqtaıdy. Osy tehnıkýmnyń zerthanasynda meńgerýshi bolyp, qyzmet atqarady. Sodan keıin Pavlodardaǵy pedagogıkalyq ınstıtýtynyń fılologııa fakýltetinde oqyp, fototilshi qyzmetine belsene kiristi, keshegi Joǵarǵy keńestiń, Almatydaǵy Parlament fotostýdııasynda sheteldermen baılanystaǵy «Dostyq» qoǵamynda, «Habar» telearnasynda, «Túrkistan», «Egemen Qazaqstan» gazetterinde fototilshi bolyp týǵan jerdiń tósin sharlady. 1991 jyly Toqtar Áýbákirov ǵaryshqa ushqan kezde tuńǵysh ǵaryshkerimizdiń kókke kóterilý sátine kýá bolǵanymdy ózime erekshe maqtanysh kóremin, – deıdi tolqyp Jaqsylyq aǵa aıryqsha sezimmen, tarıhyna, mádenıetine úńilgen adam ǵana eldiń rýhanııatyn kóteredi. 1995 jyly Semeıge jol túsip, Abaı jerinde Uly aqynnyń 150 jyldyq merekesin kózben kórip, saltanattyń aıryqsha sátterin sýretke túsirip alýdyń keremet kezin kórsetý múmkindigi týǵanyna qýanamyn. Keıinnen Parıjde bolǵan saparymda Muhtar Áýezovtyń 100 jyldyq mereıtoıyna qatysqanymda, sol delegasııanyń quramynda aıtýly aǵalar bolǵany umytylmaıtyn kezder der edim. Máselen, Shyńǵys Aıtmatov, Ábdijámil Nurpeıisov, Oljas Súleımenov, Sáken Júnisov, Aıman Musaqojaeva, Murat Áýezov, Qarshyǵa Ahmedııarovtardyń bolýy, árqaısysynyń ilkim sátterin sýretterimde beıneleı alý da men úshin aıtyp júretin syrly sátter bolyp qala beredi.Sol kezde IýNESKO-nyń shtab-páterinde arnaıy fotoreportajdar túsirdim, – deıdi Jaqań áńgime arasynda. Búginde bul jumystar Muhtar Áýezov mýzeı-úıinde saqtaýly tur.
Táýelsizdiktiń 20 jyldyǵy qarsańynda Astanadaǵy Táýelsizdik saraıynda úlken kórme ótkizdim. Sondaı-aq, osydan úsh jyl buryn, 1 jeltoqsan – Tuńǵysh Prezıdent kúnine oraı Almatydaǵy Respýblıka saraıynda Elbasyǵa arnalǵan arnaıy kórme ótkizdi. Ýyzdaı yntyqtyrǵan órnekter álemi Jaqsylyqty jaqsy izdenisterge bastaı beretindeı.
Saparbaı PARMANQUL,
«Egemen Qazaqstan»
ALMATY