«Bizde jumyssyzdardy oqytý men qaıta daıarlaýdyń eńbek naryǵyna beıimdelgen aıqyn baǵdarlamalary bolýy kerek».
Nursultan NAZARBAEV.
(«Qazaqstan-2050» Strategııasy – qalyptasqan memlekettiń jańa saıası baǵyty» atty Qazaqstan halqyna Joldaýynan).
Buqar jyraý baba esimin ardaq tutqan aýdanda Úmitker atty aýyl bar. Baıanaýyl jaqpen shektesip jatqan jeri qutty, tabıǵaty kórikti tusta oryn tepken, taza qazaqy qalpyndaǵy eldi meken. Úmitkerdiń jurtqa súıinishti bir ereksheligi, ár úıi balaqaılar men jetkinshekter únine tolǵan, dýmanyna bólengen ordaly orta. Bes-altyly óskinnen bastap, on-onekili óren órbigen úbirli-shúbirli shańyraqtar munda tańsyq emes. Turmys kúıin tanytatyn da solar. Shat júzderi, jarqyn kúlkileri bul aýyldyń shuǵylaly shyraıy.
«Bizde jumyssyzdardy oqytý men qaıta daıarlaýdyń eńbek naryǵyna beıimdelgen aıqyn baǵdarlamalary bolýy kerek».
Nursultan NAZARBAEV.
(«Qazaqstan-2050» Strategııasy – qalyptasqan memlekettiń jańa saıası baǵyty» atty Qazaqstan halqyna Joldaýynan).
Buqar jyraý baba esimin ardaq tutqan aýdanda Úmitker atty aýyl bar. Baıanaýyl jaqpen shektesip jatqan jeri qutty, tabıǵaty kórikti tusta oryn tepken, taza qazaqy qalpyndaǵy eldi meken. Úmitkerdiń jurtqa súıinishti bir ereksheligi, ár úıi balaqaılar men jetkinshekter únine tolǵan, dýmanyna bólengen ordaly orta. Bes-altyly óskinnen bastap, on-onekili óren órbigen úbirli-shúbirli shańyraqtar munda tańsyq emes. Turmys kúıin tanytatyn da solar. Shat júzderi, jarqyn kúlkileri bul aýyldyń shuǵylaly shyraıy.
О́miri balalarynyń baqytymen shýaqtanǵan osyndaı otbasylardyń biriniń otyn jarqyratýshy Tólen men Záýresh Jánibekovter de óz mańdaı terleri arqyly bereke sánin jarastyrǵan jandar. Keıbir qurbylaryndaı oshaq qasy kúıbeńinen aspaı, bar salmaqty joldasyna artpaı, eńbek júgin birge kóterýshi Záýreshteı áıel buryn osy aýylda sırek bolsa, qazir birazy ýaqyt talabyna saı jańa isterdiń bel ortasynda. Záýresh úlgisi osyǵan bastaǵan.
– Jalǵyzilikti qosaǵymnyń 10-15 jandy asyraý úshin jantalasty jumysyn kórip otyryp qalaı shydarsyń, úıelmen-súıelmen balalarym bir-birine qamqor bola bastasymen onyń qarsylyǵyna qaramastan men de ol qurǵan «Tólen» sharýa qojalyǵynyń bir tizginin ustastym. Mal kútimimen qosa kúnine san sıyr saýý, sút tartý, maı aıyrý, qurt, irimshik jasaý sııaqty tańerteńnen keshke deıin bitpes jumystarǵa syrttan eshkimdi aralastyrmadym. Keıinnen qyzdarym kómekke qosylyp, qolym jeńildedi. Shúkir, otbasymyz bárimiz jumylǵan eńbegimiz janyp, turmysymyz áldendi, – dep tildesken bette syr aqtardy ol.
Jumysyna ǵana bolmasa ózgedeı pysyqtyǵy joq jubaıyna qaraǵanda, shıraqtaý minezdi Záýresh tek mal ósirýmen shektelip qalmaı tabystyń basqa da kózderin quraýǵa jeteleýshi sanalady eken. «Jeke belsendi árekettiń yǵyn Záýresh bilip, ıtermelep otyrady. Men osy sharýamyzdy kúıtteı berýden asqym kelmese, oǵan ol qarsylyq bildiredi. Byltyr bizdiń jaqtaǵylar qolǵa almaǵan istiń de retin keltirdi. Áýelde taısaqtaǵandaı edim, endi baıqasam, aýyldastarym kóńiline de jaǵýly, ózimizge de paıdaly sharýa kórinedi», deıdi otaǵasy.
Bul «Jumyspen qamtý-2020» baǵdarlamasy boıynsha Záýreshtiń ózi bólek kásipkerlikpen shuǵyldanýǵa talaptanyp, shaǵyn nesıe alý arqyly Úmitker-Qaraǵandy baǵytynda jolaýshylar tasymalynyń uıymdastyrylýy ekenin bildik. Onshaqty jyl doǵarylyp turǵan atalǵan marshrýtty qalpyna keltirý búginde júrip-turý kóbeıgen jergilikti jurtqa yńǵaıly-aq bolypty. Aýyldaǵylar tańerteń qalaǵa baryp, keshkisin qaıta alady. Nesıelik qarjyǵa satyp alynǵan úr jańa kólik te jaıly, uıymdastyrýshy arqasynda jumys tabylǵan júrgizýshi jerlesteri de senimdi. Úı sharýasyn endi kelinderine tapsyrǵan ana jumys sapary kezinde úlken uly Medet ákesi ekeýi sharýa qojalyǵy jaı-kúıine saq.
12 balanyń aldy otaý tigip, áke-sheshe jolyn osylaısha jalǵastyrýshy bolýy joǵary oqý oryndarynda oqıtyn 4 ini-qaryndastarynyń alańsyz mamandyq meńgerýine múmkindik berýde. 3-ýi memlekettik grantpen bilim alsa, aqyly oqıtyn baýyrlary qamqorlyqtarynda. 12-shi sút kenje de birer jyldan soń qalaýyna qaraı ne eńbekte, ne bilim tereńdetýde qatarlaryna qosylǵaly tur. Jáni