Jaqsynyń ushy-qıyryna janaryń jetpeıtin jýsandy, jalpaq dalasynda beıitter kóp ushyrasady. Sońǵy ýaqytta úzilińkirep qalǵany bolmasa, el ishindegi kónekóz qarııalar ár beıitke jerlengen adamnyń taǵdyryn tasqa basqandaı etip aıtyp otyrar edi. Myna bir beıit el ishinde «Qos beıit» dep atalady. Keıbireýler «shatyrly beıit» dep te ataıdy. Qalaı bolǵan kúnde de, ańyzy ortaq, aqıqaty bireý.
Este joq eski zamanda aldyna mal bitpegen kedeı jigit pen osy jalpaq dalada myńǵyrtyp mal baǵyp, shashasynan asyp tógilgen baıdyń qyzǵaldaqtaı qulpyrǵan boıjetken qyzy birge jerlengen desedi. Kónekózderdiń aıtýyna qaraǵanda, malshy jigit quryǵyn súıretip mal baǵyp júrgen kúnderdiń bir kúninde aýyzdyǵymen alysqan sáıgúlik mingen sulýdy kóredi. Syńǵyrlap kúlgeni qandaı! Janaryn jarq etkizip, qasyn serpip tastap qaraǵany qandaı! Jýsandy dalada arman qýyp júrgen óndir jigittiń júregine ot túskendeı. Bir kórgennen ǵashyq bolady. Dalanyń eńbekpen shyńdalyp ósken bozbalasyna boıjetken de ket ári demepti. Tildese kele, birin-biri unatqan. Kádimgideı ǵashyq bolǵan. El ishinde áńgime jata ma, sypsyń sóz jylansha jorǵalap aýzynan jalyny shyǵyp turǵan qyz ákesi – baıǵa da jetedi. Jigittiń óz basyn kem kórmese de, kedeı áýlet. Jarymaǵan tuqym. Jarlyǵa qyz berý, qyz bolǵanda da jelge, kúnge tıgizbeı álpeshtep baqqan perzentin uzatýdy namys kóredi. Oılanyp-tolǵana kele, malshysynan qalaıda qutylý qajet dep sheshedi. Birjola qutylýdyń jalǵyz joly – óltirý. Jendetterine tapsyrma bergen. О́kinishtisi, janalǵyshtar baıdyń tapsyrmasyn oryndaǵan kezde jigitpen birge boıjetken oqystan qaza tabady. О́ziniń qateligin kesh túsingen baı barmaǵyn tistep, qyzyldy-jasyldy bul dúnıede baqyt buıyrmaǵan qyz ben jigitti jer besikke birge bóleıdi.
Qazir bul jer súıispenshilik pen meıirimdiliktiń otaýy tárizdi. At tuıaǵy jetetin jerden jastar kelip minájat etedi. Jaqsy aýdanynyń aýmaǵyndaǵy osy bir qos beıit baǵzy zamandaǵy bir-birimen qosyla almaı armanda ketken eki jastan qalǵan máńgilik belgi ispetti.
Baıqal BAIÁDIL,
«Egemen Qazaqstan»
Aqmola oblysy,
Jaqsy aýdany