Kári ómirdiń qaqpasyn qaǵyp, sábı jyl attaǵan kezde úsh júz alpys bes kún ǵana ómir súretinin esh oılamaı, Adam Ata záýzatyna áli eshkim bile qoımaǵan qýanyshymen qabaǵat qaıǵysyn da jasyryp, kúlimdep kirip keledi. Álıhan Bókeıhan «Jańa stıl» degen nemese Grıgorııan kúntizbesi atalǵan ýaqyt esebi boıynsha ǵumyr keship kele jatqanymyzdy da eskerip sóıleımiz. Jyl ótkende jaqsy sóz aıtatyn, jyl kútkende jaqsylyq kútetin halqymyz ıt jylynda egindi erte egip, qysyna daıarlyqty erte bastaıdy eken. Yrymshyl minezine salyp, qıyndyqtyń ózin alda kele jatqan úlken jeńildiktiń, jaqsylyqtyń óteýi dep qaraǵan. It jylynda dúnıege sábı kóp keledi dep qýanady eken. Qudaıdyń ózine ǵana aıan syrlardy yqylasty duǵasymen surap alatyn qazaq júreginen aınalasyń!
Osy jyly qazaqqa eńbegi sińgen perzentterdiń mereıli jyldarynan bir para usynyp kórmekpiz. Qazaq taǵdyryna alańdap, zar zamanda taryǵyp ǵumyr keshken Shortanbaı aqynnyń týǵanyna 210 jyl. «Myna dúnıege biz biletin tórt muhıttyń ústine jańa muhıt – Kúı muhıtyn qosqan» Qurmanǵazynyń dúnıe esigin ashqanyna – eki ǵasyr tolypty. Aqan seri men Yqylas Dúkenulyna – 175 jyl, Shákárim men Máshhúr Júsiptiń týǵanyna – 160 jyl. Keńes dáýirine deıin ózi týyp-ósken Torǵaı dalasynda bı bolǵan, patsha úkimeti «Oıan, qazaq» degen kitapty tárkilegen tusta, jasyryn taratqan, Býtyrka túrmesinde jatyp, Karelııaǵa aıdalǵan, keıin sonda qaıtys bolyp, tek 1991 jyly ǵana aqtalǵan Asqar Dýlatov (Mirjaqyptyń týǵan aǵasy) pen Abaıdyń tárbıesin kórip, tálimin alǵan, aqyn murasyn jınap, tuńǵysh baspaǵa usynǵan Kákitaı Ysqaqulynyń týǵanyna – 150 jyl. Qazaq ádebıetindegi tuńǵysh romandardyń birin jazǵan Spandııar Kóbeev pen jyr-dastandardyń aıtýly júırigi Shoraıaqtyń Omaryna – 140 jyl. Al Eýropanyń tórinde qazaq ánin áýeletip, qazaq atyn asqaqtatqan Ámire Qashaýbaevtyń týǵanyna 130 jyl bolypty. Týma talant, qazaq teatr óneriniń korıfeıi Qalıbek Qýanyshbaevtyń, jyr sultany Sultanmahmut Toraıǵyrovtyń, qazaq poezııasyna eýropalyq áshekeıdi ákelgen Maǵjan Jumabaevtyń, qazaq áıelderi arasynan shyqqan tuńǵysh dáriger Aqqaǵaz Dosjanovanyń týǵanyna – 125 jyl. Ustaz-ádisker, qýǵynǵa ushyraǵan Shahzada Shonanovanyń dúnıege kelgenine 115 jyl bolypty.
Bıyl talantty synshy, kórnekti jazýshy Táken Álimqulovtyń, Qaınekeı Jarmaǵambetovtiń, qoǵam qaıratkeri, ǵalym Nurymbek Jandildınniń, Halyq qaharmany Qasym Qaısenovtiń, sheber aýdarmashy Islám Jarylǵapovtyń, Keńes Odaǵynyń Batyry Abdolla Janzaqovtyń týǵandaryna – 100 jyl. Qazaq radıosynyń úni bolǵan Ánýar Baıjanbaev pen qazaq kıno ónerine úlken úles qosqan Sultan Qojyqovtyń dúnıe esigin ashqandaryna 95 jyl tolypty. Kúlli qazaq dalasyn ana týraly ánimen terbetken Ǵafý Qaıyrbekovtiń týǵanyna 90 jyl.
Balýan Ábilseıit Aıhanovtyń, jazýshy Asqar Súleımenovtiń, aqyn О́tejan Nurǵalıevtiń týǵandaryna 80 jyl. Amandyq bolsa, qazaqtyń jelaıaǵy Ámın Tuıaqov, qazaq baletmeısteri Bolat Aıýhanov, aktrısa Torǵyn Tasybekova mereıli 80 jasqa keledi.
Budan ózge mereıli jastardyń bári toı úshin, dúrmek úshin emes. О́tkendi muqııat zerdeleý úshin aıtylady, eskeriledi, atalady. Táýelsiz damýdyń jolynda rýhanı turlaýly bolýymyzǵa zor úles qosqan arystardyń eńbegi rızager urpaqtyń sanasynan bir sátke óshpek emes.
Baǵashar TURSYNBAIULY,
«Egemen Qazaqstan»