Telearnalardy sıfrlandyrýdyń tyń múmkindikteri

Qazaqstanda sıfrlyq jerústi telehabar taratýdy engizý jónin­degi jobany iske asyrý 2012 jylǵy shildede bastaldy. Qazirgi ýaqytta paıdalanýǵa berilgen RTS jalpy sany – 491 birlik, bul 13 mıllıon­nan astam turǵyndy qamtıdy. Uzaq ótpeli kezeń tapsyrmanyń kúr­deliligimen túsindiriledi. Eldiń «analogten» «sıfrǵa» kóshýi – qazirgi Qazaqstannyń eń aýqymdy jáne biregeı jobalarynyń biri. Analogti telehabar taratýdy 100%-ǵa kóshirý úshin búkil el bo­ıyn­sha 827 radıotelevızııalyq stan­sa salý jáne jańǵyrtý qajet. Biraq mundaı jumys kólemi maq­satty aqtaıdy: sıfrlyq televızııa joǵary sapaly keskin men dybys alýǵa múm­kindik beredi, sonymen qatar arnalar men baǵdarlamalardyń úlken tańdaýyn usynady. Eski úlgidegi sıgnal syrtqy áserlerge óte osal keledi, mysaly, ol aýa raıy­nyń qolaısyzdyǵyna baılanys­ty jáne qatty jel turǵanda jo­ǵalyp ketýi múmkin. Sıfrly te­le­habar taratý sıgnaldyń sapasy men qorǵanysynyń joǵary deńgeıine ıe, ol uzaq qashyqtyqtan qabyldanady. Qazir analogti habar taratý bir taratqysh – bir arna ustanymy boıynsha jumys isteıdi. Sıfrly bir taratqyshtan kóptegen arnany taratýǵa múmkindik be­redi. Qarapaıym tilmen aıt­qan­da, arnalar «qysylady» jáne 1 jıi­likte «mýltıpleks» ar­qyly be­riledi. Kórermender úshin ar­tyq­­­shylyqtar aıqyn, sıg­nal sa­­­pasy, arnalardy tańdaý bu­ryn­ǵyǵa qaraǵanda úlken, al te­gin toptamaǵa keminde 30 telear­na ki­redi. Jáne de munyń bári esh­­­­qan­daı abonenttik tólemsiz beri­ledi.

Efırlik televızııadaǵy al­ǵashqy jańalyqty Mańǵystaý, Jambyl, Túrkistan, Almaty, Qos­tanaı jáne Pavlodar oblys­tarynyń turǵyndary se­zindi. Otandastarymyz negiz­gi mýltıpleks boıynsha «QAZAQSTAN», «Habar», «Ha­bar24», «BALAPAN», «EL ARNA», «QAZSPORT», «Kazakh TV», «Pervyı kanal Evrazııa» sııaqty Qazaqstannyń iri telearnalary men óńirlik bir telearna kiretin sapaly televızııany paıdalana alady.

Sıfrly habar taratýdyń en­gizilýimen otandyq telearnalar da damý úshin jańa serpin alady. Analogti televızııanyń múm­kindikteri taýsyldy, al jańa telearnalar «analogte» oryn bolmaýyna baılanysty efırge shyǵa almaıdy. «Sıfr» barlyǵynyń jumys isteýine múmkindik beredi. Memleket aldynda shaǵyn óńirlik telearnalardy qoldaý mindeti tur, sondyqtan jyl saıyn oblystyq telearnalar birinshi, negizgi mýl­tıplekske kirý konkýrsyna qatysyp júr. Alaıda sıfrly jeli boıyn­sha taratý tarıfine saı kez kelgen qazaqstandyq arna sıfr­lyq tolqyndaǵy qoljetimdi ar­na­lar tizimine kire alady. Esesine telekompanııa tek minsiz sa­pada úzdiksiz habar taratýdy ǵana emes, sonymen qatar EPG túımesin basý arqyly kidirtý jáne teleshoýlardyń habarlandyrýyn kórsetý sııaqty televızııalyq habar taratý júıesine qosymsha fýnksııalardy engizý múmkindigin ala alady. Sıfrly jerústi telehabar taratýdy damytý jáne abonentterge sapaly sýret pen dybys berý, tutastaı alǵanda búkil el úshin de tıimdi ekeni aıqyn. Búgingi «sıfrǵa» kóshý – jalpy álem­dik trend. Mysaly, Germanııa, Ulybrıtanııa, Ispanııa, Shvesııa sıgnaldy qaıta formattaýdy 20 jyl buryn bastaǵan. Mundaǵy bas­ty basymdyq – adamnyń ómir súrý sapasyn, onyń ishinde sapaly televızııa kómegimen jaqsartý.