Seısenbi, 20 naýryz 2012 8:12
Qazaqstandaǵy júzdegen ulttar men ulystar bir qoldyń salasy, bir úıdiń balasyndaı tatý-tátti ómir súrip jatyr. Árıne, “bir qaryn maıdy bir qumalaq shirtedi” degendeı, tentek-teliler ár etnostan da shyǵyp jatady. Biraq, ol Qazaqstandy Otanym deıtin jurttyń bir-birine degen senimine selkeý túsire almaq emes. Elbasy Konstıtýsııa kepili jáne Qazaqstan halqy Assambleıasynyń Tóraǵasy retinde ultaralyq kelisimdi, bir-birimen jarastyqty álemdik deńgeıge kóterdi.
Seısenbi, 20 naýryz 2012 8:12
Qazaqstandaǵy júzdegen ulttar men ulystar bir qoldyń salasy, bir úıdiń balasyndaı tatý-tátti ómir súrip jatyr. Árıne, “bir qaryn maıdy bir qumalaq shirtedi” degendeı, tentek-teliler ár etnostan da shyǵyp jatady. Biraq, ol Qazaqstandy Otanym deıtin jurttyń bir-birine degen senimine selkeý túsire almaq emes. Elbasy Konstıtýsııa kepili jáne Qazaqstan halqy Assambleıasynyń Tóraǵasy retinde ultaralyq kelisimdi, bir-birimen jarastyqty álemdik deńgeıge kóterdi.
Halyqaralyq sarapshylar Qazaqstannyń júzden astam etnosty aırandaı uıytyp, bir maqsatqa jumyldyryp otyrǵanyna qyzyǵady ári tájirıbesin úırenýge ókilderin jiberedi. Árıne, qol jetken jetistikterge toqmeıilsip otyratyn ýaqyt emes. Sondyqtan kelisip pishetin máselelerdi birlese talqylaýdyń máni zor.
14-16 naýryz aralyǵynda Shymkent qalasynda ótken “Qazaqstandaǵy memlekettik etnosaıasatty júzege asyrý jáne etnokonfessııalyq qatynastardy retteý” taqyrybynda ótken aımaqtyq semınar-trenıngtiń kózdegen bir maqsaty osy bolsa kerek. Al negizgi maqsat Prezıdenttiń 2012 jylǵy 27 qańtardaǵy “Áleýmettik-ekonomıkalyq jańǵyrtý – Qazaqstan damýynyń basty baǵyty” atty halyqqa Joldaýy aıasynda memlekettik qyzmetkerlerdiń, etnomádenı jáne basqa da qoǵamdyq birlestikter, sondaı-aq dinı birlestikter jetekshileriniń, aımaqtardaǵy Qazaqstan halqy Assambleıasy ǵylymı-saraptamalyq toptary músheleriniń tegeýrinder men qaterler jaǵdaıynda etnosaralyq jáne konfessııaaralyq qatynastar salasyndaǵy kásibı bilimi men biliktilik deńgeıin arttyrýǵa negizdeldi.
Semınar-trenıngtiń oqytýshylyq-professorlar quramynda Qazaqstan halqy Assambleıasy Tóraǵasynyń orynbasary, QHA Hatshylyǵynyń meńgerýshisi, saıası ǵylymdar doktory, zań ǵylymdarynyń kandıdaty Eraly Toǵjanov, Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń janyndaǵy Memlekettik basqarý akademııasynyń rektory, bıologııa ǵylymdarynyń doktory, professor Bolatbek Áblirásilov, QHA Ǵylymı-saraptamalyq keńesiniń tóraıymy, Etnosaralyq jáne konfessııaaralyq qatynastardy zertteý ortalyǵynyń jetekshisi, áleýmettaný ǵylymdarynyń doktory Aıgúl Sádýakasova, Qazaqstan halqy Assambleıasy Hatshylyǵynyń ınspektory, QHA Ǵylymı-saraptamalyq keńesiniń hatshysy, saıası ǵylymdar doktory, HAFǴA akademıgi Natalıa Kalashnıkova, halyqaralyq sarapshy, О́zbekstan Respýblıkasy ǴA Tarıh ınstıtýtynyń qazirgi tarıh jáne halyqaralyq zertteýler bólimi meńgerýshisiniń orynbasary, fılosofııa ǵylymdarynyń kandıdaty Ravshan Nazarov bastaǵan azamattar bar.
Semınardyń alǵashqy kúninde A.Sádýaqasova, R.Nazarov, T.Jaqııanov jáne D.Ahatova Qazaqstandaǵy etnosaralyq jaǵdaı: turaqty damý faktorlary men qazirgi tegeýrinder, kóp mádenıetti qaǵamdaǵy enosaralyq qatynas mádenıeti, Qazaqstan aımaqtaryndaǵy etnokonfessııalyq jaǵdaıdy toptyq taldaý taqyryptary boıynsha sabaq ótkizdi.
Semınardyń úshinshi kúni “Qoǵamnyń etnosaralyq jáne konfessııaaralyq mádenıetin qalyptastyrý tájirıbesi, qıyndyqtary jáne keleshegi” atty halyqaralyq ǵylymı-tájirıbelik konferensııaǵa ulasty. Konferensııada Qazaqstan halqy Assambleıasy Tóraǵasynyń orynbasary E.Toǵjanov “Etnosaralyq toleranttylyq pen qoǵamdyq kelisimniń qazaqstandyq úlgisi – etnosaralyq qatynastar mádenıetin qalyptastyrýdyń negizi: tájirıbesi jáne damýynyń keleshekteri” taqyrybynda baıandama jasady. Sonymen qatar, ǵalymdar A.Qalybekovanyń, A.Sádýaqasovanyń, R.Nazarov pen S.Nýrovanyń joǵarydaǵy taqyrypqa baılanysty ǵylymı-tájirıbege negizdelgen baıandamalary tyńdaldy.
О́rkenıetti elderdiń Qazaqstan halqy Assambleıasynyń jumysyna qyzyǵýshylyqpen qarap, ókilderin jiberip jatqandyǵyn aıtqan E.Toǵjanov toleranttylyq sózi qazaqsha tózimdilik dep aýdarylyp júrgendigine óz kózqarasyn bildirdi. Eraly Luqpanulynyń pikirinshe, toleranttylyq sózi tózimdilikten kóri senimdilikke jaqyndaý. Bul durys qısyn sııaqty.
Ońtústik tórinde ótken bul jıynda birlik pen yntymaq jaıy kóp aıtyldy.
Baqtııar TAIJAN,
Ońtústik Qazaqstan oblysy.